အမ်ိဳးသမီးေတြဟာ
အမ်ိဳးသားေတြထက္ နိမ့္က်တယ္ဆိုတဲ့ အယူအဆဟာ ကမၻာ့ဥပေဒသ ႀကီးအျဖစ္ ေရွးကတည္းက တည္ရွိေနခဲ့ပါတယ္။
မဓါတ္နဲ႔ ဖိုဓါတ္ ကၽြန္းကိုင္းမွီ ကိုင္းကၽြန္းမွီ အျပန္အလွန္ အမွီသဟဲ ျပဳေနရတာ ထင္ရွားေနပါလ်က္
လိင္မတူလို႔ ခြဲျခားဆက္ဆံခံရမႈဟာ တည္ရွိေနၿမဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ၂၁ ရာစုထဲ ေရာက္လာခဲ့သည့္တိုင္ေအာင္
အေရွ႕တိုင္းဟာ အေနာက္တိုင္းမွာထက္ ရိုးရာ ယံုၾကည္မႈေတြ ဓေလ့ထံုးရိုးရာ အစြဲအလန္းေတြ
မ်ားျပား ျပင္းထန္တဲ့နည္းတူ အမ်ိဳးသမီးမ်ားဟာ အမ်ိဳးသားမ်ားနဲ႔ တန္းတူ အခြင့္အေရးရရွိမႈ
နည္းပါးပါတယ္။
လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ
ကြဲျပားမႈေၾကာင့္ ခြဲျခား ဆက္ဆံခံရရံုမက အၾကမ္းဖက္ ႏွိပ္စက္ခံရမႈေတြ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ ခ်ႏိုင္တဲ့
ဦးေဆာင္သူ ဘဝကို စေတးပစ္ရတာေတြ လူေမွာင္ခို ကူးခံရတာေတြ လိင္ပိုင္း ဆိုင္ရာ ေစာ္ကား
ခံရတာေတြ ရွိေနတယ္။
ဒါ့
အျပင္ ကိုယ္ပိုင္ အခြင့္အေရး နည္းပါးတဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြဟာ အိမ္ေထာင္သည္ ဘဝမွာလည္း လင္ေယာက္်ားရဲ့
လက္ေဝခံ ဘဝနဲ႔ပဲ သူတို႔ ဘဝကို ေက်နပ္လိုက္ၾကရပါတယ္။ ဒီ အျဖစ္အပ်က္ ေတြဟာ လူမႈေရး ရွဴ႕ေထာင့္ကၾကည့္ရင္
သိပ္ၿပီး မထူးဆန္းလွတဲ့ အစဥ္အလာေတြလို႔ သေဘာထား ၾကေပမဲ့ က်န္းမာေရး ရွဴ႕ေထာင့္မွာေတာ့
ဒါဟာ အင္မတန္ အေရးပါတဲ့ အခ်က္ပါ။
ကမၻာတစ္ဝန္းမွာ
လတ္တေလာ ႏွစ္ေတြအတြင္း အိတ္ခ်္အိုင္ဗီြျဖင့္ ေနထိုင္သူ အမ်ိဳးသမီး အေရအတြက္ဟာ ပံုမွန္ျမင့္တက္ေနပါတယ္။
၁၉၉၇ -၂၀၀၂ ငါးႏွစ္တာ ကာလအတြင္းမွာတင္ အိတ္ခ်္အိုင္ဗီြ
နဲ႔ ေနထိုင္သူ အမ်ိဳးသမီး အေရအတြက္ဟာ ၄၁% ကေန ၅၀ ရာခိုင္ႏႈန္း အထိ ျမင့္တက္လာပါတယ္။
ဒီလို ျဖစ္ရပ္ဟာ ဆန္႔က်င္ဖက္ လိင္ခ်င္း ဖိုမ ဆက္ဆံေရးေၾကာင့္ ကူးစက္မႈ အျဖစ္မ်ားတဲ့
ေဒသေတြမွာ အမ်ားဆံုး ျဖစ္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ကာရစ္ဘီယန္ ေဒသနဲ႔ သဲကႏၱာရ တစ္ပိုင္းျဖစ္တဲ့
အာဖရိကလို ေဒသမ်ိဳးေတြပါ။ မူးယစ္ေဆး ထိုးသူေတြ ေရႊ႕ေျပာင္းေနထိုင္သူေတြ အက်ဥ္းသားေတြေၾကာင့္
အိတ္ခ်္အိုင္ဗီြ အျဖစ္မ်ားတဲ့ ႏိုင္ငံေတြမွာလည္း အမ်ိဳးသမီးေတြ ေရာဂါ ကူးစက္ခံရမႈဟာ
သိသိသာသာ ရွိေနပါတယ္။
သဲကႏၱာရ
တစ္ပိုင္းျဖစ္တဲ့ အာဖရိကမွာ အမ်ိဳးသမီးေတြ ကူးစက္ခံရမႈ အမ်ားဆံုးျဖစ္ၿပီး အိတ္ခ်္အိုင္နဲ႔
