ကမၻာ့ခုခံအား က်ဆင္းမႈ ကူးစက္ေရာဂါ တိုက္ဖ်က္ေရးေန႔ အျဖစ္ ဒီဇင္ဘာလ
၁ ရက္ေန႔ကို သတ္မွတ္ ခဲ့ပါတယ္။
ကမၻာ့ခုခံအား က်ဆင္းမႈကူးစက္ေရာဂါ ခံစားေနရသူေတြအေနနဲ႔ လူ႔ပတ္၀န္းက်င္
အသိုက္အ၀န္းမွာ ပစ္ပယ္မႈမ်ားကို အနည္းနဲ႔အမ်ား ခံၾကရပါတယ္။ World
AIDS Day အတြက္ ေဆာင္ပုဒ္မ်ားကို
တစ္ႏွစ္တစ္ႀကိမ္ ထုတ္ပါတယ္။

တစ္ႏွစ္နဲ႔တစ္ႏွစ္ မတူတဲ့ ေဆာင္ပုဒ္မ်ားမွ ၂၀၀၉ ခုႏွစ္ World
AIDS Day အတြက္ ေဆာင္ပုဒ္က 'Avoid
Stigma & Discrimination: Access to Services for Everyone' ဆိုတဲ့ “ေအအိုင္ဒီအက္စ္ တိုက္ဖ်က္ဖို႔ ခြဲျခားမႈကိုေရွာင္ၾကဥ္လို႔ အားလံုးပူးေပါင္း
ေဆာင္ရြက္စို႔” ဆိုတာပဲျဖစ္ပါတယ္။
ခြဲျခား ဆက္ဆံမႈေတြက နယ္ပယ္တိုင္းမွာ ရွိပါတယ္။ လူသားအခ်င္းခ်င္း တူေပမယ့္ ခြဲျခားမႈမ်ားလုပ္ရင္
ခံစားရမႈမ်ားရွိမွာပါ။ တန္းတူရည္တူ ဆက္ဆံမႈမ်ား ရွိသင့္တဲ့ ေလာကႀကီးထဲမွာ HIV ေ၀ဒနာရွင္ေတြကို ခြဲျခားဆက္ဆံၾကတဲ့ သူမ်ားစြာလည္း ရွိမွာပါ။

HIV
Positive ေ၀ဒနာရွင္ေတြအေနနဲ႔
ေ၀ဒနာရွင္ပါလို႔ ခြဲျခားျမင္ၿပီး မေကာင္းတဲ့အျမင္နဲ႔ ခြဲျခား ဆက္ဆံခံရတဲ့အခါ စိတ္မေကာင္းျဖစ္
ခံစားရမႈမ်ားနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး HIV Positive ရွိေနၾကသူမ်ားက ေျပာျပၾကပါတယ္။ ခြဲျခားဆက္ဆံမႈ ေၾကာင့္ျဖစ္ေပၚလာတဲ့
ဆိုးက်ဳိးမ်ားစြာရွိမွာပါ။ နယ္ပယ္ အသီးသီးမွာ ခြဲျခားမႈမ်ားစြာရွိတဲ့ အထဲကမွ HIV
Positive ေတြအေပၚ ခြဲျခားမႈေၾကာင့္ရလာတဲ့
ခံစားခ်က္မ်ားကို ေျပာျပသူမ်ားက HIV Positive ေ၀ဒနာရွင္မ်ား ကိုယ္တိုင္ပဲျဖစ္ပါတယ္။

သူတို႔ေတြရဲ႕ ခံစားခ်က္ကို ေျပာျပ႐ံုသာမက ဓာတ္ပံုမ်ားနဲ႔ပါ
ေဖာ္ျပခြင့္ ေပးၾကပါတယ္။ HIV Positive ရွိတယ္ဆိုတာ အမ်ားကိုထုတ္ေဖာ္ေျပာၾကားၾကဖို႔ ၀န္ေလးၾကသူမ်ား
ရွိေပမယ့္ ဒီစကား၀ိုင္းမွာ ပါ၀င္ၾကသူမ်ား ကေတာ့ ရဲရဲ၀ံ့၀ံ့ ေျပာဆိုၾကပါတယ္။

Myanmar
Positive Group (MPG) အဖြဲ႕မွာ HIV
Positive ေ၀ဒနာရွင္မ်ားအတြက္
ကူညီမႈမ်ား ျပဳလုပ္ေပးေနၾကတဲ့ လိႈင္(Peer)မွ ထူး၀င့္ေက်ာ္၊ ႏွင္းႏွင္းယု၊ ခင္ၿငိမ္းခ်မ္း၊ ခ်ဳိခ်ဳိတို႔က
ခြဲျခား ဆက္ဆံခံရမႈမ်ားနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ခံစားခ်က္မ်ားကို ေျပာျပၾကပါတယ္။ ၂၀၀၉ World
AIDS Day နဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ေခါင္းစဥ္အေပၚ
ခံစားမႈမ်ားနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး စကား၀ိုင္းကို စတင္ခဲ့ပါတယ္။

 

လိႈင္(Peer)

၂၀၀၉ ဒီဇင္ဘာ ၁ ရက္အတြက္ ခ်မွတ္ထားတဲ့ “ေအအိုင္ဒီအက္စ္ တိုက္ဖ်က္ဖို႔ ခြဲျခားမႈကို ေရွာင္ၾကဥ္လို႔ အားလံုးပူးေပါင္း
ေဆာင္ရြက္စို႔” ဆိုတာက
ခြဲျခားမႈေၾကာင့္ HIV ကူးစက္ခံရသူမ်ားက ေစာေစာစီးစီး HIV
ဘ၀ေရာက္ၿပီး အသက္ေတြဆံုး႐ႈံးရတယ္။ အဓိကအခ်က္က အဲဒါပဲ။ မိသားစုက
ခြဲျခားတဲ့ အခါမွာ HIV ရွိတယ္ဆိုတာ ေ၀ဒနာရွင္ေတြက ဖြင့္မေျပာရဲၾကဘူး။ အတူစား၊ အတူ သြားေနတာမ်ဳိး
မလုပ္ဘဲ စာရိတၱခ်ဳိ႕ယြင္းလို႔ျဖစ္တယ္ ဆိုတာမ်ဳိး သတ္မွတ္ၾကတယ္။ မိသားစုက အဲဒီလို သတ္မွတ္မွာ
စိုးတဲ့အတြက္ ေရာဂါရွိတာကို ဖြင့္မေျပာတဲ့အခါ တိတ္တိတ္ေလး ၿငိမ္ေနၾကတယ္။ အဲဒီအခါ တိက်မွန္ကန္တဲ့
ေဆး၀ါးကုသမႈ လမ္းေၾကာင္းေပၚ ေရာက္မလာဘူး။ အဓိကက ခြဲျခားမႈပဲ။ မိသားစုသည္ ဘာေၾကာင့္
ခြဲျခားရလဲ။ HIV ကူးစက္ႏိုင္တဲ့
နည္းလမ္းႀကီးေလးခု ရွိသလို အျခားကူးစက္ႏိုင္တဲ့ နည္းလမ္း အနည္းအက်ဥ္းလည္း ရွိတယ္။

