မူလ ကိုယ္ခံစြမ္းအား ေလ်ာ့နည္း က်ဆင္းေရာဂါ (အိတ္ဒ္စ္ေရာဂါ)

ကမာၻ႕ႏိုင္ငံ
အသီးသီးမွာ ေနထုိင္ၾကတဲ့ လူေတြဟာ မူလ ကိုယ္ခံစြမ္းအား ေလ်ာ့နည္းက်ဆင္း ေရာဂါကို ခံစားေနၾက ရပါတယ္။ အိပ္ခ်္အိုင္ဗြီ/အိတ္ဒ္စ္ ေရာဂါဟာ တကမာၻလံုး ဆိုင္ရာ ျပႆနာတရပ္ အေနျဖင့္
တေန႔တျခား ပိုမိုႀကီးထြား လာေနၾကပါတယ္။ လက္ရွိ အေျခအေနအရ ကမာၻ တဝွမ္းလံုးမွာ လူႀကီးေရာ
ကေလးပါ သန္းေပါင္း (၄၀) ခန္႔ အိပ္ခ်္အိုင္ဗီြ/အိတ္ဒ္စ္ ေရာဂါ ကူးစက္ ခံစား ေနၾကရပါတယ္။
ေလာေလာဆယ္မွာ ကမာၻေပၚက အသက္ (၁၅) ႏွစ္ေအာက္ ကေလးငယ္ေပါင္း ဆယ္သန္း ေက်ာ္ေက်ာ္ရဲ႕ မိခင္မ်ား
(သို႔မဟုတ္) မိဘ ႏွစ္ပါး စလံုးဟာ အိပ္ခ်္အိုင္ဗီြ/အိတ္ဒ္စ္ ေၾကာင့္ ေသဆံုး သြားၾကၿပီး
ျဖစ္ပါတယ္။

ဒီေရာဂါဟာ
လူငယ္မ်ားကို ပိုၿပီး ကူးစက္ ေစႏုိင္ပါတယ္။ သကၠရာဇ္ ၂၀၀၁ ခုႏွစ္မွာ ဒီေရာဂါေၾကာင့္
လူေပါင္း ငါးသန္းခန္႔ ေရာဂါ ကူးစက္ ျပန္႔ပြား ခဲ့တဲ့အနက္ တဝက္ ေက်ာ္ေက်ာ္ဟာ အသက္ (၁၅)
ႏွစ္နဲ႔ (၂၄) ႏွစ္ၾကား လူငယ္မ်ား ျဖစ္ၾကပါတယ္။ အမ်ဳိးသမီး ငယ္မ်ားဟာ ေရာဂါ ကူးစက္ႏုိင္တဲ့
အေျခအေန ပိုမ်ားပါတယ္။ အနီးစပ္ဆံုး ေျပာရရင္ ကမာၻေပၚမွာ ရွိတဲ့ လူငယ္ေပါင္း ၁၁.၈ သန္းခန္႔
ဒီေရာဂါ ကူးစက္ ျပန္႔ပြား ေနလွ်က္ရွိရာ အမ်ဳိးသမီးငယ္ ၇.၃ သန္းနဲ႔ အမ်ဳိးသား လူငယ္ပိုင္း
၄.၅ သန္း ခန္႔စီ ရွိၾကပါတယ္။

မူလ
ကိုယ္ခံစြမ္းအား ေလ်ာ့နည္းက်ဆင္း ေရာဂါ (အိတ္ဒ္စ္) ေရာဂါဟာ အိပ္ခ်္အိုင္ဗီြ ဗိုင္းရပ္စ္
ပိုးေၾကာင့္ ျဖစ္ပြား ရပါတယ္။ အိပ္ခ်္အိုင္ဗီြ ဗိုင္းရပ္စ္ ပိုးဟာ ေရာဂါမ်ားကို တြန္းလွန္
တိုက္ခိုက္ ႏိုင္တဲ့ လူ႔ကိုယ္ ခႏၶာရဲ႕ ခုခံစြမ္းအား စနစ္ကို ပ်က္စီး ေစပါတယ္။

အိပ္ခ်္အိုင္ဗီြ/အိတ္ဒ္စ္
ေရာဂါ ကူးစက္ ခံစားေနရတဲ့ လူနာမ်ားရဲ႕အသက္ကို ေဆးဝါးမ်ား အသံုးျပဳ၍ ဆြဲဆန္႔ ထားႏိုင္
ေသာ္လည္း ကာကြယ္ေဆးနဲ႔ လံုဝ ေပ်ာက္ကင္းေအာင္ 
ကုသႏိုင္တဲ့ ေဆးဝါးမ်ား ယခုအခ်ိန္ထိ ေပၚမလာ ေသးပါဘူး။

