Sadao
သည္ မေလးရွား နယ္စပ္ႏွင့္ ထိစပ္လွ်က္ရွိေသာ ထိုင္းႏုိင္ငံ ေတာင္ပုိင္း၊ Songkhla ျပည္နယ္အတြင္းမွ
ခ႐ုိင္ၿမိဳ႕ငယ္ေလး တစ္ခုျဖစ္သည္။ ယင္းၿမိဳ႕သည္ လိင္မႈဆိုင္ရာ ေပ်ာ္ပါးရန္ အတြက္ လာေရာက္ၾကေသာ
ကမာၻလွည့္ ခရီးသည္မ်ား၏ ေရပန္းအစားဆုံးေသာ ေနရာ ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ လိင္လုပ္သားမ်ား အမ်ားဆုံးရွိသည့္
ေနရာလည္း ျဖစ္သည္။ ေဒသခံမ်ားကမူ Dan Sadao (သုိ႕) Dan Nok ဟု ေခၚတြင္လွ်က္ရွိသည္။
Songkhla ျပည္နယ္သည္ မေလးရွားႏုိင္ငံ၊ Kedah ျပည္နယ္ႏွင့္ ကပ္လ်က္တည္ရွိသည္။

ထုိျပည္နယ္တြင္
ေရွးယခင္ကတည္းက အဓိက အသုံးျပဳခဲ့ၾကသည့္ ပင္လယ္ဆိပ္ကမ္းႏွင့္ ကမ္း႐ုိးတန္းတေလွ်ာက္ ကုန္သြယ္
ေရးဆိပ္ကမ္းလည္း ရွိသည္။ သမုိင္းဝင္ၿမိဳ႕ျဖစ္သျဖင့္ ေရွးေဟာင္း အေမြႏွစ္မ်ား၊ အႏုပညာလက္ရာမ်ား၊
႐ုိးရာဓေလ့ ေဖ်ာ္ေျဖမႈမ်ားႏွင့္ ပင္လယ္ကမ္းေျခ အပန္းေျဖစခန္းမ်ား ရွိသည္။ ငါးဖမ္းလုပ္ငန္းမ်ားႏွင့္
ထုိင္း၊ မေလး သဘာဝဓာတ္ေငြ႕ ဆက္သြယ္ထားသည့္ ပိုက္လုိင္းမ်ား ျဖတ္သန္းရာ ေနရာလည္း ျဖစ္သည္။
ထုိျပည္နယ္တြင္ (၁၆) ခ႐ုိင္ရွိရာ ၄င္းတုိ႕မွာ Muang, Hat Yai, Chana, Ranode,
Bangklam,Namom, Khlong Hoykhong, Nathawee, The-pha, Sabayoi, Sadao, Rattaphoom,
Singha Nakhon, Khuanniang, Rattaphum ႏွင့္ Krasaesin တုိ႕ျဖစ္ၾကသည္။

၂ဝဝ၆
ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလ၏ စာရင္းအရ လူဦးေရ (၁, ၃၁၂, ၆၂၅ ၁, ၃၁၂, ၆၂၅) ရွိသည္။ ထုိခ႐ိုင္မ်ား
အနက္ Hat Yai ခ႐ုိင္သည္ စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ အရွိန္အဟုန္ျဖင့္ စည္ပင္ဝေျပာၿပီး ကမာၻလွည့္
ခရီးသည္မ်ား အတြက္ ေရပန္းအစားဆုံး ေနရာလည္း ျဖစ္သည္။ မေလးရွားႏွင့္ အျခား ျပည္နယ္မ်ားသို႔ပါ
သြားလာေရးႏွင့္ ဆက္သြယ္ေရး အခ်က္အျခာက်သည့္ ေနရာလည္း ျဖစ္သည္။ Hat Yai ၿပီးလွ်င္ ကမာၻလွည့္
ခရီးသည္မ်ား အႀကိဳက္ဆုံး ဒုတိယေနရာမွာ Sadao (သို႕) Dan Nok ပင္ျဖစ္သည္။ ထုိေနရာသုိ႔
အဓိက အားျဖင့္ မေလးရွားမွ လာေရာက္လည္ပတ္မႈ အမ်ားဆုံး ျဖစ္သည္။ ထုိင္းႏွင့္ မေလးရွား
ဆက္သြယ္ထားသည့္ လမ္းဆုံလည္း ျဖစ္သည္။