သို႔ေသာ္လည္း ျမန္မာမိသားစု၊ ပတ္၀န္းက်င္အခ်ဳိ႕က HIV
ကူးစက္တဲ့နည္းလမ္းကို ေကာင္းေကာင္း မသိၾကဘူး။ ကူးစက္ၿပီဆိုရင္
စာရိတၱမေကာင္းလို႔၊ အက်င့္ပ်က္လို႔၊ သူတို႔ကိုပါ ထပ္မံကူးစက္ႏိုင္တယ္ ဆိုတဲ့ HIV
ဗဟုသုတေတြ ေကာင္းေကာင္းမသိလို႔ ျဖစ္တာ။ HIV
ဗဟုသုတ နည္းပါးတဲ့ အတြက္ ကူးစက္ခံရၿပီဆိုရင္ သူ႔ပတ္၀န္းက်င္က
စတင္ခြဲျခားၿပီ။ အဲဒီေတာ့ စိတ္ဓာတ္ ျမႇင့္တင္ေအာင္ လုပ္ေပးႏုိင္ဖို႔ေတြ မရွိဘဲ၊ ဖယ္ရွား၊
ေရွာင္ၾကဥ္မႈေတြ လုပ္တဲ့အတြက္ HIV ကူးစက္ခံရတဲ့ သူက ဘယ္မွာ ေဆးကုသမႈ ခံယူရမယ္၊ ဘယ္လို အကူအညီေတာင္းရမယ္
ဆိုတာေတြ မသိေတာ့ဘူး။ အဲဒီေတာ့ အသက္ဆံုး႐ႈံးရတယ္။ HIV က သာမန္ေရာဂါလိုပဲ ျမင္ထားမယ္၊ မကူးစက္ခံႏိုင္တဲ့ နည္းလမ္းေတြ သိထားရင္ ခြဲျခားမႈေတြေလ်ာ့သြားမယ္။
အဲဒီအခ်ိန္မွာ ခြဲျခားမႈမရွိဘဲ ေဆးကုသမႈ ခံရႏိုင္တဲ့အတြက္ သက္တမ္းေစ့ေနႏိုင္သလို သူ႔မိသားစုဘ၀အတြက္လည္း
လႈပ္ရွားေပးႏိုင္ ေနေသးတယ္။ ကိုယ့္ဘ၀ကိုယ္ ဘယ္လိုပဲ့ကိုင္ႏုိင္မလဲ ဆိုတဲ့ နည္းပညာေတြ
သိလာရင္ သူသည္ သာမန္ လူတစ္ေယာက္လိုပဲ သက္တမ္းေစ့ေနႏိုင္မယ္။ သူ႔မိသားစု၊ ပတ္၀န္းက်င္၊
လူမ်ဳိးႏိုင္ငံ အတြက္ လုပ္အား မဆံုး႐ႈံးေတာ့ဘူး။

အဓိကက ခြဲျခားခံရလို႔ တိတ္တိတ္ ပုန္းေနၿပီး ေဆးကုသမႈ မခံတဲ့အတြက္
အသက္ဆံုး႐ႈံးမႈေတြ ျဖစ္တယ္။ လုပ္အား အရင္းအျမစ္ေတြစတဲ့ ေနာက္ဆက္တြဲေတြက အမ်ားႀကီးပဲ၊
ခြဲျခားမႈ ေနာက္ကြယ္မွာ မရွိရင္ ရလာမယ့္ အက်ဳိးေက်းဇူးေတြက အမ်ားႀကီးပဲရွိတယ္။ လူေတြက
ဘာေၾကာင့္ ခြဲျခားမႈလုပ္တာလဲ၊ အသိပညာရွိၿပီးၿပီဆိုရင္ ဒီလူေတြရဲ႕ ဘ၀ေတြကိုျပဳစု ပ်ဳိးေထာင္ေပးတဲ့အခါ
ေနာက္ဆက္တြဲ အက်ဳိးေတြရွိလာမယ္။ ခြဲျခားမႈကို ေရွာင္ၾကဥ္ၿပီးေတာ့ အားလံုး ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မွ
ျဖစ္မယ္။ တစ္ဦးတစ္ေယာက္တည္းနဲ႔ HIV တိုက္ ဖ်က္တာလုပ္လို႔မရဘူး။ HIV က ကမၻာေပၚမွာ ေပၚလာတာ ႏွစ္ေပါင္း ၃၀ ေက်ာ္ၿပီး ေပ်ာက္တဲ့ေဆး
မေပၚေသးဘူး။ ေပ်ာက္တဲ့ေဆး မေပၚေပမယ့္ ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္တဲ့ ေဆးေတြေပၚေနၿပီ။ အဲဒီေတာ့
HIV
ရွိတဲ့သူေတြကို မခြဲျခားဘဲ ဘယ္လို နည္းလမ္းေတြ၊ ေဆးေတြသံုးရင္
အသက္ပိုရွည္ ႏုိင္တယ္ဆိုတာကို ပတ္၀န္းက်င္က ေလ့လာဖို႔ လိုေနၿပီ။ HIV
က ငါတို႔နဲ႔မဆိုင္ဘူးလို႔ မသတ္မွတ္ဘဲ တစ္ေန႔က်ရင္ ကိုယ့္ဆီကိုလည္း
ကူးစက္ လာႏိုင္တာပဲ။ HIV နဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ဗဟုသုတ ေတြကိုသိထားဖို႔ လိုတယ္။

 

ထူး၀င့္ေက်ာ္

ဒီႏွစ္ေဆာင္ပုဒ္ကို အရမ္းသေဘာက်တယ္။ Volunteer
အေနနဲ႔ ကြၽန္ေတာ္တို႔လို ေရာဂါပိုး ရွိတဲ့ ဘ၀တူေတြကို က်န္းမာေရးေကာင္းေအာင္
ဘယ္ေလာက္ပဲလုပ္လုပ္၊ ျမန္မာျပည္အေနနဲ႔ HIV ကူးစက္ခံရတဲ့ သူဆုိရင္ မေကာင္းတာလုပ္တဲ့ သူေတြပဲလုိ႔ထင္ၾကတယ္။
မေကာင္းမႈေၾကာင့္ မဟုတ္ဘဲ ကူးစက္ခံရတဲ့ သူေတြက ပတ္၀န္းက်င္ကုိ မထြက္ရဲတာေၾကာင့္ မေသသင့္ဘဲ
ေသသြားၾကရတယ္။ HIV ကူးစက္ခံရလို႔
ေသသြားၾကတယ္ ဆိုတာထက္ ခြဲျခားႏွိမ္ခ်ျခင္းေၾကာင့္ ဆံုးပါး သြားၾကရတာ။ မဆံုး႐ႈံးသင့္ဘဲ
ဆံုး႐ႈံးသြားရတာေတြ ရွိေတာ့ လူေတြအားလံုးက ခြဲျခားမႈကို နားလည္ရမယ္။ အားလံုး နားလည္မႈေတြေပးၿပီး
HIV
ကူးစက္ခံရသူေတြကို ဘယ္လို ေနရာေတြ သြားႏိုင္တယ္နဲ႔ ေဖးေဖး မမ
လုပ္ေပးသင့္တယ္။ အဲဒါမ်ဳိးဆိုရင္ မေသသင့္ဘဲ မေသေတာ့ဘဲ လူ႔ေလာကထဲမွာ ျပန္ၿပီး လႈပ္ရွားႏိုင္မႈေတြ
ရွိလာမယ္။

