ခုခံအားက်ဆင္းမႈ ကူးစက္ေရာဂါဟာ ကမၻာေပၚမွာ ၁၉၈၁ ခုႏွစ္က စတင္ ေပၚေပါက္ခဲ့ရာ ၃၂ ႏွစ္ ရွိၿပီျဖစ္တယ္။ ယခုေခတ္ ဒီအင္ေအစမ္းသပ္နည္းနဲ႔ ေလ့လာခဲ့ရာမွာ အာဂ်င္တီနား ႏိုင္ငံတြင္ ၁၉၅၄ ခုႏွစ္တြင္ ေသဆံုး ခဲ့ေသာလူနာ တစ္ဦးမွာ HIV ဗီဇပါဝင္တာ ေတြ႕ရလို႔သည္ ထက္မကေစာစြာ ကူးစက္ႏိုင္ခဲ့တယ္လို႔ ယံုၾကည္ ထားၾကတယ္။ ''ကုရာနတိၴေဆးမရွိ'' ေရာဂါကေန AIDS ေရာဂါ ကုသေဆး (antiretroviral Drug (Anv)) ေပၚလာၿပီး ေသဆံုးမႈကို ၈ဝ ရာခိုင္ႏႈန္းမွ ၉ဝ ရာခိုင္ႏႈန္း အထိ ေလွ်ာ့ခ်ႏိုင္လာတယ္။ အသက္ ဆန္႔ထုတ္ႏိုင္တယ္။ ေအအာဗြီေဆး ပံုမွန္ မွီဝဲရင္ ပံုမွန္ လူတစ္ေယာက္လို ေနႏိုင္၊ သြားလာႏိုင္၊ အလုပ္လုပ္ႏိုင္လုိ႔ သက္တမ္းေစ့ ေနရမွာျဖစ္တယ္။ ေအအာဗီြ ေဆးမေသာက္ခင္ ေဆးနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး သိသင့္တာေတြ တင္ျပလိုက္ပါတယ္။
ေအအာဗြီေဆးကို လိုအပ္မွ မွီဝဲရမယ္ ''ခႏၶာကိုယ္မွာ ပိုးရွိေနၿပီ'' သိ႐ံုနဲ႔ ေဆးေပးရန္မလိုပါ။ ခႏၶာကိုယ္ရဲ႕ ခုခံအားက်ဆင္းမွသာ အျခား ကူးစက္ေရာဂါမ်ား ဝင္ေရာက္ၿပီး ေသဆံုးၾက ရတယ္။ ေအအာဗြီ ေဆးမွီဝဲဖို႔လို၊ မလို လူနာအေျခအေနနဲ႔ (Du Count) ေခၚ ေသြးတြင္း ေသြးျဖဴဥ တစ္မ်ဳိးရဲ႕ အေရတြက္ေပၚမွာ မူတည္ၿပီး ဆံုးျဖတ္ရတယ္။ စီဒီဖို႔ (၂ဝဝ) ထက္နည္းသူမ်ားသာ ေအအာဗြီေသာက္ဖို႔ မလိုဘဲ သံုးလ သို႔မဟုတ္ ေျခာက္လတစ္ခါ မိမိကိုယ္ခံ စြမ္းအားကို သိရွိရန္ ျပန္စစ္ဖို႔လိုတယ္။
ေအအာဗြီေဆးကို မလိုဘဲ ေစာစီးစြာသံုးရင္ ေဆးယဥ္ပါးမႈ ျဖစ္လာေစတယ္။ ေအအာဗြီရဲ႕ ေဘးထြက္ ဆိုးက်ဳိးျဖစ္တဲ့ အသည္းေရာင္ျခင္း၊ ေက်ာက္ကပ္ ထိခိုက္ျခင္းနဲ႔ ႐ိုးတြင္းျခင္ဆီ အားနည္းျခင္းတို႔ ျဖစ္လာႏိုင္ရာ ဆရာဝန္ရဲ႕ ႀကီးၾကပ္မႈေအာက္မွာ ေသာက္သင့္တယ္။ ေအအာဗြီကို ယဥ္ပါးလာရင္ ဘယ္ေဆးမွ မတိုးတဲ့ ခုခံအား