၂ဝဝ၇ ခုႏွစ္တြင္ Dan Nok သည္ ဘဏ္မ်ား၊ ဟိုတယ္မ်ား၊
ေကာ္ဖီဆုိင္မ်ား၊ အင္တာနက္ဆုိင္ မ်ားႏွင့္ ကုန္စုံဆုိင္ႀကီး မ်ားျဖင့္ စီးပြားေရး ဖြံ႕ၿဖိဳးတုိးတက္
လာခဲ့သည္။ ႏွစ္ႏိုင္ငံ၏ အေဝးေျပး လမ္းမေပၚတြင္ ရွိေသာေၾကာင့္ ကာရာအုိေက အခန္းမ်ား၊
ႏိုက္ကလပ္ မ်ားလည္း ရွိရာ လိင္လုပ္သားမ်ားႏွင့္ ကမာၻလွည့္ခရီးသည္ အမ်ားအျပား ေပ်ာ္ပါးရာ
ေနရာအျဖစ္ ထင္ရွားလာသည္။ Sadao (okdU) Dan Nok ၏ လူဝင္မႈႀကီးၾကပ္ေရး စစ္ေဆးဂိတ္သည္
ဘန္ေကာက္ၿမိဳ႕ ႏုိင္ငံတကာ ေလဆိပ္၏ လူဝင္မႈႀကီးၾကပ္ေရး စစ္ေဆးဂိတ္ၿပီးလွ်င္ လူဝင္လူထြက္
ဒုတိယအမ်ားဆုံးဂိတ္ ျဖစ္သည္။ အထူးသျဖင့္ ႐ုံးပိတ္ရက္မ်ားႏွင့္ စေန၊ တနဂၤေႏြေန႔မ်ားတြင္
ဝင္ထြက္မႈ မ်ားသည္။ ထုိေဒသသုိ႕ ေရႊ႕ေျပာင္းသြားလာ အလုပ္လာေရာက္ လုပ္ကုိင္ၾကသူမ်ားသည္
လိင္လုပ္ငန္းမ်ား အပါအဝင္ အျခားလုပ္ငန္းမ်ား လုပ္ကုိင္ရန္ လာေရာက္ၾကသူမ်ား ျဖစ္သည္။

လက္ရွိ
လိင္လုပ္ငန္းမ်ားကို လာေရာက္ လုပ္ကိုင္ၾကသည့္ ေရႊ႕ေျပာင္း အလုပ္သမားမ်ားသည္ ထုိင္းႏိုင္ငံ
ေျမာက္ပိုင္းရွိ Chiang Rai ျပည္နယ္မွ Tai Yai ႏွင့္ Tai Lue တုိင္းရင္းသားမ်ား၊ အထူးသျဖင့္
Mae Sai ခ႐ိုင္မွ လာေရာက္ၾကသူမ်ား၊ Chiang Mai, Pha Yao ႏွင့္ Lam Pang ျပည္နယ္မ်ားမွ
ထုိင္းလူမ်ဳိးမ်ား၊ ထုိင္းႏိုင္ငံ အေရွ႕ေျမာက္ပိုင္းမွ ထုိင္းလူမ်ဳိးမ်ား၊ ၎တုိ႔ အထဲတြင္
Chiang Rai ျပည္နယ္မွ ပညာမတတ္သူ၊ အသက္ (၂ဝ) မွ (၃ဝ) ႏွစ္အရြယ္ ရွိသူတုိ႔ အမ်ားဆံုး
ျဖစ္သည္။ အခ်ိဳ႕ ေရႊ႕ေျပာင္းသြားလာ လိင္လုပ္ငန္း လုပ္ကိုင္ၾကသူမ်ားသည္ ထုိုေဒသသို႔
ခဏ လာလုပ္လုိက္၊ အိမ္ျပန္သြားလုိက္၊ ျပန္လာလုပ္လုိက္ စသည္ျဖင့္ သြားလာၾကၿပီး အမ်ားစုမွာ
Dan Nok သို႔ လာေရာက္မလုပ္မီ၊ Hat Yai ျပည္နယ္တြင္ အရင္သြားေရာက္ လိင္လုပ္ငန္း လုပ္ၿပီးမွ
ေရႊ႕ေျပာင္း လာေရာက္ လုပ္ကုိင္ၾကသူမ်ား ျဖစ္ၾကသည္။ Hat Yai ျပည္နယ္တြင္ ၎တုိ႔၏ ဝင္ေငြ
က်ဆင္းလာ၍လည္း လိင္လုပ္ငန္း ဖြံ႕ၿဖိဳးလာသည့္ Dan Nok သို႔ ေရႊ႕ေျပာင္း လုပ္ကုိင္ၾကျခင္း
ျဖစ္သည္။