ပတ္၀န္းက်င္ အသိုက္အ၀န္းက ဘယ္လိုပံုစံေတြက ကူးစက္ႏုိင္တယ္၊ မကူးစက္ႏိုင္ဘူး
ဆိုတာ သိထားသင့္တယ္။ HIV ဆို လူေတြကေၾကာက္ၿပီး ငါတို႔နဲ႔ မဆိုင္ဘူးဆိုၿပီး လ်စ္လ်ဴ႐ႈထားၾကတယ္။
ေၾကာက္တယ္ ဆိုတာနဲ႔ မ်က္ႏွာလြဲ ခဲပစ္ေနၾကေတာ့ ကူးစက္ခံရသူေတြ မျဖစ္သင့္တာေတြ ျဖစ္ သြားၾကတယ္။
HIV
ကူးစက္ခံရလို႔လည္း လူျဖစ္႐ႈံးတာမဟုတ္ဘူး။ အဲဒါေၾကာင့္ စိတ္ဓာတ္က်၊
ေဆးမကုဘူးဆိုရင္ ျပင္ပက တျခားေရာဂါေတြ၀င္ၿပီး အသက္ဆံုး႐ႈံးရတာ။ ျပင္ပက ၀င္လာတဲ့ ေရာဂါ
လကၡဏာကို HIV လို႔
ေခၚတာ။ HIV
ကူးစက္ခံရသူက ေရာဂါသည္မဟုတ္ဘူး။ ေရာဂါသည္ မျဖစ္ေအာင္ အားလံုးကခြဲျခားမႈမရွိဘဲ
ေဖးေဖး မမ ေနမယ္ဆိုသက္တမ္းၾကာၾကာေနႏိုင္မွာပါ။

 

ႏွင္းႏွင္းယု

အားလံုးက ကူးစက္နည္းကိုမသိၾကလို႔ ကူးစက္မႈေတြကိုေၾကာက္ၾကတာ။
HIV
Positive ျဖစ္တယ္ဆိုတာနဲ႔ HIV ျဖစ္တယ္လို႔ တန္းၿပီးေျပာၾကတဲ့ အက်င့္ကအရမ္းဆိုးတယ္။ ဒါေတြက
ခြဲျခားတာပဲေလ။ ေရာဂါရွိတဲ့ သူေတြ လက္ေတြ႕ဘ၀မွာ အလုပ္ လုပ္ေနၾကတဲ့ သူေတြ အမ်ားႀကီးရွိပါတယ္။
HIV
ရွိေနတဲ့ ကေလးေတြ အေနနဲ႔HIV ရွိၿပီး အလုပ္ လုပ္ေနၾကတဲ့ သူေတြကို ၾကည့္ၿပီး စိတ္အားတက္ေစတယ္။
HIV
ရွိတယ္ ဆိုရင္ ဖြင့္မေျပာၾကတာက လိင္ဆက္ဆံလို႔ စာရိတၱ မေကာင္းလုိ႔
ဆိုတာမ်ဳိးေတြ ေျပာၾကလို႔ လူေတြက ကိုယ့္ကိုယ္ကိုခြဲျခား သြားၾကတယ္။ HIV
ရွိတယ္။ ပိုက္ဆံရွိတယ္ဆိုၿပီး ေဆးကုသမႈေတြ လုပ္ၾကေပမယ့္ Treament
မမွန္တဲ့အခါ ေဆးကုသမႈပိုင္းမွာ အခက္အခဲေတြရွိလာတယ္။ ေရာဂါရွိတယ္ဆို
အဲဒီလူက ကိုယ့္ကိုယ္ကိုလည္း မခြဲျခားမိေအာင္၊ ေရာဂါရွိတဲ့ သူေတြနဲ႔ ဆက္သြယ္ၿပီး ပူးေပါင္း
ေဆာင္ရြက္ေစခ်င္တယ္။

 

ထူး၀င့္ေက်ာ္

ခြဲျခားမႈနဲ႔ ပတ္သက္တာကို အားလံုး ပူးေပါင္းၿပီး တုိက္ဖ်က္ဖို႔လိုတယ္။
ကြၽန္ေတာ္တို႔ဆီမွာ HIV ရွိတယ္ဆိုတာနဲ႔ မိသားစုက ေရာဂါ ကူးစက္ခဲ့ရမႈနဲ႔ ပတ္သက္တာေတြ
မသိဘဲ ခြဲျခားထားၾကတယ္။ အဲဒီေတာ့ မွန္ကန္တဲ့ ေဆး၀ါးကုသမႈမရခဲ့ဘူး။ ဒါေပမယ့္ ကြၽန္ေတာ္တို႔
ဘာသာ ကိုယ္ကိုယ္တိုင္ အသက္ရွင္ခ်င္လာၿပီး ဘ၀ကို အ႐ႈံးမေပးခ်င္တဲ့ စိတ္ဓာတ္တစ္ခုေၾကာင့္သာ
HIV
နဲ႔ ပတ္သက္တာေတြ စံုစမ္းခဲ့ရတယ္။ မိသားစုကို ကိုယ္တိုင္ဖြင့္ေျပာၿပီး
ကူးစက္နည္း၊ မကူးစက္နည္း ေတြကိုလည္း သိလာတယ္။ အဲဒီေတာ့ မိသားစုရဲ႕ ခြဲျခားမႈေတြမရွိတဲ့အတြက္
အခုလို က်န္းက်န္းမာမာ ေနႏိုင္တာ။ မိသားစုရဲ႕ ခြဲျခားမႈေတြ ခံရရင္ ဒီအခ်ိန္ထိ ကြၽန္ေတာ္
ဆက္လက္ အသက္ရွင္ ေနႏိုင္မွာ မဟုတ္ဘူး။ ပတ္၀န္းက်င္က ခြဲျခားတာထက္ မိသားစုက ခြဲျခားတာကို
ေန႔စဥ္နဲ႔ အမွ် ခံလာရရင္ ပိုၿပီး ခံစားရတယ္။ ပတ္၀န္းက်င္က အျပင္ထြက္မွ ေတြ႕ရတာ၊ မိသားစုက
အိမ္ထဲမွာ ေန႔တိုင္းေတြ႕ရတာ။ ၾကာလာေတာ့ စိတ္အားငယ္ၿပီး HIV ေရာဂါအဆင့္ ထိေရာက္ၿပီး အသက္ ဆံုး႐ႈံးႏိုင္တယ္။ ေ၀ဒနာထက္၊ စိတ္ခံစားမႈ၊
ခြဲျခားခံရမႈက ပိုၿပီးဆိုးရြားတယ္။