က်ဆင္းမႈ ေရာဂါျဖစ္လာမယ္။ မလိုအပ္ဘဲ ေငြကုန္မ်ားမယ္။ ဒါေၾကာင့္ကူးစက္ၿပီး ဆဲလ္ အေရအတြက္ နည္းမွ ၈ ႏွစ္ သို႔မဟုတ္ ၁ဝ ႏွစ္ၾကာမွ ေသာက္ဖို႔ လိုတယ္။ ေဆးဝါး သံုးစြဲမႈက်လို႔ ေဆးေလွ်ာ့ ေသာက္မိရင္ စနစ္တက် ျပန္လည္မွီဝဲဖို႔လိုမယ္။ ေဆးကို ေနာက္က်မွမွီဝဲရင္ ကိုယ္ခံစြမ္းအား ျပန္တက္ဖို႔ ခက္ခဲမယ္။ အျခားကူးစက္ ေရာဂါ တစ္မ်ဳိးနဲ႔တြဲလို႔ ေအအာဗြီေဆးမ်ား ေသာက္သံုးရင္ ပိုမို ေနာက္က်တတ္တယ္။ ေဆးဝါးရဲ႕ ဆိုးက်ဳိးပိုခံစား ရတယ္။ သက္တမ္းကို ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ဆြဲဆန္႔ဖို႔ ခက္ခဲလာတယ္။ ေအအာဗြီေဆးကို တစ္သက္လံုး ေသာက္သံုးရမွာျဖစ္တယ္။ ရပ္လိုက္ရင္ ကိုယ္ခံအား ျပန္က် ၿပီး ေရာဂါစံုလာတတ္တယ္။ ေအအာဗြီေဆးကို မိမိ သေဘာနဲ႔ ဝယ္ယူ မသံုးစြဲသင့္ပါ။ လိုအပ္ပါက ေသြးစစ္၊ ဓာတ္မွန္႐ိုက္လုပ္ပါ။
ျမန္မာႏိုင္ငံ၌ ေအအာဗြီ ေဆးဝါးမ်ားမွာ ေသာက္ေဆးမ်ားသာရွိတယ္။ ထိုးေဆးမရွိေသးပါ။ ထိုးေဆးကို ေန႔တုိင္း ထိုးရၿပီး ေအအာဗြီစားေဆး မတိုးတဲ့ လူနာမ်ား သံုးစြဲၾကတယ္။ ေအအာဗြီေဆးကို ေန႔စဥ္မပ်က္မကြက္ ပံုမွန္ေသာက္ သံုးဖို႔လိုတယ္။ နံနက္တစ္ႀကိမ္၊ ညတစ္ႀကိမ္ေသာက္သံုး ရတယ္။ အစာနဲ႔ ေဝးေဝးေသာက္ရမယ္။ အရက္၊ မူးယစ္ေဆးနဲ႔ ေရာမေသာက္ရ။ အာနိသင္ မရွိျဖစ္တယ္။ ေအအာဗြီေဆးကို သတ္မွတ္အႀကိမ္ အေရအတြက္ အတုိင္း ေသာက္ရမယ္။ ဆိုလိုတာက မနက္၊ ညေသာက္ဆိုရင္ ႏွစ္ႀကိမ္ မီေအာင္ ေသာက္ရမယ္။ ေလွ်ာ့ေသာက္ျခင္းကေန ေဆးယဥ္ပါးလာကာ ေဆးမတိုးတဲ့အထိ ျဖစ္တတ္တယ္။
ေအအာဗြီေဆးကို ေဆးဖက္ဝင္ အပင္မ်ားနဲ႔ တြဲဖက္ မစားသင့္ပါ။ ေအအာ ဗြီတစ္ခုတည္း ေသာက္သင့္တယ္။ အားေဆးလည္း တြဲမေသာက္သင့္ သလို အစာနဲ႔လည္း မနီးရပါ။ ေအအာဗီြ ေသာက္သူမ်ား ေဆးစစ္ျခင္းႏွင့္ ဆရာဝန္ အႀကံဥာဏ္ ရယူျခင္းမ်ား ႏွစ္စဥ္ လုပ္သင့္တယ္။