အစတြင္ Hat Yai (သုိ႕) Dan Nok တုိ႔၌ အေထြေထြ လုပ္သား အပါအဝင္ အျခားအလုပ္မ်ား
လုပ္ကိုင္ေနၾကရမွ ေနာက္ဆုံးတြင္ ဝင္ေငြ ပိုေကာင္းသည့္ လိင္လုပ္ငန္းဘက္သို႔ ကူးေျပာင္း
လာၾကသူမ်ားလည္း ရွိသည္။ ၁၉၉ဝ ျပည့္ႏွစ္ အေစာပုိင္းတြင္ ထုိေဒသမ်ား၌ လိင္လုပ္ငန္း လာေရာက္
လုပ္ကုိင္ၾကသူမ်ားသည္ ထုိင္းႏုိင္ငံ အေရွ႕ေျမာက္ပိုင္းမွ ထုိင္းလူမ်ိဳးမ်ား ျဖစ္ၾကၿပီး၊
၂ဝဝဝ ျပည့္ႏွစ္ အေစာဆုံး ကာလတြင္ ေရႊ႕ေျပာင္းသြားလာ လုပ္ကုိင္ၾကသည့္ ပုံစံေျပာင္းသြားၿပီး
ထိုင္းႏိုင္ငံ ေျမာက္ပိုင္းမွ ထုိင္းလူမ်ိဳးမ်ား အမ်ားဆုံး ယေန႔အထိ လာေရာက္ လုပ္ကုိင္ၾကသည္ကို
ထူးျခားစြာ ေတြ႕ရသည္။ Chiang Rai မွ Tai Yai တိုင္းရင္းသားမ်ား, အမ်ားဆုံးျဖစ္ၿပီး
၎တုိ႔ၿပီးလွ်င္ Chiang Mai ႏွင့္ Pha Yao ျပည္နယ္မ်ားမွ ထုိင္းလူမ်ိဳးမ်ားက ဒုတိယေနရာမွာ
ရွိသည္။ ၁၉၉ဝ ျပည့္ႏွစ္ အေစာပို္င္းႏွင့္ ၂ဝဝဝ ျပည့္ႏွစ္ အေစာပိုင္းတုိ႔တြင္ Dan
Nok ၊ Sadao ျပည္နယ္သည္ ေရႊ႕ေျပာင္း အလုပ္သမားမ်ား လိင္လုပ္ငန္း လုပ္ကုိင္ရန္ ခရီးဆုံး
ေဒသအျဖစ္ ေပၚျပဴလာ ျဖစ္ခဲ့သည္။ ၂ဝဝ၇ ခုႏွစ္တြင္ Dan Nok သည္ ျဖတ္သန္းသြားလာရာ ေနရာအျဖစ္
ေျပာင္းလဲသြားသည္။