ခင္ၿငိမ္းခ်မ္း

World
AIDS Day ရဲ႕ ေဆာင္ပုဒ္ေတြ တိုင္းမွာ
အႏွစ္သာရ၊ အဓိပၸာယ္ အျပည့္ရွိတယ္။ ေဆာင္ပုဒ္ေလး အတိုင္းသာ ႀကိဳးစားၿပီးလုပ္ေဆာင္ ေနၾကရင္
ထိေရာက္မယ္လို႔ထင္တယ္။ Stigma & Discrimination ဆိုတာေလးကို ႀကိဳက္တယ္။ တကယ္လို႔သာ ခြဲျခားမႈေတြခံခဲ့ရရင္ သာမန္
လူေတြလိုေနႏိုင္၊ သြားႏိုင္၊ သြားရဲမွာ မဟုတ္ဘူး။ Stigina
Discrimination က ေနရာ တိုင္းမွာ ရွိတယ္။
လူျဖဴ၊ လူမည္း၊ ဆင္းရဲ၊ ခ်မ္းသာေတြက Stigina Discrimination လို႔ မသိခဲ့ၾကဘဲ HIV ရွိမွ Stigma လို႔ထင္ၾကတာ။ ဘာျဖစ္လို႔ လဲစဥ္းစားၾကည့္တဲ့အခါ ကြၽန္မတို႔ ႏိုင္ငံရဲ႕
ယဥ္ေက်းမႈအရ ကြၽန္မ ကိုယ္တုိင္ေတာင္ HIV ကို လက္မခံႏိုင္ဘူး။ ဒီေယာက်္ားကို ယူတယ္၊ လက္ထပ္တယ္ ဆိုေပမယ့္
HIV
ဆိုတာႀကီး ျဖစ္လာခဲ့တယ္။ ဘာမွ မတတ္ႏိုင္ဘူး။ ျဖစ္လာၿပီ ဆိုမွေတာ့
ရင္ဆိုင္ရေတာ့မယ္၊ ဘယ္နည္းနဲ႔ ရင္ဆိုင္ရမလဲ၊ လက္တြဲ ကူညီမယ့္သူ မရွိခဲ့ရင္ ဒီအခ်ိန္ထိ
ရပ္တည္ အသက္ရွင္ႏိုင္မွာ မဟုတ္ဘူး။

ကြၽန္မမွာ မိသားစု ရွိတယ္။ သားသမီးေတြ ရွိတယ္။ ဒီကေလးေလးေတြက
ဘာအျပစ္မွ မရွိဘူး။ ခြဲျခားမႈေတြကို အားလံုးက ၀ိုင္းလုပ္မွရမွာ၊ ကြၽန္မတို႔ပဲ လုပ္လို႔မရဘူး။
ေျပာခ်င္တာက HIV က လူတုိင္းနဲ႔
မသက္ဆိုင္ဘူးလို႔ မသတ္မွတ္ေစခ်င္ဘူး။ အရင္တုန္းက HIV က လူတိုင္းနဲ႔ မသက္ဆိုင္ဘူးလို႔ ကြၽန္မကိုယ္တိုင္ ထင္ထားခဲ့တယ္။
အားလံုးက HIV။ HIV ေလ်ာ့က်ဖို႔ လက္တြဲကူညီ လုပ္ကိုင္ရမယ္။ ကြၽန္မကို မိသားစုကပစ္ပယ္ခဲ့တယ္။
မိသားစုက ဒီေန႔ လက္ခံ လာေအာင္ လုပ္ယူလို႔ရတယ္။ ရွိေနတဲ့ လူေတြ တိမ္ျမဳပ္ေနတဲ့ သူေတြကို
အားလံုး လက္ခံေအာင္ လုပ္ယူ ေစခ်င္တယ္။ ကြၽန္မကို HIV ေရာဂါရွိၿပီး ၅ ႏွစ္ၾကာမွ မိသားစုက လက္ခံလာတယ္။ ႀကိဳးစားၿပီး
ျဖတ္သန္းလာခဲ့ရတယ္။ ကြၽန္မကို လာၿပီး ေျပာင္းလဲပါလို႔ ေျပာရင္ ေျပာင္းလဲခ်င္စိတ္ မရွိဘူး။

ကိုယ္ကိုယ္တိုင္က ဘာဆိုတာ နားလည္လက္ခံၿပီး သူမ်ားေတြကို ျပန္နားလည္ႏိုင္မႈေပးရမယ္။
ကြၽန္မတို႔ကို မခြဲျခားဘူးဆိုရင္ ကြၽန္မတို႔ ကိုယ္တိုင္ ႀကိဳးစားဖို႔လိုသလို တျခားသူေတြကလည္း
နားလည္ေပးဖို႔လိုတယ္။ ဒီလို ခြဲျခားလိုက္တဲ့အတြက္ ဘယ္သူေတြမွာ အက်ဳိးရွိလဲ။ ေရာဂါ ရွိၿပီးသား
လူေတြက ရြဲ႕ၿပီးလုပ္မယ္။ ေနာက္တစ္ခုက လူသိမခံဘဲ အသက္ အေသခံၾကမယ္။ ခြဲျခား လိုက္ရင္
ဘာအက်ဳိးေက်းဇူးမွမရွိဘူး။ HIV ကူးစက္ခံ ေနရသူေတြအေနနဲ႔ ဒုကၡေတြခံၿပီး အမ်ားက မခြဲျခားေအာင္
ႀကိဳးစားခဲ့ရတယ္။ ကာလေတြ အမ်ားႀကီးကုိ ျဖတ္ခဲ့ရတယ္။ HIV
ရွိတဲ့သူေတြ ေရွ႕ကို ထြက္မလာရဲရင္ရတယ္။ အိမ္ထဲမွာ ေနၿပီး ေဆး၀ါးကုသမႈ
ေသေသခ်ာခ်ာယူမယ္၊ ဘ၀ကို ဆက္ၿပီး ေလွ်ာက္ႏိုင္တယ္ဆို ေက်နပ္တယ္။

အခုအခ်ိန္မွာ HIV ရွိတဲ့ လူဦးေရ နည္းသြားတာ မရွိဘဲတိုးေနတာပဲ ရွိေတာ့ စိတ္မေကာင္းဘူး။
အခုေခတ္ လူငယ္ေတြအားတဲ့အခ်ိန္မွာ လက္ဖက္ရည္ဆိုင္ ထိုင္ၾက၊ သြားၾက လာၾကနဲ႔ ဗဟုသုတေတြ
ရွိေနၾကတယ္။

အဲဒီလို သိေနေပမယ့္ တကယ္လက္ေတြ႕ လုပ္ဖို႔လိုတယ္။ ကူးစက္မႈႏႈန္းသိရင္
ကာကြယ္လို႔ရတယ္။ ၿပီးရင္ ေဆြမ်ဳိးအသိုင္းအ၀ိုင္းကိုလည္း ျပန္ေျပာႏိုင္တယ္။ HIV
က ကုလို႔မရေပမယ့္ တားလုိ႔ ရႏိုင္တယ္ဆိုတာ ျပန္ၿပီးျဖန္႔ေစခ်င္တယ္။
ဓာတ္ပုံႏွင့္တကြ ေဖာ္ျပခြင့္ေပးတာကလည္း ခြဲျခားမႈေတြ ေလ်ာ့က်ေစခ်င္တယ္။ ေရာဂါကူးစက္မႈႏႈန္းေတြ
က်ဆင္းေစခ်င္တယ္။ ဒီလိုေျပာလိုက္ရလို႔ တစ္ဦး ခ်င္းစီမွာ အက်ဳိးတစ္ခုစီရေစခ်င္တယ္။
ေရာဂါ မရွိေသးတဲ့သူေတြ ကာကြယ္ႏိုင္တယ္။ ေရာဂါရွိၿပီး သားသူေတြလည္း သတၱိရွိရွိနဲ႔ ရင္ဆိုင္ရဲမယ္။
ကြၽန္မမွာ သားသမီးေတြရွိတယ္။ ေရာဂါစျဖစ္တဲ့ အခ်ိန္မွာ ကြၽန္မသားသမီးေတြကို လ်စ္လ်ဴ႐ႈထားမိတယ္။
အမွန္တကယ္က သားသမီးေတြမွာ အျပစ္ မရွိဘူး။ မိန္းမတစ္ေယာက္ရဲ႕တာ၀န္ ဆိုတာရွိၿပီး သားသမီးေတြ
အတြက္ အသက္ဆက္ ရွင္ရဦးမယ္။ ေရာဂါပိုးရွိတဲ့ အမ်ဳိးသမီးေတြအေနနဲ႔ လမ္းေၾကာင္းမွန္ေပၚ
ေရာက္ေအာင္ ေဆးခန္းမွန္မွန္ျပပါ၊ သားသမီးေတြအတြက္ ရပ္တည္ပါ”
HIV ရွိလို႔ က်န္တဲ့ မိသားစု၀င္ေတြကုိ
ပတ္၀န္းက်င္ကပစ္ပယ္၊ လ်စ္႐ႈ၊ ခြဲျခားမႈေတြ ခံရတာကို ၾကည့္ၿပီး စိတ္မေကာင္းျဖစ္ခဲ့ရတဲ့
ကာလေတြကိုလည္း ေက်ာ္ျဖတ္ လာခဲ့ၾကပါတယ္။ မိသားစုရဲ႕ ခြဲျခားမႈကိုလည္း ခံစားခဲ့ရေပမယ့္
အခုအခ်ိန္မွာ အရင္က မလုပ္ျဖစ္ခဲ့တဲ့၊ မလုပ္ႏိုင္ဘူးလို႔ ထင္တဲ့ ကိစၥမ်ားစြာကို အေကာင္အထည္ေဖာ္
ေဆာင္ရြက္ေနႏိုင္ၾကတာပါ။

