ျဗိတိန္မွာ ဆယ္ေက်ာ္သက္ ၃ ပံု ၂ ပံုက လိင္-က်န္းမာေရး ပညာေပးတာကို ဆရာေတြကေန ေပးထာထက္ သူတို႔ထက္ နဲနဲၾကီးတဲ့ လူငယ္-လူရြယ္ခ်င္းကေန ေပးတာကို ပိုသေဘာက်တယ္လို႔ သုေတသနတခုက ဆိုလိုက္ပါတယ္။

သူတို႔ဆီမွာ Sex and relationship education (SRE) လိင္-က်န္းမာေရး နဲ႔ အတူတြဲ-ဆက္ဆံေရး ပညာေပးတာလို႔ သံုးႏွဳန္းပါတယ္။

ComRes ကေန ေလ့လာမႈတခု ျပဳခဲ့တယ္။ အသက္ ၁၃ ႏွစ္ကေန ၁၇ ႏွစ္ၾကား လူငယ္ေလးေတြရဲ႕ ထက္ဝက္က သူတို႔ ဆရာေတြကို ဒီလိုေမးခြန္းမ်ိဳးေမးရတာ ကသိကေအာင့္ ႏိုင္တယ္လို႔ ေျပာၾကတယ္။ သူတို႔ရတဲ့ အသိပညာ မစံုလွဘူး ထင္တယ္လို႔ ဆိုသူ အေရအတြက္ကလည္း တဝက္ရွိတာ ေတြ႔ရတယ္။ သံုးပံုတပံုကေတာ့ သူတို႔ထက္ နဲနဲၾကီးတဲ့ လူငယ္-လူရြယ္ခ်င္းကေန ေပးတာကို ပိုျပီး သေဘာက်ၾကတယ္။

အစိုးရအေနနဲ႔ လူမႈေရးနဲ႔ လိင္ပညာေရးအပါအဝင္ က်န္းမာေရး ပညာေရးလုပ္ေပးရာမွာ လူပုဂၢိဳလ္ေတြရဲ႕ က႑ကို ေလ့လာေနပါတယ္။ လက္ရွိအေျခအေနမွာ ဆရာ-ဆရာမေတြအေနနဲ႔ အထူးကြ်မ္းက်င္မႈ သင္တန္းမ်ိဳး မလိုၾကပါ။ ေက်ာင္းသားေတြအဖို႔လဲ သူတို႔ မိဘေတြကေန ေတာင္းဆိုမႈ ရွိမွသာ သင္ယူခ်င္ သင္ယူလို႔ ျဖစ္ပါတယ္။

ဥပေဒအရ ေက်ာင္းသားတိုင္းဟာ မ်ိဳးပြါးစနစ္ရဲ႕ ဇီဝေဗဒကိုေတာ့ သင္ယူၾကရတယ္။ Sexuality လိင္မႈအေရး၊ Sexual relationships လိင္ဆက္ဆံေရး၊ Family planning မိသားစုစီမံကိန္း ပညာေပးတာေတြကေတာ့ မသင္မေနရထဲမွာ မပါပါ။ ဒါကို ျပင္ေတာ့မယ္လို႔ ဆိုတာကိုလဲ မဟုတ္ေၾကာင္း ျငင္းဆိုထားပါတယ္။

Family Planning Association (FPA) မိသားစုစီမံကိန္း အဖြဲ႔အစည္းကေတာ့ ဒီလိုဟာေတြပါ ဥပေဒထဲထည့္ဘို႔ (ကင့္ပိန္း) လုပ္ေနတယ္။ “အေစာပိုင္းမွာ သင္ၾကားမႈညံ့တာဟာ ေနာက္ပိုင္းမယ္ ဆိုးဝါးတဲ့ ေနာက္ဆက္တြဲေတြ ရေစႏိုင္တယ္” လို႔ သူတို႔က ေထာက္ျပၾကတယ္။

FPA ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူ Rebecca Findlay ကေနေျပာတာက
"ဆိုပါစို႔ ပထဝီသင္ေနတဲ့ ဆရာ-ဆရာမတေယာက္၊ အသက္ ၂၆ ႏွစ္၊ သူ႔ကို ခ်က္ခ်င္းဘဲ လိင္-က်န္းမာေရးပါ သင္ေပးပါဆိုမယ္။ ဒီပညာဟာ (စပါယ္ရွယ္) ဘာသာရပ္ပါ။ ဒီအခ်က္ကို သိဘို႔လိုပါတယ္။"

“ရြယ္တူ-သူငယ္ခ်င္းခ်င္း သင္ေပးတာမ်ိဳးက အစိတ္အပိုင္းတခုသာ ျဖစ္သင့္တယ္။ အရည္အခ်င္း ျပည့္ဝတဲ့ ဆရာ-ဆရာမေတြလဲ လိုပါတယ္။”

“သတၲေဗဒ သင္ရသလို မဟုတ္ဘူး။ က်မတို႔ဟာ လူငယ္ေလးေတြကို ကြ်မ္းက်င္မႈေရာ၊ ကိုယ့္ကိုယ္ကို ယံုၾကည္မႈေရာ၊ ကိုယ့္တန္ဘိုးကိုေရာ သိေအာင္ သင္ေပးရမယ္။ ဒါမွ သူတို႔ဟာ လိင္အေရးနဲ႔ ပတ္သက္လာရင္ မွန္ကန္တဲ့ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ေတြ ခ်ႏိုင္ၾကလိမ့္မယ္။”

“ျပည့္စံုမွန္ကန္တဲ့ သတင္းအခ်က္အလက္ေတြ၊ လမ္းညႊန္ေတြ မျပည့္စံုရင္ တေန႔မွာ Sexual abuse လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ ေစာ္ကားမႈတို႔ Bullying and consent လွည့္စားခံရတာတို႔ ျဖစ္လာေစႏိုင္တယ္။”

(မွတ္ခ်က္။ ျဗိတိန္ႏိုင္ငံ နဲ႔ ျမန္မာႏိုင္ငံ အဆင့္အတန္းခ်င္း မတူပါ။ ျဗိတိန္မွာေနသူေတြနဲ႔ ျမန္မာေတြ မတူတာေတြ အမ်ားၾကီးရွိတယ္။ သူတို႔ဆီမွာ သာတာေတြ ရွိသလို၊ ျခာတာလို႔ ကြ်န္ေတာ္တို႔က ျမင္ၾကတာေတြ ရွိတယ္။ ကိုယ့္ႏိုင္ငံက ကိုယ့္လူမ်ိဳးေတြအတြက္ အေကာင္းဆံုး ပညာေတြေပးဘို႔ေတာ့ လိုအပ္ေနတယ္။ သုေတသန ေကာင္းေကာင္းေတြ ရွိရမယ္။ ဆန္းစစ္မႈေတြ၊ အယူအဆတင္ျပခြင့္ေတြ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔နဲ႔ သိကၡာရွိရွိ ျငင္းခုန္မႈေတြကေန ေကာင္းတာေတြကို ထုတ္ျပီး ဥပေဒလုပ္သင့္ပါတယ္။)

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ (၁၇-၁၁-၂ဝ၁၁)

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ - လိင္ပညာ ေက်ာင္းေတြမွာ ဘယ္လိုေပးမလဲ