အဘယ္ေၾကာင့္ ဆုိေသာ္ ေရႊ႕ေျပာင္း လိင္လုပ္သားမ်ားသည္ ဆက္လက္၍ မေလးရွား၊
စကၤာပူ(သို႔) အေရွ႕ေတာင္အာရွ ျပင္ပေဒသမ်ားသို႔ ဆက္လက္ ထြက္ခြာသြားၾကသည္။ Dan Nok တြင္
တစ္လမွ တစ္ႏွစ္အထိသာ ေခတၱ ခဏသာ ေနထုိင္ လုပ္ကိုင္ ၾကေတာ့သည္။ ထုိအခ်က္သည္ ေရႊ႕ေျပာင္း
သြားလာမႈ ယခင္ကပုံစံႏွင့္ မတူဘဲ၊ ထပ္မံ ေျပာင္းလဲသြားသည့္ ပုံစံပင္ ျဖစ္သည္။ ထုိသို႔
ေရႊ႕ေျပာင္းသြားလာမႈ ပုံစံ ေျပာင္းလဲရျခင္းသည္ ယခင္ကာလမ်ားက ေရႊ႕ေျပာင္း လာေရာက္ လုပ္ကိုင္ၾကသူမ်ား၏
မူရင္းေဒသမ်ားတြင္ လုပ္ခနည္းျခင္း၊ လယ္ယာ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈ က်ဆင္းျခင္းႏွင့္ အလုပ္လက္မဲ့ႏႈန္း
ျမင့္မားလာျခင္း တုိ႔သည္ ၎တုိ႔အတြက္ ေရႊ႕ေျပာင္းသြားလာရန္ တြန္းအားေပးသည့္ အခ်က္မ်ားျဖစ္သည္။
တဖက္မွ ဆြဲအားျဖစ္ေစသည့္ အခ်က္မ်ားမွာ Dan Nok ၊ Sadao ခ႐ုိင္တို႔တြင္ လုပ္ချမင့္မားျခင္းႏွင့္
ပိုမိုေကာင္းမြန္သည့္ အလုပ္အကိုင္ အခြင့္အလမ္းမ်ား ရွိျခင္းတုိ႔ ျဖစ္သည္။ Chiang
Rai မွ လိင္လုပ္သားမ်ား အျဖစ္ လာေရာက္ လုပ္ကိုင္သူမ်ားကို ေတြ႕ဆုံ ေမးျမန္း သုေတသန
ျပဳခ်က္အရ မိတ္ေဆြမ်ားမွ ေခၚလာ၍ လည္းေကာင္း၊ ၎တို႔ေဒသရွိ ေဒသခံ ပြဲစားမ်ားမွ အကူအညီ
ေပးမႈမ်ားေၾကာင့္ ေရာက္လာရျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း၊ ခရီးစရိတ္ အျဖစ္ ဘတ္ (၁ဝ ၁ဝ,ဝဝဝ) ဝဝဝ)
မွ (၁၈ ၁၈,ဝဝဝ) ဝဝဝ) အထိ ေပးရေၾကာင္း၊ ထုိသုိ႔ေပးရသည့္ အတြက္ လမ္းတြင္ ရဲတပ္ဖဲြ႕ႏွင့္
ရင္မဆုိင္ရေၾကာင္း သိရသည္။ ေဒသခံ လူစုေဆာင္းသူမ်ားသည္ ယခင္က ၎တုိ႔ကုိယ္တုိင္ လိင္လုပ္သားမ်ား
လုပ္ကုိင္ၾကၿပီး အေတြ႕အႀကဳံမ်ားကာ အရြယ္ လြန္လာသျဖင့္ မူရင္းေဒသသုိ႔ ျပန္လာၿပီး ေအးဂ်င့္ျပန္လည္
လုပ္ကုိင္ၾကသူမ်ား ျဖစ္ၾကသည္။