 

ခ်ဳိခ်ဳိ

ခြဲျခားမႈေတြ မ်ားစြာရွိတာကို ေရွ႕ကအစ္ကိုေတြ၊ အစ္မေတြ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ာ
ေျပာၾကၿပီးပါၿပီ။ HIV Positive ေတြကို တျခားသူေတြ ခြဲျခားတာထက္ ကိုယ့္ကိုယ္ကို ခြဲျခားတာေတြ
ရွိတယ္။ HIV
Positive ေတြဘာေၾကာင့္ ေရွ႕ထြက္လာတာလဲဆိုရင္
သူတို႔ေတြကို ခြဲျခားတာေတြ ရွိတာသိသလို၊ သူတို႔ ကုိယ္သူတို႔ ခြဲျခားလို႔ပဲ။ ဥပမာ-ကြၽန္မဆိုရင္
အမ်ဳိးသားဆုံးၿပီး ၅ ႏွစ္ၾကာမွ HIV Positive ရွိမွန္း သိလာရတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္တုန္းက မိသားစုကို ငါ HIV
Positive ျဖစ္တယ္လို႔ေျပာရဖို႔
ခက္ခဲတဲ့ အခ်ိန္ျဖစ္တယ္။ မိသားစုကို ေျပာလိုက္တဲ့ အခ်ိန္မွာ မိသားစုက ဘာမွမျဖစ္ေပမယ့္
လက္ရွိ ေရာဂါ ခံစားေနရတယ္။ ခြဲျခားခံရမႈက ကိုယ့္ရဲ႕သမီးေလးကို ထမင္းခြံ႔ မေကြၽးရတာ၊ ကေလးကို မကိုင္နဲ႔ ဆိုတာေတြကစလာတယ္။
အဲဒီအခ်ိန္မွာ ကြၽန္မ ၀မ္းနည္းေနလို႔ မရေတာ့ဘူး။ ကိုယ့္ကိုယ္ကို က်န္းမာလာေအာင္ ဘယ္လိုလုပ္မလဲ
ဆိုၿပီး ေဆးခန္းရွိတဲ့ ေနရာေတြသြားတယ္။ HIV ရွိတဲ့သူေတြ အတြက္ လိုအပ္ခ်က္ေတြေတြ႕လာေတာ့ HIV
နဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ အဖြဲ႔အစည္းမွာ အလုပ္၀င္ လုပ္တယ္။

ဟုိတစ္ေလာက HIV နဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ နယ္တစ္နယ္ကို ခရီးထြက္ေတာ့ ၀မ္းနည္းစရာ ကိစၥတစ္ခု
ေတြ႕ခဲ့ရတယ္။ အဲဒီနယ္က လူေတြနဲ႔ ရန္ကုန္က ကြၽန္မတို႔အဖြဲ႔ေတြ ေတြ႕ဆုံခ်ိန္မွာ အဲဒီထဲက
တစ္ေယာက္က သူ႔ကိုယ္သူ ၀မ္းနည္းၿပီး ထြက္သြားတယ္။ ကြၽန္မတို႔ကို HIV
Positive မွန္း မသိဘူး။ သူျပန္သြားၿပီး
ေတာ္ေတာ္ေလးၾကာမွ ဒီထဲကို လာတဲ့ သူတစ္ေယာက္ ျပန္သြားတယ္။ ဘာျဖစ္လို႔လဲ ဆိုတာ သိလုိက္ရတယ္။
အားငယ္ၿပီး ျပန္သြားတာ သိလိုက္ရေတာ့ ေတာ္ေတာ္ စိတ္မေကာင္း ျဖစ္မိတယ္။ Stigma
က်ဆင္းေအာင္ MFG ကေနၿပီး အေခြတစ္ေခြ ထြက္ထားတယ္။

အဲဒီ အေခြထဲမွာ ကြၽန္မတို႔ကိုယ္တိုင္ HIV
Positive ျဖစ္ေနပါတယ္ဆိုတာ
ေျပာထားတယ္။ ဒီအေခြက နယ္အႏွံ႔ မေရာက္ေသးဘဲ ငါတို႔ လုပ္ဖို႔က်န္ေသးပါလားဆိုတာ သိလိုက္ရတယ္။
သူမ်ားႏွိမ္ခ်မွာ စိုးလို႔ ေနာက္ဆုတ္ေနရင္ မွန္ကန္တဲ့ ကုသမႈေတြရမွာ မဟုတ္ဘူး။ ကြၽန္မတို႔မွာ
ကေလးေတြ ရွိေတာ့ အဲဒီ ကေလးေတြ ဘ၀ေတြ အတြက္ Stigma ကို အခုကတည္းက ရင္ဆိုင္သြားမယ္။ အေခြထဲမွာ Positive ျဖစ္ေၾကာင္း ဖြင့္မေျပာခင္ သမီးကို ေျပာတယ္။