ေနထိုင္ၿပီး အရြယ္ေရာက္ၿပီးသူ ၅၇% ရာခိုင္ႏႈန္းဟာ အမ်ိဳးသမီးေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ ကူးစက္ခံ
လူငယ္ထုထဲက ၇၅% ရာခိုင္ႏႈန္းဟာ အမ်ိဳးသမီးနဲ႔ မိန္းကေလးေတြ ျဖစ္ပါတယ္။
အာဖရိက
မိန္းမပ်ိဳေလးေတြမွာ သူတို႔နဲ႔ အသက္ေတာ္ေတာ္ကြာတဲ့ အမ်ိဳးသား အေဖၚေတြ ရွိပါတယ္။ အဲဒီ
အမ်ိဳးသားႀကီးေတြဟာ လူငယ္ေတြထက္စာရင္ အိတ္ခ်္အိုင္ဗီြ ရွိႏိုင္ေျခ ပိုမ်ားတယ္လို႔ ယူဆပါတယ္။
အမ်ိဳးသမီးေတြအေပၚ ခြဲျခား ဆက္ဆံခံရမႈေတြေၾကာင့္ အာဖရိက အမ်ိဳးသမီးေတြဟာ သူတို႔ အေဖၚေတြကို
ကြန္ဒံုးသံုးဖို႔ ေျပာရမွာ မ်ားစြာ အခက္အခဲရွိပါတယ္။ ဒါထက္မက အမ်ိဳးသားေတြ လိင္ဆက္ဆံတဲ့အခါမွာ
ထင္တိုင္း ျပဳက်င့္ၾကပါတယ္။ သူတို႔ စိတ္တိုင္းက် ေပ်ာ္ပါးမႈကို ရယူေလ့ ရွိပါတယ္။ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ
အၾကမ္းဖက္မႈေတြေၾကာင့္ ကိုယ္ခႏၶာရွိ အသားမွ်င္ တစ္ရွဴးေတြ ထိခိုက္ ပြန္းပဲ့ မိကုန္ၿပီး
အိတ္ခ်္အိုင္ဗီြ ကူးစက္ဖို႔ကို အားေပး ကူညီရာေရာက္ပါတယ္။
တစ္ႏိုင္ငံလံုး
အတိုင္းအတာ အေနနဲ႔ အိတ္ခ်္အိုင္ဗီြ ကူးစက္မႈႏႈန္းျမင့္ၿပီး အမ်ိဳးသမီးေတြအတြက္ လူမႈေရး
အဆင့္အတန္း နိမ့္က်တဲ့ ေနရာေတြမွာ လိင္အၾကမ္းဖက္မႈေၾကာင့္ ကူးစက္ခံရတဲ့ အႏၱရာယ္ဟာ ျမင္မားလ်က္
ရွိပါတယ္။
ေတာင္အာဖရိက
Soweto က မီးမဖြားမွီ ေဆးခန္းလာျပၾကတဲ့ အမ်ိဳးသမီး ၁၃၆၆ ေယာက္ကို ေလ့လာ ဆန္းစစ္မႈ ျပဳလုပ္ခဲ့ၾကပါတယ္။
အိတ္ခ်္အိုင္ဗီြ ကူးစက္ခံရတဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြထဲမွာ ရုပ္ခႏၶာ ႏွိပ္စက္ခံရတဲ့၊ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ
အေစာ္ကားခံရတဲ့ ဒါမွမဟုတ္ လိင္ဆက္ဆံေဖၚ အမ်ိဳးသားေတြရဲ့ လႊမ္းမိုး အႏိုင္ယူျခင္းခံရတဲ့
အမ်ိဳးသမီးေတြဟာ ကူးစက္ခံရတဲ့ ရာခိုင္ႏႈန္း ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ပါဝင္ေနတာ ေတြ႔ရပါတယ္။
တစ္ဆက္တည္းဆိုသလို ေတြ႔ရတာက ရက္ရက္စက္စက္ အၾကမ္းဖက္ ဆက္ဆံတတ္တဲ့ အမ်ိဳးသားေတြဟာ အၾကမ္းဖက္
မဆက္ဆံတတ္တဲ့ အမ်ိဳးသားေတြထက္ အိတ္ခ်္အိုင္ဗီြ ကူးစက္ခံရၿပီးသား ပိုျဖစ္ႏိုင္တယ္ဆိုတာပါပဲ။
အလားတူ
အျဖစ္မ်ိဳးေတြဟာ အေရွ႕နဲ႔ အေရွ႕ေတာင္အာရွက အမ်ိဳးသမီး ေတြကိုလည္း ၿခိမ္းေျခာက္ ေနပါတယ္။
ဒါေပမဲ့ ႏိုင္ငံ အမ်ားစုက အိတ္ခ်္အိုင္ဗီြ ကူးစက္ခံရမႈအတြက္ မူးယစ္ေဆးထိုးသူေတြနဲ႔
အျခား အုပ္စုေတြ အေပၚမွာသာ အာရံုစိုက္ေနတဲ့အတြက္ အမ်ိဳးသမီးေတြ ကူးစက္ခံရမႈကို သိသိသာသာ