အခ်ဳိ႕မွာ လိင္လုပ္ငန္းပိုင္ရွင္မ်ား အျဖစ္ ထူေထာင္ကာ
အသက္ေမြးဝမ္းေက်ာင္း ျပဳလုပ္ေနၾကသူမ်ား ျဖစ္ၾကသည္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ထုိင္းႏိုင္ငံတြင္ သာမက
မေလးရွားႏွင့္ အိမ္နီးခ်င္း ႏိုင္ငံမ်ားတြင္ပါ ၎တုိ႕၏ လူကုန္ကူးမႈ ကြန္ရက္မ်ား စနစ္တက်
ဆက္သြယ္ လုပ္ကိုင္ေနၾကသည္။ မိသားစုကုိ ျပန္လည္ ေထာက္ပံ့ႏုိင္ရန္ အတြက္ လစာဝင္ေငြ ေကာင္းေကာင္း
ရမည္ဟု ေသြးေဆာင္ ျဖားေယာင္းမႈ မ်ားလည္း အခ်ဳိ႕ ခံၾကရသည္။ လိင္လုပ္သား ရွာေဖြ စုေဆာင္းသူ
ေဒသခံ ေအးဂ်င့္မ်ားက Dan Nok သို႔ လုိက္ပါ ပို႔ေဆာင္ေပးသည္။ ၁၉၉ဝ ျပည့္လြန္ႏွစ္မ်ားႏွင့္
၂ဝဝဝ ျပည့္လြန္ ႏွစ္မ်ားတြင္ လူစု လူေဝးမ်ားျဖင့္ ေရႊ႕ေျပာင္းသြားလားျခင္း မဟုတ္ဘဲ၊
အဖြဲ႕ငယ္ေလးမ်ား အျဖစ္ သြားလာၾကသည္။ သို႔မွလည္း လမ္းခရီးတစ္ေလွ်ာက္ စစ္ေဆးမႈ လြတ္ကင္းရန္အတြက္
ျဖစ္သည္။ ခရီးသြားလာရာတြင္ ဘတ္စ္ကားမ်ားႏွင့္ ရထားမ်ားကိုသာ အသုံးမ်ားခဲ့ၾကသည္။ ၂ဝဝဝ
ျပည့္ေနာက္ပိုင္းတြင္ ထုိုလူကုန္ကူးမႈ ပုံစံ ေျပာင္းသြားၿပီး အဓိက အလုံပိတ္ ေမာ္ေတာ္ယာဥ္မ်ားျဖင့္
လူအမ်ားအျပား သယ္ယူမႈ ျပဳလုပ္လာၾကသည္။ ၂ဝဝ၇ ခုႏွစ္တြင္ ယခင္ကာလမ်ားထက္ ထုိင္းေျမာက္ပိုင္းမွ
ေဒသသို႔ သြားေရးလာေရး ပိုမုိလြယ္ကူလာသည္။ ေန႔စဥ္ ဘတ္စ္ကားမ်ားလည္း ရွိလာသျဖင့္
Chiang Rai၊ Chiang Mai ႏွင့္ ဘန္ေကာက္မွ Hat Yai ႏွင့္ Dan Nok သို႕ လုံၿခံဳစိတ္ခ်စြာ
လ်င္ျမန္စြာ သြားလာႏုိင္ၾကသည္။ ၂ဝဝ၇ ခုႏွစ္တြင္ လူကုန္ကူးသူမ်ား အမ်ားဆုံး အသုံးျပဳသည့္
လမ္းေၾကာင္းသည္ လူစီးဘတ္စ္ကားျဖင့္ ဘန္ေကာက္၊ ၎မွ ဘတ္စ္ကား ေျပာင္းစီးကာ Hat Yai သို႕၊
၎မွ စီစဥ္ထားသည့္ အလုံပိတ္ ေမာ္ေတာ္ယာဥ္မ်ားျဖင့္ Sadoa သို႔ ပို႔ေဆာင္ၾကသည္။