အဲဒီ အေခြက ေနရာတစ္ေနရာကေန တစ္ေနရာ ပ်ံ႕သြားမယ္။ အဲဒီအခ်ိန္
သမီး ဘယ္ခံစားရမလဲလို႔ ေမးတဲဲ့အခါ အေမ ျဖစ္တာကို အမွန္အတိုင္း ေျပာတာပဲတဲ့။ ေက်ာင္းက
ခြဲျခားတာေတြ ရွိရင္ ဘယ္လို လုပ္မလဲလို႔ ျပန္ေမးေတာ့ ေက်ာင္းက ဆရာမေတြကလည္း ပညာတတ္ေတြပဲတဲ့။
ခြဲျခားမႈရွိလာရင္ လည္း ေျဖရွင္းမယ့္ နည္းလမ္း ရွိလာမွာပဲလို႔ ကေလးကိုယ္တိုင္က ေျပာတယ္။
ခြဲျခားမႈ ရွိရင္ ဘယ္လို ေျဖရွင္းရမယ္ဆိုတဲ့ နည္းလမ္းရမယ္။ HIV
Positive ေတြ အေနနဲ႔ ခြဲျခားမႈကို
တိုက္႐ိုက္ ရင္ဆိုင္ရမွာ ျဖစ္ေပမယ့္ ခြဲျခားမႈေတြ ဘာေၾကာင့္လုပ္ၿပီး၊ အဲဒါေတြကို ဘယ္လို
ေျဖရွင္းမယ္ဆိုတဲ့ နည္းလမ္းရမယ္။ ခြဲျခားမႈ ေၾကာက္လို႔ေနာက္ ဆုတ္ေနရင္ အဆင္မေျပဘူး။
ကြၽန္မတို႔ ကိုယ္တိုင္ အားငယ္မႈ ရွိတာ မွန္ေပမယ့္ Positive ေတြ ကိုယ္စားျပဳအလုပ္ေတြလုပ္တဲ့အခါ ကြၽန္မတို႔ကို ျမင္ၿပီးက်န္တဲ့
သူေတြလည္း အားရွိလာမယ္။ MFG မွာ အဖြဲ႕ေတြမ်ားစြာရွိတယ္။ အဲဒီအဖြဲ႕ေတြနဲ႔ ဆက္သြယ္ၿပီး ဘယ္ေနရာေတြက
ငါတို႔အတြက္ ေဆး ေပးေနတာလဲဆိုတာေတြ သိခြင့္ရမယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ ေရွ႕ကေနထြက္ၿပီး ေျပာတာ။
HIV
Positive ျဖစ္ေနတယ္ဆိုတာကို တျခားသူေတြကို
ေျပာဖို႔ ၀န္ေလးၾကသူမ်ား ရွိေပမယ့္ ဒီႏွစ္ေတြ႕ဆုံ စကားေျပာၾကတဲ့ သူေတြ အားလုံးက ဓာတ္ပုံႏွင့္တကြ
ေဖာ္ျပခြင့္ ေပးၾကပါ တယ္။ ဓာတ္ပုံနဲ႔ တကြ ေဖာ္ျပေပးခ်င္တဲ့ ခံစားခ်က္ေတြ သူတို႔မွာ
ရွိပါတယ္။

 

ထူး၀င့္ေက်ာ္

မွန္ကန္တဲ့ သတင္းအခ်က္ အလက္ေတြရဖို႔ Media
က အေရးႀကီးပါတယ္။ တခ်ဳိ႕ႏွစ္ေတြမွာMedia
က တခ်ဳိ႕သတင္းေတြ မွားခဲ့ပါတယ္။ HIV
ရွိၿပီဆိုရင္ HIV ေရာဂါ၊ အ႐ိုးေခါင္း ပုံစံနဲ႔ မေကာင္းတာ လုပ္တယ္လို႔ပဲ ျမင္ၾကတယ္။
လူျဖစ္လာရင္ ခႏၶာရွိမယ္၊ ခႏၶာရွိရင္ ေရာဂါရွိမွာပဲ။ ခႏၶာရွိတဲ့ အတြက္ ေရာဂါတစ္ခု ေရာက္လာတယ္လို႔ပဲ
သတ္မွတ္ေစခ်င္တယ္။ HIV ဆို လူျဖစ္႐ႈံးတယ္ ဆိုၿပီး မသတ္မွတ္ေစခ်င္ဘူး။ ေက်းရြာတစ္ခုမွာဆို
HIV
နဲ႔ ဆုံးသြားတယ္။ အဲဒီလူက ေသေသခ်ာခ်ာ ေဆးကုသမႈ မခံရဘဲ ဆုံးသြားတာ။
နယ္တခ်ဳိ႕ရဲ႕ ဓေလ့အရ ဆုံးၿပီဆိုခ်က္ခ်င္း ခ်တယ္။ စင္ထိုးၿပီး စင္ကိုထမ္း အသုဘခ်တဲ့
အေလ့လည္းရွိတယ္။ အဲဒီမွာ အဲဒီ လူဆုံးေတာ့ ဘယ္သူမွ မလာသလို စင္ကို ထမ္းမယ့္သူေတြလည္း
မရွိဘူး။ စင္ကို ထမ္းေအာင္ အရက္ေသာက္ခိုင္းရတယ္။ အရက္မူးမွ ထမ္းေတာ့ အုတ္ေအာ္ေသာင္းတင္းေတြ
ျဖစ္သြားတယ္။

မိသားစုကလည္း စိတ္ထိခိုက္တယ္။ ၿမိဳ႕ေတြမွာ သိပ္မသိသာေသးေပမယ့္
နယ္ေတြမွာ အရမ္း သိသာတယ္။ ဒီလို ထြက္လာတယ္ဆိုတာကလည္း ကိုယ္ခံစားခဲ့ရတာမ်ဳိး သူတို႔ေတြ
မခံစား ရေစခ်င္ဘူး။ ဒီေရာဂါက လူျဖစ္႐ႈံးသြားတာ၊ ေသသြားတာမ်ဳိး မဟုတ္ဘူး။ အခ်ိန္မီ
ေဆးကုသမယ္၊ ကိုယ့္စိတ္ကို ခ်မ္းခ်မ္းသာသာ ထားမယ္ဆို ပုံမွန္အတိုင္း သက္တမ္းေစ့ ေနႏိုင္မယ္၊
HIV
သမားေတြက မေကာင္းတာလုပ္တာ မဟုတ္ဘူး။ လူမႈေရး လုပ္ငန္းေတြမွာ
တစ္ေထာင့္တစ္ ေနရာကေန အားတက္သေရာ လုပ္္ေနတယ္ဆိုတာလည္း သိေစခ်င္တယ္။

 

ခင္ၿငိမ္းခ်မ္း

ဓာတ္ပုံနဲ႔ တကြျပဖို႔ ေၾကာက္တာမွန္တယ္။ HIV
ရွိတဲ့သူေတြ က်န္းက်န္းမာမာနဲ႔ ဒီလုိ အလုပ္ေတြ လုပ္ေနႏိုင္တယ္
ဆိုတာ သိေစခ်င္တယ္။ အဲဒီလိုေတြျပတဲ့အတြက္ စြန္႔လႊတ္ လိုက္ရတာေတြ အမ်ားႀကီးပဲ။ ဓာတ္ပုံနဲ႔တကြ
ေဖာ္ျပခဲ့ဖူးတာ ရွိေတာ့ မိသားစုထဲမွာပဲ အသံေလး မ်ဳိးထြက္လာတယ္။ အေမက မ်က္ရည္က်ေပမယ့္
ဒီလို အမ်ဳိးသမီးေတြအတြက္ အားရွိတဲ့အတြက္ ေက်နပ္တယ္။ အစ္မရဲ႕အစ္မ ကဆိုရင္ ကိုယ့္သား
သမီးေတြ မ်က္ႏွာမၾကည့္ဘူး။ တူေတြ၊ တူမေတြ ကလည္း သူတို႔ေတြရဲ႕မ်က္ႏွာကို မေထာက္ဘူးတဲ့။
သူငယ္ခ်င္းေတြၾကားထဲမွာ ေရာဂါ ရွိတယ္ဆိုတာ ေျပာမထားေတာ့ သူတို႔အတြက္ အဆင္မေျပဘူးေျပာတယ္။
ကြၽန္မ သမီးေလးဆိုလည္း ေက်ာင္းမွာ အဆင္ မေျပတာေတြရွိေတာ့ စြန္႔လႊတ္ရတာေတြ အမ်ားႀကီးပဲ။
ကြၽန္မတုိ႔ေတြ အေနနဲ႔ ေရာဂါ ရွိေပမယ့္ ဘ၀ကိုတန္ဖို ရွိရွိနဲ႔  ျဖတ္သန္းႏိုင္တယ္ဆိုတာ သိေစခ်င္တယ္။

