ဒီဇင္ဘာလ
၁ ရက္ေန႕ဟာ ကမၻာ့ေအစ့္ေရာဂါေန႕ ျဖစ္ပါတယ္။ တကမၻာလံုးကို ဆယ္စုႏွစ္ သံုးစုနီးပါး ဒုကၡေပးလာတဲ့
AIDS ကို တကမၻာလံုး သတိတႀကီးနဲ႕ ၀ိုင္း၀န္း တိုက္ဖ်က္ၾကဖို႕ ရည္မွန္းခ်က္ထားၿပီး ဒီေန႕
သတ္မွတ္တာပါ။ AIDS ေရာဂါဟာ လူသားေတြအတြက္ က်န္းမာေရးကိစၥရပ္တင္ မဟုတ္ေတာ့ပါဘူး။ ေရာဂါသည္ေတြကို
ခဲြျခားဆက္ဆံမႈေတြ ေရာဂါသည္ေတြအေပၚ အထင္အျမင္မွားမႈ အထင္အျမင္ေသးမႈေတြကစလို႕ လူ႕အခြင့္အေရး
ခ်ိဳးေဖာက္မႈေတြလည္း ျဖစ္လာပါတယ္။ လူမႈေရး ပညာေရး စီးပြားေရး စသျဖင့္ နယ္ပယ္အသီးသီးနဲ႕ပါ
အက်ံဳး၀င္ ဆက္စပ္ လာပါတယ္။
ေရာဂါ
ကူးစက္ပ်ံႏွံ႔မႈဟာ ၿပီးခဲ့တဲ့ ရွစ္ႏွစ္အတြင္း ၁၇ ရာခိုင္ႏႈန္း က်ဆင္းလာတယ္လို႕ ကုလသမဂၢ
ေအစ့္ေရာဂါတိုက္ဖ်က္ေရး အဖဲြ႕ႀကီးက ထုတ္ျပန္ေပမယ့္လို႕ HIV ဒါမွမဟုတ္ ေအ့စ္ေရာဂါ ခံစားေနရသူ
ေ၀ဒနာရွင္ဟာ လူဦးရည္ ၃၃ သန္းအထိ တိုးမ်ားလာပါတယ္။ ၁၉၈၀ ခုႏွစ္မ်ား ကာလကတည္းကဆိုရင္
ေအစ့္ေရာဂါေၾကာင့္ လူေပါင္း ၂၅သန္းေက်ာ္ ေသဆံုးခဲ့ရပါၿပီ။ ႏွစ္စဥ္လိုလို လူဦးရည္ ၂.၅သန္း
ေရာဂါပိုး ကူးစက္ခံရၿပီး ေရာဂါေၾကာင့္ ၂.၁သန္း ေသဆံုးရပါတယ္။ ေရာဂါပိုးပ်ံႏွံမႈဟာ ဖံြၿဖိဳးဆဲ
တတိယႏိုင္ငံေတြမွာ အဆိုးဆံုးျဖစ္ေနပါတယ္။ ေရာဂါပိုး ကူးစက္ခံရသူ ၉၀ရာခိုင္ႏႈန္းဟာ ၀င္ေငြနည္းပါးတဲ့
၀င္ေငြအလယ္အလတ္ရိွတဲ့ တိုင္းျပည္ေတြကပါ။
ဒါေပမယ့္လည္း
AIDS ေရာဂါ တိုက္ဖ်က္ေရးမွာ ေအာင္ျမင္မႈေတြေတာ့ ရိွေနပါတယ္။ အရင္တုန္းက AIDS ေ၀ဒနာရွင္ေတြအတြက္
ေရာဂါသက္သာေဆးျဖစ္တဲ့ ေအအာဗီ ေဆးျပားဟာ အေတာ္ကို ေစ်းႏႈန္းႀကီးျမင့္လို႕ - ေ၀ဒနာရွင္ေတြ
လက္လွမ္းမမီွ ျဖစ္ခဲ့ရပါတယ္။ အခု ၿပီးခဲ့တဲ့ႏွစ္ေတြ အတြင္းမွာေတာ့ ေအအာဗီေဆး တန္ဖိုးဟာ
သိသိသာသာကို ေစ်းႏႈန္းက်ဆင္းသြားပါတယ္။ အလိုအပ္ဆံုး ေနရာေတြမွာ လိုအပ္တဲ့ေဆး၀ါးေတြ
ပိုမိုရရိွ လာပါတယ္။
Dr.Anthony
