NsRTI = Nucleoside Reverse Transcriptase
Inhibitor

NtRTI =
Nucleotide Reverse Transcriptase Inhibitor

NNRTI          =
Non-nucleoside Reverse Transcriptase Inhibitor

PI        = Protease Inhibitor

အခုလက္႐ွိ လက္ခံသံုးစြဲေနတဲ့ ကုထံုး
ကေတာ့ HAART (Highly Active Anti Retroviral Therapy) ျဖစ္ပါတယ္။ ေဆးအနည္း ဆံုး
(၃)မ်ဳိး တြဲေပးျပီး လူနာ၏အေျခအေန၊ ေဆးရ႐ွိမႈနဲ႔ ေဘးထြက္ဆိုးက်ဳိး
ထည့္သြင္းစဥ္းစားရမႈတို႔ေပၚ မူတည္၍ အျမဲမျပတ္ ေစာင့္ၾကပ္ စစ္ေဆး ျခင္းျဖင့္
ကုသေပးရပါတယ္။ လူနာ၏ CD4 Cell အေရအတြက္ ၂၀၀ႏွင့္ ေအာက္ ေရာက္လွ်င္ ေသာ္၎၊
သို႔မဟုတ္ CD4 Cell ၂၀၀ ၀န္းက်င္ဟု ယူဆရတဲ့ ျပင္ပေရာဂါလကၡဏာ အေျခ အေနမ်ားကို ၾကည့္႐ႈ၍
၎ေဆးေပးကုသဖို႔ ဆံုးျဖတ္ရပါတယ္။

ပထမ ဦးစားေပးေဆးအတြဲ ကေတာ့

2 NsRTI (Lamivudine + Zidovudine
(or) Stavudine) + 1 NNRTI (Nevirapine (or) Efavirenz) ျဖစ္ျပီး

ဒုတိယ ဦးစားေပးအေနနဲ႔
ကေတာ့

2 NsRTI + 1 PI ျဖစ္ပါတယ္။

ေဆးရဲ႕ေဘးထြက္ဆိုးက်ဳိး၊ လူနာ၏
က်န္းမာေရးတိုးတက္မႈ အေျခအေနတုိ႔ကို အျမဲမျပတ္ ေစာင့္ၾကည့္ရျပီး လူနာသက္တမ္းတစ္ေလွ်ာက္လံုး
ေဆးေပးေနရပါမယ္။ ဓါတ္ခြဲခန္း အဆင္ ေျပေသာ ေနရာျဖစ္ပါက လူနာ၏ CD4 Cell အေရအတြက္၊
ဗိုင္းရပ္စ္ အေကာင္ေရ စစ္ေဆး ေနရျပီး ကုထံုး၏ ေဆးစြမ္း ျပသမႈ ႐ွိမ႐ွိနဲ႔ ေဆးရဲ႕ေဘးထြက္ဆိုးက်ဳိးေတြကို
ေစာင့္ၾကည့္ ေနရ ပါမယ္။ ေဆးမေပးမီ အခြင့္အခါသင့္ ၀င္ေရာက္မႈ႐ွိေသာ တီဘီ၊ နမိုးနီးယား၊
မွကၡ႐ု စသည့္ ေရာဂါ မ်ား႐ွိပါက အရင္ကုသဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။

HIV ပိုးပါေသာ ေသြး/ အရည္ ႏွင့္ မေတာ္တဆ ထိခိုက္မိျခင္းတြင္ ေအာက္ပါ အေျခအေန (၄)မ်ဳိး ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။

1. HIV လူနာတြင္ သံုးေသာေဆးထိုးအပ္ (သို႔)
   ခၽြန္ေသာ အရာျဖင့္ ထိခိုက္စူး၀င္မိျခင္း၊
2. HIV လူနာမွ ေသြး (သို႔) အရည္မ်ား ပါးစပ္၊
   မ်က္စိ စသည့္ ႏူးညံ့ အေရျပား (Mucous membrane) သို႔ စင္မိျခင္း၊
3. HIV လူနာ မွ ေသြး (သို႔) အရည္မ်ား ဒဏ္ရာမ႐ွိေသာ
   ပံုမွန္ အေရျပားသို႔ မ်ားျပားစြာ ထိစင္မိျခင္း၊
4. HIV လူနာမွ ေသြး (သို႔) အရည္ ႏွင့္ ဒဏ္ရာရထားေသာ
   အေရျပား သို႔ အနည္းငယ္ သာ ထိမိျခင္း၊