တကယ္ေတာ့ လူ႔အသက္ တစ္ေခ်ာင္းက တန္ဖိုးႀကီးပါတယ္။ လူ႔အသက္ထက္
တန္ဖိုးႀကီးတာ ဘာမွ မရွိပါဘူး။ အသက္ရွင္မွ ဘ၀မွာအေကာင္းဆုံးအလုပ္ေတြ လုပ္ႏိုင္မယ္။
တိုက္ေပၚမွာေနတဲ့ သူရဲ႕အသက္မွ အေရးႀကီးတာ မဟုတ္ဘူး။ သာမန္လူေတြရဲ႕ အသက္ကလည္း အေရးႀကီးတာပါပဲ။
ဓာတ္ပုံနဲ႔ တကြ HIV Positive ျဖစ္ေနတာပါလို႔ ေျပာလိုက္ရလို႔ ေရခဲတုံးေပၚထိုင္လို႔ ေအးသလို
မီးပုံေပၚ ထိုင္လို႔ ပူသလိုမ်ဳိး ေအးလိုက္ပူလိုက္ ခံစားရပါတယ္။ တုံ႔ျပန္မႈေတြမွာ ေကာင္းတာ
ပါသလုိ ဆိုး တာလည္းပါပါတယ္။ ကိုယ့္ဘ၀တူေတြအတြက္ အက်ဳိးရွိသြားတယ္ဆို ေက်နပ္ပါတယ္။ လူတစ္ေယာက္ရဲ႕
အသက္တစ္ေခ်ာင္းကို ကယ္ရင္ အဲဒီသူေနာက္က ဘ၀ေတြကို ေဖးမ ကူညီ ေပးသလိုလည္း ျဖစ္ပါတယ္။
လူတစ္ေယာက္ရဲ႕ အသက္ တစ္ေခ်ာင္းကို ကယ္ဖို႔အတြက္ ေရွ႕ထြက္ လာျခင္းအေၾကာင္း MFG
မွ ၀န္ထမ္းမ်ားက ရွင္းျပျခင္းျဖစ္ပါတယ္။

 

ခ်ဳိခ်ဳိ

ဘ၀တူေတြ အတြက္ အားေပးခ်င္တယ္။ မွန္ကန္တဲ့ လမ္းေၾကာင္း ေပၚေရာက္ေစခ်င္တယ္။
သာမန္ လူေတြလုိ ေနႏိုင္ပါလား၊ သူတို႔လိုရင္ ဘယ္လို ခ်ိတ္ဆက္ႏိုင္တယ္ဆိုတာ သိေစခ်င္တယ္။
Stigma
ကို တည့္တည့္ႀကီး ရင္ဆိုင္လိုက္တာပဲ။ ဓာတ္ပုံနဲ႔ မဂၢဇင္းမွာ
ေတြ႕သြားတယ္။ ကြၽန္မကို ျမင္ထားတဲ့ သူက လက္ဖက္ရည္ဆိုင္မွာေတြ႕လို႔ ခြဲျခားမယ္ဆို ခြဲျခားမႈကို
သိရမယ္။ ကေလး ရဲ႕ေက်ာင္းကေန ခြဲျခားမႈရွိရင္ ဘယ္လို လုပ္မလဲဆိုတာေတြ သိရမယ္။ Stigma
ကို ကုိယ့္သားသမီး အတြက္၊ Positive အခ်င္းခ်င္းအတြက္ ရင္ဆိုင္မယ္။

 

လႈိင္(Peer)

ဒီအရာက လူေတြၾကားထဲမွာ ေပၚလြင္စရာ ေကာင္းတဲ့အရာ မဟုတ္ပါဘူး။
ရင္းႏွီးရမႈေတြက အမ်ားႀကီးပါ။ သားသမီး၊ ဇနီး၊ မယား၊ ေယာကၡမ၊ ေဆြမ်ဳိးသားခ်င္းေတြနဲ႔
ရင္းႏွီးရတယ္။ HIV ရွိသူက
အ႐ုိးေပၚ အေရတင္ ႐ုပ္နဲ႔မဟုတ္ဘူး။ မွန္ကန္တဲ့ ေဆးကုသမႈ လမ္းေၾကာင္းေပၚ ေရာက္လာရင္ ကြၽန္ေတာ္တို႔လို
က်န္းက်န္းမာမာ ေနႏိုင္တယ္ ဆိုတာကို HIV ရွိသူေတြကို သိေစခ်င္တယ္။ HIV ကူးစက္ ခံရရင္ စိတ္ပ်က္အား မငယ္ပါနဲ႔။ ေဆးကုသမႈခံ၊ ကြၽန္ေတာ္တို႔လို
ေနႏိုင္ပါတယ္။ ဒီလုိ က်န္းမာစြာေနႏိုင္ၿပီး လူသားပတ္၀န္းက်င္မွာ အက်ဳိးျပဳႏိုင္တဲ့
လူေတြဆိုတာကိုလည္း သိေစခ်င္တယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ကို သာမန္လူေတြလိုပါပဲ ဆိုတာကို ျမင္လာရင္
ခြဲျခားဆက္ဆံမႈ၊ ႏွိမ့္ခ်မႈေတြ ေလ်ာ့သြားမယ္လို႔ ထင္တယ္။ ဘ၀တူေတြ အားမငယ္ဖို႔နဲ႔၊ ပတ္၀န္းက်င္က
သာမန္လူေတြလို ျမင္ၿပီး ခြဲျခား ဆက္ဆံမႈေတြ ေလ်ာ့ေစဖို႔ပါပဲ။

 

ထူး၀င့္ေက်ာ္

လူ႔အသက္တစ္ေခ်ာင္း ဆိုတာ ရဖို႔ခက္ပါတယ္။ လူဆိုတာ ေမြးလာၿပီး
ေသရမွာ မွန္ေပမယ့္ ေသသင့္ ေသထိုက္လို႔ ေသရတာ ရွိသလို မေသသင့္ မေသထိုက္ဘဲ ေသရတာလည္း
ရွိပါတယ္။ HIV ရွိတဲ့
သူေတြ ေဆးကုသမႈ မခံရတာက ခြဲျခားလို႔၊ ႏွိမ့္ခ်လို႔၊ ပစ္ပယ္လို႔ ဆိုတာေတြေၾကာင့္ပါ။
လူမႈ ပတ္၀န္းက်င္က HIV အေပၚ ျမင္ေနတဲ့အျမင္ေတြကို ေျပာင္းလဲေစခ်င္လို႔ ဓာတ္ပုံနဲ႔
ေဖာ္ျပခြင့္ျပဳတာပါ။ ဒီလို ဗဟုသုတေတြ မသိရင္ HIV ကူးစက္ႏိုင္တဲ့ အႏၲရာယ္ေတြ မသိႏိုင္ၾကဘူး။ လူငယ္ဆိုတာ အနာဂတ္ရဲ႕
မ်ဳိးဆက္ပါ။ HIV အေပၚျမင္ေနတဲ့
အျမင္ဆိုးေတြ၊ ခြဲျခား ႏွိမ့္ခ်တာေတြ၊ မေကာင္းတာ လုပ္လို႔ ျဖစ္တာ၊ မေကာင္းတဲ့ေရာဂါလို႔
ျမင္တာေတြကို ပတ္၀န္းက်င္ အသိုက္အ၀န္းက ေျပာင္းလဲပစ္ဖို႔ လိုတယ္။

 