အိပ္ခ်္အိုင္ဗီြ/အိတ္ဒ္စ္
မျပန္႔ပြား ေစေရးအတြက္ အေကာင္းဆံုးနဲ႔ အက်ဳိးအရွိဆံုး လုပ္ငန္းစဥ္ ကေတာ့ ကာကြယ္ျခင္းဘဲ
ျဖစ္ပါတယ္။ ႏိုင္ငံတိုင္းမွာ ရွိၾကတဲ့ လူတိုင္း၊ လူတိုင္း အေနျဖင့္ ေရာဂါ ကူးစက္ မလာေစဖို႔နဲ႔
ေရာဂါ မျပန္႔ပြား ေစဖို႔အတြက္ ဘယ္လိုေရွာင္ရွား ကာကြယ္ရမလဲ ဆိုတာကို သိထား သင့္ၾက
ပါတယ္။

ကြန္ဒံုး
(လိင္အဂၤါစြပ္) အသံုး ျပဳျခင္းျဖင့္ လိင္ဆက္ဆံရာမွ အိပ္ခ်္အိုင္ဗီြပိုး ကူးစက္ ျပန္႔ပြားျခင္းကို ကာကြယ္ တားဆီး ႏိုင္ပါတယ္။ ႏိုင္ငံတိုင္းမွာ ေသြးစစ္ စမ္းသပ္ျခင္းနဲ႔ ႏွစ္သိမ့္
ေဆြးေႏြးျခင္း အခြင့္ အလမ္းမ်ား ရရွိႏိုင္ေအာင္ အထူး ဦးစားေပး ေဆာင္ရြက္ သင့္ပါတယ္။
လူသားတိုင္း အေနျဖင့္ မိမိ ဆႏၵအေလွ်ာက္ ေဆာင္ရြက္လိုၿပီး ေပါက္ၾကားမႈ မရွိႏိုင္တဲ့
အိပ္ခ်္အို္င္ဗီြ/အိတ္ဒ္စ္နဲ႔ ပါတ္သက္ေသာ ႏွစ္သိမ့္ ေဆြးေႏြးျခင္းနဲ႔ ေသြးစစ္ စမ္းသပ္ျခင္းမ်ား
ရရွိ ေဆာင္ရြက္ႏိုင္ခြင့္ ရွိသင့္ၿပီး သူရဲ႕ အိပ္ခ်္အိုင္ဗီြ/အိတ္ဒ္စ္ အေျခအေနနဲ႔ ပါတ္သက္ၿပီး
ခြဲျခား ဆက္ဆံ ခံရ မႈမ်ားကို ကာကြယ္ ေပးတဲ့ အခြင့္အေရး ရွိဖို႔လည္း လိုအပ္ပါတယ္။

အိပ္ခ်္အိုင္ဗီြ/အိတ္ဒ္စ္
ေရာဂါ ကူးစက္ခံ ေနၾကရတဲ့ ပုဂၢိဳလ္မ်ား အတြက္ ျပဳစု ေစာင့္ေရွာက္ မႈနဲ႔ ၾကင္နာ ယုယျခင္းမ်ား
လိုအပ္ပါတယ္။ အိပ္ခ်္အိုင္ဗီြ/အိတ္ဒ္စ္ လႈပ္ရွား မႈမ်ားနဲ႔ လုပ္ငန္း အစီအစဥ္ မ်ားကို
ေဆာင္ရြက္ ႏိုင္ဖို႔ အတားအဆီး ျဖစ္ေနတဲ့ လူမႈေရး ဆိုင္ရာ၊ ယဥ္ေက်းမႈ ဆိုင္ရာ၊ ႏိုင္ငံေရး
ဆိုင္ရာ အဟန္႔ အတားမ်ားကို ေက်ာ္လႊား ဖယ္ရွားႏိုင္မယ့္ လုပ္ေဆာင္ ခ်က္မ်ားကို ျပဳလုပ္
ေဆာင္ရြက္ သင့္ပါတယ္။

ဘာသာျပန္ - ျမတ္ထက္ႏွင့္အဖြဲ႕

FACTS FOR LIFE - ဘဝတြက္တာ သိမွတ္စရာမ်ား

မူပိုင္ - ကမာၻ႔ကုလသမဂၢ ကေလးမ်ားရံပံုေငြအဖြဲ႔၊
နယူးေယာက္၊ ၂၀၀၂