မေလးရွား
ႏိုင္ငံတြင္ အရက္ႏွင့္ ႏုိက္ကလပ္မ်ားကို မြတ္ဆလင္ လူမ်ဳိးမ်ားမွ တင္းတင္းၾကပ္ၾကပ္ တားျမစ္ထားသျဖင့္
Sadao မွတစ္ဆင့္ ဝင္ေငြေကာင္းရရန္ မေလးရွားႏုိင္ငံသုိ႕ ဆက္လက္ သြားလိုသူမ်ားသည္ မေလးရွားႏိုင္ငံကို
ျဖတ္သန္းသြားလာရာ ေဒသအျဖစ္သာ အသုံးျပဳၿပီး စကၤာပူ (သုိ႔) ၾသစေၾတးလ် ႏိုင္ငံလို တတိယႏုိင္ငံမ်ားသုိ႔
ဆက္လက္ ထြက္ခြာၾကသည္။ Dan Nok တြင္ရွိ ျပည္သူ႔က်န္းမာေရး ဝန္ထမ္းမ်ားႏွင့္ လိင္လုပ္ငန္း
လုပ္ကိုင္ေနသူ အခ်ိဳ႕ႏွင့္ ေတြ႕ဆံု ေမးျမန္းခ်က္မ်ားအရ လိင္လုပ္ငန္းမ်ားကို လစာဝင္ေငြ
ေကာင္း၍ မိသားစု ေထာက္ပံ့ႏိုင္သည့္ အတြက္ ကိုယ္ဘာသာကိုယ္ ေရြးခ်ယ္ၿပီး ေပ်ာ္ရႊင္စြာ
လုပ္ကိုင္ေနၾကသူမ်ား ျဖစ္ေၾကာင္း၊ ႐ုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာ အေစာ္ကားခံရမႈမ်ဳိးမ်ား က်န္းမာေရး
ေဆးစစ္ရာတြင္ မေတြ႕ရွိရေၾကာင္း သိရွိရသည္။ မ်ားေသာအားျဖင့္ (၂) ႏွစ္၊ (၃) ႏွစ္ခန္႔
လုပ္ကိုင္ၿပီး ေငြအေတာ္အတန္ စုမိသည့္အခါ ေနရပ္သို႔ ျပန္ၾကေလ့ရွိသည္။ ေယဘုယ် အားျဖင့္
တစ္လလွ်င္ ဘတ္ (၁) ေသာင္းမွ (၂) ေသာင္းအထိ ရရွိၾကသည္။ ၎တို႔ မျပန္ခင္ အလုပ္ရွင္(သို႔)
အလုပ္ဆင္းသည့္ ေနရာပိုင္ရွင္အား အေႂကြး ယူထားသည့္ အဝတ္အစားဖိုးႏွင့္ ခရီးစရိတ္တို႔အား
ေပးေခ်ၿပီးမွ ျပန္ၾကေလ့ရွိသည္။ အလုပ္ လုပ္ကိုင္ေနစဥ္အတြင္း ေငြျပန္ပို႔ ျဖစ္သူနည္းၿပီး
အမ်ားစုမွာ ျပန္မွသာ စုေဆာင္းေငြ ယူသြားေလ့ ရွိသည္။ Dan Nok တြင္ ကာလသား ေရာဂါႏွင့္
HIV/AIDS ေရာဂါ ျပန္႔ပြားမႈသည္ က်န္းမာေရး ေစာင့္ေရွာက္မႈ လုပ္သားမ်ားအတြက္ အဓိက စိုးရိမ္ဖြယ္ရာ
ျဖစ္သည္။ တစ္လတစ္ႀကိမ္ ေဆးစစ္ၾကရန္ လိင္ေဖ်ာ္ေျဖေရး လုပ္ငန္းပိုင္ရွင္မ်ားႏွင့္ ျပည္သူ႔က်န္းမာေရး
႐ံုးတို႔ နားလည္မႈ စာခြၽန္လႊာ လက္မွတ္ေရးထိုးကာ ေရာဂါဆိုး အကာအကြယ္ေပးမႈမ်ား ျပဳလုပ္လ်က္
ရွိၾကသည္။

က်န္းမာေရး လုပ္သားမ်ားအတြက္ အခက္အခဲတစ္ခုမွာ ျပည္ပမွ လာေရာက္ၾကသည့္ လိင္လုပ္သားမ်ားႏွင့္
တစ္ေနရာမွ တစ္ေနရာ အၿမဲတမ္း ေျပာင္းေရြ႕ လုပ္ကိုင္ေနသည့္ လိင္လုပ္သားမ်ားအား က်န္းမာေရး
အကာအကြယ္ မေပးႏိုင္ျခင္းပင္ ျဖစ္သည္။ ဝမ္းနည္းဖြယ္ရာ ေကာင္းသည္မွာ Sadao တြင္
HIV/AIDS ေရာဂါ အသိပညာေပးမႈႏွင့္ လူကုန္ကူးခံရမႈမွ မိမိကိုယ္ကိုယ္ အကာအကြယ္ေပးေရး အတြက္
အသိတရားေပးသည့္ အစိုးရ မဟုတ္ေသာ အဖြဲ႕အစည္းမ်ား လံုးဝ မရွိျခင္းပင္ ျဖစ္ေပေတာ့သည္။

ဝင္းႏုိင္ထြန္း

Source;
Trafficking for Sexual Exploitation Into Sado,Songkhla Province

Vol.2
No.40

လွ်ပ္တစ္ျပက္
- လမ္းျပေစခ်င္ မီးအိမ္ရွင္