ႏွင္းႏွင္းယု

ကြၽန္မမွာ ကေလးေတြရွိပါတယ္။ ဓာတ္ပုံျပလို႔ ကေလးေတြရဲ႕ အနာဂတ္ကို
ထိခိုက္တာမ်ဳိး ရွိႏိုင္ပါတယ္။ ကြၽန္မသားေတြက နားလည္ေနၿပီ ဆိုေတာ့ အခက္အခဲေတာ့ မရွိေတာ့ပါဘူး။
ဂုဏ္ယူလို႔ ျပတာ မဟုတ္ဘဲ ေနာက္ကလူေတြ အေနနဲ႔ နည္းမွန္လမ္းမွန္နဲ႔ ကုသမႈေတြ ရေစခ်င္လို႔ပါ။
ခြဲျခားမႈေတြကို ေလ်ာ့က်ေစခ်င္တဲ့ ဆႏၵ တစ္ခုတည္းေၾကာင့္ HIV
Positive ေ၀ဒနာရွင္ေတြ ပါဆိုတာကို
ထုတ္ေဖာ္ျပသ ေျပာၾကျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ HIV မ်ဳိရင္ ကမၻာႀကီးပါ ပ်က္မယ္လို႔ ဆိုႏိုင္တာေၾကာင့္ တစ္ကမၻာလုံးက
လူသားအားလုံးနဲ႔ သက္ဆိုင္တဲ့ HIV သတင္း အခ်က္အလက္ ေတြကို အားလုံးသိေစခ်င္ပါတယ္။

တစ္ကမၻာလုံးက လူေတြ ပါ၀င္ေစခ်င္တယ္။ HIV
နဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ သူေတြ ကုသမႈ ခံရၿပီး ကူးစက္မႈႏႈန္းေတြ ေလ်ာ့က်ဖို႔ဆိုတဲ့
ရည္ရြယ္ခ်က္ေတြ ဒီစကား၀ိုင္းမွာ ပါတဲ့သူတိုင္းမွာရွိပါတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ သူတို႔ေတြက
ေရွ႕ထြက္ျပတာပါ။ ဘယ္လို ႀကိဳတင္ ကာကြယ္ရမယ္၊ ဘာေတြ လုပ္ရမယ္ ဆိုတာေတြကို လူငယ္ေတြလည္း
သိေစခ်င္ၾကပါတယ္။

 

ႏွင္းႏွင္းယု

ကေလးေတြဆိုတာ အေပ်ာ္ရွာတတ္ၾကတယ္။ အေပ်ာ္ရွာပါ၊ စူးစမ္းလို႔ရပါတယ္။
ဒါေပမယ့္ ဗဟုသုတေတာ့ ရွိပါ။ ကာကြယ္ပါ။ ဘယ္လို နည္းေတြနဲ႔ ေပ်ာ္ပါးမယ္ဆိုတာ စဥ္းစားပါ။
HIV
ကူးစက္တယ္ဆိုရင္ ေပ်ာ္ပါးလို႔၊ လိင္ဆက္ဆံလို႔ ဆိုတာ အရင္ျမင္ၿပီး
ေသြးသြင္း၊ ေဆးထိုးတာေတြကို ေနာက္မွ ျမင္ၾကတယ္။ လူတိုင္းမွာ လုပ္ခြင့္ဆိုတာ ရွိေပမယ့္
ကာကြယ္မႈေတြ ရွိရင္ ေပ်ာ္ရႊင္စရာေတြ ျဖစ္လာမယ္။

 

ခင္ၿငိမ္းခ်မ္း

အနာဂတ္ကို ဦးေဆာင္တဲ့ လူငယ္အခ်ဳိ႕မွာ HIV
ဆိုတာ ရွိတယ္။ မိဘဆီက ကူးစက္ခံရတာေတြ ရွိေတာ့ အရမ္း သနားမိတယ္။
မိဘေတြရဲ႕ အုပ္ခ်ဳပ္မႈကိုလည္း ေျပာခ်င္တယ္။ သားသမီးေတြကို ခ်စ္လြန္းလို႔ အုပ္ခ်ဳပ္တာေတြက
ေခတ္နဲ႔အညီ အုပ္ခ်ဳပ္တာ မဟုတ္ရင္ သားသမီးေတြမွာ အႏၲရာယ္ ရွိႏိုင္တယ္။ လူငယ္ေတြ၊ သားသမီးေတြ
ေကာင္းဖို႔ မိဘအုပ္ထိန္းသူေတြမွာလည္း အမ်ားႀကီး အေရးႀကီးတယ္။ ဗိုင္းေကာင္းေက်ာက္ဖိ
ဆိုတဲ့ ကေလးေတြကို ကြၽန္မတို႔ ကယ္တင္ထားတာ အမ်ားႀကီးပါ။ Living
Together ေနမိသြားလို႔ ေရာဂါ
ကူးခံရတဲ့ ေကာင္ေလးနဲ႔ ေကာင္မေလးေတြကို ကယ္တင္ထားရတယ္။ သားသမီးေတြကို မ်က္စိမွိတ္ ယုံသူရွိသလို
အရမ္း တင္းက်ပ္ လြန္းတာလည္း ရွိတယ္။ သားသမီးေတြကို လိုက္ေလ်ာ ညီေထြစြာ အုပ္ခ်ဳပ္ေစခ်င္တယ္။
အဲဒါမွ သားသမီးေတြရဲ႕ အနာဂတ္ ေကာင္းမွာ။

အနာဂတ္ ပန္းပြင့္ေလးေတြ လန္းလန္းဆန္း ဆန္းျဖစ္ေစၾကတာေၾကာင့္
အုပ္ခ်ဳပ္သူ မိဘမ်ားရဲ႕ အုပ္ခ်ဳပ္၊ ထိန္းခ်ဳပ္မႈနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ေျပာျပၾကတာပါ။ ဆင္းရဲ၊
ခ်မ္းသာ ခြဲျခားမႈ ဆိုတာေတြ ရွိတဲ့ အထဲကမွ HIV Positive ကူးစက္ခံရ သူမ်ားကို ခြဲျခား ဆက္ဆံခ်င္တဲ့ လူငယ္မ်ားလည္း ရွိမွာပါ။
ပတ္၀န္းက်င္၊ ေဆြမ်ဳိး အသိုက္အ၀န္းၾကားမွာ ခြဲျခား ဆက္ဆံမႈေတြကို ေက်ာ္လႊားေနၿပီး ဘ၀ကို
သာမန္ လူေတြလို ရပ္တည္ လႈပ္ရွား ေနၾကသူမ်ားရဲ႕ စကားလုံးမ်ား အေပၚ လူငယ္မ်ား နားလည္မႈ
ေပးႏိုင္မယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္ပါတယ္။ လူတစ္ေယာက္ အတြက္ စိတ္ဓာတ္ ခြန္အားက အေရးႀကီးဆုံးပါ။
ေနရာတိုင္း ခြဲျခားဆက္ဆံမႈေတြ ေလ်ာ့က်ရင္ အေကာင္းဆုံးျဖစ္မွာပါ။ စကား၀ိုင္းမွာ ပါ၀င္ေပးတဲ့
Myanmar
Positive Group မွ သူမ်ားကို ေက်းဇူး
အထူးတင္ ရွိပါတယ္။

 

ဆယ္ေက်ာ္သက္
မဂၢဇင္း - ခြဲျခားမႈကို ေရွာင္က်ဥ္ၾကမယ္။