အထက္ပါ အေျခအေန (၄)မ်ဳိးတြင္ ပထမ (၂)
မ်ဳိးသည္ ေဆးေသာက္ ကာကြယ္ဖို႔ လိုအပ္ျပီး ဒုတိယ (၂) မ်ဳိးမွာ အေျခအေနေပၚ မူတည္ျပီး
စဥ္းစားဆံုးျဖတ္ ရမွာျဖစ္ပါတယ္။ေဆး (၃) မ်ဳိး ကို ၄ ပတ္ၾကာ ေသာက္ရမွာ ျဖစ္ျပီး
မေတာ္တဆ ထိေတြ႔မိျပီး ၂ နာရီ မွ ၂၄ နာရီ အတြင္း စေသာက္ရပါမယ္။ အကယ္၍ ေဆးရ႐ွိမႈ
အဆင္သင့္ မျဖစ္ပါက ၄၈ နာရီ မွ ၇၂ နာရီ ထက္ ေနာက္မက် ေစဘဲ ေဆးေသာက္သင့္ပါတယ္။
ေဆးရဲ႕ ေဘးထြက္ဆိုးက်ဳိး ႐ွိသျဖင့္ ေဆးေသာက္ရာမွာလည္း နားလည္ တတ္ကၽြမ္းေသာ ဆရာ၀န္၏
ၾကီးၾကပ္ေစာင့္ၾကည့္မႈေအာက္တြင္သာ သံုးစြဲသင့္ပါတယ္။ ေသာက္ရမယ့္ ေဆးအတြဲ ေတြကေတာ့

ပထမဦးစားေပး ေသာက္သံုးရမည့္ ေဆးတြဲ

Zidovudine 300 mg twice daily + Lamivudine
150 mg twice daily + Efavirenz 600 mg once daily (OR) Indinavir 800 mg 3
times a day

ဒုတိယဦးစားေပး ေသာက္သံုးရမည့္ ေဆးတြဲ

Stavudine 40 mg (if B.W > 60 kg)
Stavudine 30 mg (if B.W < 60 kg) twicedaily + Lamivudine 150 mg twice
daily + Efavirenz 600 mg once daily (OR) Indinavir 800 mg 3 times a day

ေရာဂါကာကြယ္ျခင္းအေနနဲ႔ မလိုအပ္ပဲ ေသြးသြင္းမႈမခံယူပဲ
မျဖစ္မေန လိုအပ္ပါက ေသခ်ာစြာ စစ္ေဆးရန္၊ ေဆးထိုးပိုက္ ေဆးထိုးအပ္မ်ားကို
မွ်ေ၀သံုးစြဲျခင္းမျပဳရန္၊ မသန္႔႐ွင္းေသာ ကိရိယာမ်ားျဖင့္ ေဆးမင္ေၾကာင္ထိုးျခင္း
ဓါတ္အပ္စိုက္ျခင္း မျပဳလုပ္ရန္၊ ေဆး၀န္ထမ္းမ်ား အေနျဖင့္ မေတာ္တဆ ထိခိုက္မႈျဖစ္ေစမည့္
အျပဳအမူမ်ဳိး ေရွာင္ၾကဥ္ရန္နဲ႔ ကာကြယ္ ထားရန္၊ လိင္ဆက္ဆံရာတြင္ အကာအကြယ္ ကြန္ဒံုး
အသံုးျပဳရန္၊ သြားတိုက္တံ မုတ္ဆိတ္ရိပ္ဓါး လက္သည္းညွပ္မ်ားကို မွ်ေ၀သံုးစြဲျခင္း
မျပဳရန္တို႔ ျဖစ္ပါတယ္။

သာမန္
လက္ဆြဲႏႈတ္ဆက္ျခင္း၊ အတူစားသံုး သြားလာေနထိုင္ျခင္း တို႔ျဖင့္ ေရာဂါကူးစက္
ႏိုင္ျခင္း မ႐ွိပါ။ မိခင္တြင္ HIV ကူးစက္ ခံထားရပါက ရင္ေသြးငယ္သို႔ ကူးစက္မႈ
နည္းေအာင္ ကိုယ္၀န္ ေဆာင္ကာလ ႏွင့္ မီးဖြားစဥ္အတြင္း ေဆးေသာက္ ကာကြယ္ႏိုင္ပါတယ္။
ယခု အခါ HIV ကာကြယ္ေဆး၏ လမ္းစကို ေတြ႔႐ွိျပီျဖစ္ေၾကာင္း ျပီးခဲ့တဲ့ စက္တင္ဘာ
ေနာက္ဆံုး ပတ္က သတင္းဌာနမ်ားမွ ေၾကျငာသြားခဲ့ ပါေၾကာင္း ေရးသားလုိက္ရပါတယ္။

References;

>>http://health.ngoinmyanmar.org/

>>http://en.wikipedia.org/wiki/Hiv
>>http://en.wikipedia.org/wiki/HIV_test
>>http://www.medicinenet.com/human_immunodeficiency_virus_hiv_aids/article.htm
>>Guidelines for the clinical management of HIV/AIDS in adults and
adolescents by National AIDS-STD Prevention and Control Programme, DOH, MOH,
Myanmar printed in December 2004

Read More...