မျမင္ႏိုင္ျဖစ္ေနတယ္။ အေရွ႕ေတာင္ အာရွမွာ အမ်ိဳးသမီးေတြရဲ့ စီးပြားေရး အေျခအေနနဲ႔ လူမႈေရး
အဆင့္အတန္း နိမ့္က်မႈေတြဟာ အေျခအေနကို ပိုၿပီးဆိုးရြား ေလးလံ ေစပါတယ္။ သူတို႔ရဲ့ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးတဲ့
အေနအထားနဲ႔ သူတို႔ဘဝ မလံုျခံဳမႈေတြဟာ အေရွ႕ေတာင္အာရွ အိတ္ခ်္အိုင္ဗီြ ကူးစက္မႈအတြက္
ပတ္သက္ ဆက္စပ္ေနပါတယ္။
အမ်ိဳးသီးေတြဟာ
မသဘာဝဆိုင္ရာ က်န္းမာေရး ေစာင့္ေရွာက္ခံရမႈ နည္းပါးၿပီး အိတ္ခ်္အိုင္ဗီြ ပ်ံ႕ႏွ႔ံမႈ
ကာကြယ္မႈေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔လည္း လ်စ္လွ်ဴရွဴ႕တတ္ၾကပါတယ္။ လူမႈေရး ယဥ္ေက်းမႈ စည္းမ်ဥ္း
ေတြက အိတ္ခ်္အိုင္ဗီြ ကာကြယ္ေရး နည္းလမ္းေတြ( ဥပမာ အားျဖင့္ သူတို႔ခင္ပြန္း ေတြနဲ႔
ဆက္ဆံ တဲ့အခါ ကြန္ဒံုးသံုးဖို႔ စည္းရံုးတဲ့ အခါေတြမွာ) အခက္အခဲ အတားအဆီး ျဖစ္ေစပါတယ္။
ၿခံဳငံု
ၾကည့္မယ္ဆိုရင္ လူ႔အသိုင္းအဝိုင္းရဲ့ ေခါက္ရိုးက်ိဳးေနတဲ့ ထံုးစံေတြထဲမွာ အမ်ိဳးသမီးနဲ႔
အမ်ိဳးသားေတြကို တန္းတူ အခြင့္အေရး မေပးမႈေတြက အိတ္ခ်္အိုင္ဗီြ ျပန္႔ႏွံ႔မႈအတြက္ အဓိက
ျပႆနာ ျဖစ္ေနပါတယ္။
ေယာက္်ားေကာင္း
ေမာင္းမ တစ္ေထာင္လို႔ ဆိုၾကေပမဲ့ မိန္းမေကာင္း ပန္းပန္ တစ္ပြင့္လို႔ ဆိုတတ္ၾက ပါတယ္။
အမ်ိဳးသားေတြမွာ လိင္ကိစၥကအစ လြတ္လပ္ခြင့္ေတြရွိေပမဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြ အတြက္ေတာ့ အရာရာမွာ
ကန္႔သတ္ ခ်ဳပ္ခ်ယ္မႈေတြ မ်ားျပားလွပါတယ္။ အမ်ိဳးသမီးေတြဟာ သူတို႔ကိုယ္သူတို႔ ထိန္းသိမ္းေစာင့္ေရွာက္ပါလ်က္နဲ႔
သူတို႔ ခင္ပြန္းေတြေၾကာင့္ အရွက္တကြဲ အက်ိဳးနည္းနဲ႔ ဘဝဆံုးရတဲ့ အျဖစ္ေတြဟာ ရင္နာစရာေကာင္းလွပါတယ္။
ဒါေၾကာင့္
အိတ္ခ်္အိုင္ဗီြ တာဆီးကာကြယ္ေရးအတြက္ ႏႈိးေဆာ္ သူေတြက တစ္ဦးခ်င္းစီအေနနဲ႔ မိမိရဲ့
အျပဳအမူကို ဆင္ျခင္ပါ။ မဆင္ျခင္ႏိုင္ရင္လည္း ေရာဂါပိုးကူးစက္ျခင္း မခံရေအာင္ စနစ္တက်
အကာအကြယ္ယူၾကပါလို႔ တိုက္တြန္းေနၾကတာျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလိုမွ မဟုတ္ရင္ေတာ့ သူတည္း တစ္ေယာက္
မဆင္ျခင္မႈေၾကာင့္ အျပစ္မရွိသူေတြ ေသတြင္းထဲ ဆြဲသြင္းခံရတယ္ဆိုတာကို သတိျပဳ ၾကေစခ်င္ပါတယ္။
“ေအးျမခ်မ္း - ကမၻာႀကီးကို ေဆးကုေပးပါ” စာအုပ္မွ ကူးယူေဖၚျပထားျခင္း ျဖစ္ပါသည္္။ အခက္အခဲ အမ်ိဳးမ်ိဳးေၾကာင့္ စာေရးသူထံမွ ခြင့္ျပဳခ်က္ရယူျခင္း မရွိပဲ ကူးယူေဖၚျပသည္ကို နားလည္္ ေပးေစလိုပါသည္။