Fauci ဟာ AIDS ေရာဂါတို္က္ဖ်က္ေရးအတြက္ ေရွ႕ဆံုးကေန ေျပာဆိုေဆာင္ရြက္ေနတဲ့ အလာဂ်ီနဲ႕ ကူးစက္ေရာဂါဆိုင္ရာ
အမ်ိဳးသားသိပၸံရဲ႕ အႀကီးအကဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ေရာဂါတိုက္ဖ်က္ေရးမွာ ေအာင္ျမင္မႈေတြ ရိွေနတယ္ဆိုေပမယ့္
- ကမၻာအႏွံအျပား HIV/AIDS ေရာဂါသည္အရည္အတြက္ ႀကီးႀကီးမားမားကို က်ဆင္းသြား ေစႏိုင္မယ့္
အဓိကအေျခအေနေတြ ကိုင္တြယ္ေရးမွာေတာ့ ဆရာ၀န္ေတြေရာ ေဆးသိပၸံပညာရွင္ေတြအဖို႕ ခက္ခဲေနတုန္းပါပဲ။
အဲဒီအထဲ ထိပ္ဆံုးကရိွေနတဲ့ကိစၥ ကေတာ့ AIDS ကာကြယ္ေဆး ေပၚထြက္လာေရးပါ။
ေဆးသိပၸံပညာရွင္ေတြကေတာ့
HIV ေရာဂါပိုး ကူးစက္ပ်ံပြားမႈကို တားျမစ္ႏိုင္တဲ့ လိမ္းေဆးအရည္ သေဘာမ်ိဳး ပိုးသတ္ေဆးရႏိုင္ေအာင္
ႀကိဳးစားေဆာင္ရြက္ ေနၾကပါတယ္။ အမ်ိဳးသမီးေတြ အတြက္ေတာ့ ဒီနည္းနဲ႕ ကိုယ္နဲ႕ လိင္ဆက္ဆံမယ့္
ေရာဂါပိုးရိွထားတဲ့ အမ်ိဳးသားဆီက ေရာဂါပိုးမရႏိုင္ေအာင္ အကာအကြယ္ယူႏိုင္မွာပါ။ ကြန္ဒံု
အသံုးျပဳျခင္းဟာ အကာအကြယ္ ယူႏိုင္တယ္ ဆိုေပမယ့္ ကြန္ဒံုသံုးတာ မႀကိဳက္သူေတြလည္း အေတာ္မ်ားမ်ား ရိွေနတုန္းပါ။
ေအစ့္ေရာဂါ
တိုက္ဖ်က္ေရးမွာ ရင္ဆိုင္ေနရတဲ့ စိန္ေခၚခ်က္ေတြထဲ တခုကေတာ့ ရံပံုေငြေၾကး ကိစၥျဖစ္ပါတယ္။
တကမၻာလံုးမွာ စီးပြားေရးက်ဆင္းၿပီး တိုင္းျပည္အေတာ္မ်ားမ်ား ၀င္ေငြ က်ဆင္းေနတဲ့ အခ်ိန္မွာ
ပိုလို႕အခက္ေတြ႕လာရပါတယ္။ ဥပမာ အာဖရိကတိုက္က ဆြာဇီလန္ႏိုင္ငံမွာ လူဦးရည္ ၂၅ ရာခိုင္ႏႈန္းဟာ
HIV ေရာဂါပိုးကူးစက္ခံထားရပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ တိုင္းျပည္ဘ႑ာေငြရဲ႕ ၁၇ရာခိုင္ႏႈန္းကိုပဲ
ေအစ့္ေရာဂါကာကြယ္ေရး အတြက္အသံုးျပဳပါတယ္။
ဒါေၾကာင့္လည္း
ေအစ့္ေရာဂါကူးစက္မႈဆိုင္ရာ အၾကပ္အတည္းေတြ ႀကံဳေနတဲ့ ႏို္္င္ငံေတြအေနနဲ႕ သူတို႕ရဲ႕ အမ်ိဳးသား အာမခံလုပ္ငန္း
အစီအစဥ္ေတြမွာ ေအစ့္ေရာဂါ ျပဳစုေစာင့္ေရွာက္ေရး စရိတ္စကေတြ ထည့္သြင္းသင့္တယ္လို႕ ကြ်မ္းက်င္သူေတြက
အႀကံျပဳၾကပါတယ္။
