ရန္ကုန္ၿမိဳ႕
အမွတ္(၅) ဇီဝကလမ္း၊ ေဆးသုေတသန ဦးစီးဌာန (ေအာက္ျမန္မာျပည္) အစည္းအေဝး ခန္းမေဆာင္တြင္
က်င္းပလ်က္ရွိေသာ က်န္းမာေရး ညီလာခံ၏ ပထမထပ္၌ မ်ဳိးဆက္ပြား က်န္းမာေရး အတြက္ အျပဳအမူ
ေျပာင္းလဲ ေရေဆးပညာေပး ေဟာေျပာပြဲ တစ္ရပ္ ဇန္နဝါရီ (၂၈)ရက္ ေန႔လယ္ (၂)နာရီက က်င္းပျပဳလုပ္ရာ
ေဒါက္တာခင္ေမာင္လြင္ (ၫႊန္ၾကားေရးမွဴး) ဗဟိုက်န္းမာေရး ပညာဌာန၊ က်န္းမာေရး ဝန္ႀကီးဌာနက
ေအာက္ပါအတိုင္း ပညာေပးတင္ျပ ေဆြးေႏြးပါတယ္။
ေဒါက္တာ
ခင္ေမာင္လြင္က မ်ဳိးဆက္ပြား က်န္းမာေရး အသိပညာေပး လုပ္ငန္းေတြဟာ သိ႐ံုေလးနဲ႔ မၿပီးဘူး၊
မ်ဳိးဆက္ပြားတာဝန္ေတြ ေဆာင္ၾကတဲ့ေနရာမွာ မသိဘဲနဲ႔ ကေလးအေဖေတြ ကေလးအေမေတြ ျဖစ္လာၾကတယ္။
မသိၾက၍ အေဖမွတစ္ဆင့္ ကူးစက္တဲ့ ေရာဂါေတြ ရလာတတ္ၾကတယ္။ ဒီမသိမႈေတြကို သိလာေအာင္ သတိႏွင့္
ယွဥ္၍လုပ္ေဆာင္ ႏိုင္ၾကရန္ သိသင့္သိထိုက္တဲ့ အလုပ္ေတြ လုပ္သင့္လုပ္ထိုက္တဲ့ အလုပ္ေတြ
ကြၽန္ေတာ္တို႔က အသိပညာ ေပးတာျဖစ္တယ္။
အသိပညာေပးတဲ့ေနရာမွာလူေတြကို
စိတ္ဝင္စားေအာင္လဲလုပ္တယ္၊ သူတို႔ကိုယ္တိုင္ကပဲ တာဝန္ယူ ေဆာင္ရြက္တဲ့ ေက်းရြာေက်းလက္
လူထုအေျခခံတဲ့ ကေလးေတြ တိုးတက္မ်ားျပားလာေအာင္ လုပ္ပါတယ္။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့ က်န္းမာေရးဆိုတာ
ရပ္ရြာေဒသလူထုက မိမိကိုယ္တိုင္က က်န္းမာေအာင္ ေဆာင္ရြက္မွ ဒါေတြမီခိုေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။
ကြၽန္ေတာ္တို႔က
ေစတနာ့ဝန္ထမ္းအျဖစ္ ေလာေလာဆယ္က လူငါးေသာင္း ေမြးထုတ္ထားပါတယ္။ ေစတနာ့ဝန္ထမ္းေတြ အေနနဲ႔
ပင္မအလုပ္က ဘာလဲဆိုေတာ့ ေက်းလက္ေဒသ ေအာက္ေျခလူထုနဲ႔ တံတားခင္းေပးတာဘဲျဖစ္ပါတယ္။ သူတို႔ကလံုးဝေဆးကု
မေပးပါဘူး။ ေဆးကုေပးေနတဲ့လူ၊ ေဆးကုေပးေနတဲ့ က်န္းမာေရးဌာနေတြကို လူထုကစနစ္တက် သြားေရာက္ႏိုင္ေအာင္
စီစဥ္ေပးပါတယ္။ ဒီေစတနာဝန္ထမ္းေတြက ကိုယ္ဝန္ေဆာင္မိခင္ေတြကို ဒီကိုယ္ဝန္ေဆာင္ရတဲ့ ကာလအတြင္းမွာ
ကိုယ္ဝန္ေဆာင္သြားျပရမယ့္ ေဆးခန္းကို သိေပမယ့္လဲ မလာႏိုင္ဘူး၊ က်န္းမာေရး ကာကြယ္ေဆးထိုးေပးထားရင္
မိခင္ေရာကေလးေတြအတြက္ပါ ေရာဂါကာကြယ္ႏိုင္တယ္။
အာဟာရနဲ႔
အသိပညာေပးတယ္၊ သံဓာတ္နဲ႔ပတ္သက္တာကို အခမဲ့တိုက္ေကြၽးတယ္။ လိုအပ္တဲ့ ကေလးအေနအထားကို
ျပဳျပင္ေပးတယ္။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ဆီးစစ္တာ၊ ေသြးစစ္တာ ေဆာင္ရြက္ေပးတယ္။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္မွာ
HIV ကူးစက္ေနတာေတာင္ သူေမြးဖြားလာတဲ့ ကေလးမကူးစက္ႏိုင္ေအာင္ ေစာင့္ေရွာက္ကုသေပးတဲ့
နည္းပညာေတြ ကမၻာမွာ ေပၚလာၿပီ၊ HIV ေရာဂါကို ကုသရန္ နတၳိေဆး မရွိ ဆိုတာေျပာၾကေပမယ့္
ကေလးကိုေတာ့ HIV မကူးစက္ႏိုင္ရန္ ႀကိဳတင္ကာကြယ္ႏိုင္ပါတယ္။
တကယ္လို႔
ေဝးလံေနတဲ့ ေက်းလက္ ေတာရြာေတြမွာ တကယ္လို႔ျဖစ္လာရင္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ရဲ႕ ေစတနာဝန္ထမ္းေတြက
တိုက္တြန္းတယ္၊ ပညာေပးတယ္၊ ေသြးေဆာင္ေခၚယူရတယ္၊ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္မွာ အႏၲရာယ္ လကၡဏာေတြရွိလာတဲ့အခါမွာ
လႊဲေျပာင္းေပးပို႔ရန္ တာဝန္ယူတယ္။ ေဆး႐ံုသြားရန္ ေငြေရးေၾကးေရး မျပည့္စံုသူ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္အတြက္
ေငြေၾကးစိုက္ထုတ္ႏိုင္ရင္ ျဖစ္ေစ၊ ေငြေၾကးမစိုက္ထုတ္ႏိုင္ခဲ့ရင္ တတ္ႏိုင္တဲ့ မိသားစုမ်ားထံမွ
အလွဴခံၿပီး ေဆး႐ံုအေရာက္ ပို႔ေပးတယ္။ ေစတနာဝန္ထမ္းအဖြဲ႕ဝင္ခ်င္းစုေဆာင္းကာ ေငြ(၂ဝဝဝဝ)ေလာက္
စိုက္ထုတ္ အကူအညီ ေပးတာ ကြၽန္ေတာ္ၾကားလဲၾကားဖူးတယ္။ ကိုယ္တိုင္လည္းေတြ႕ခဲ့ဖူးပါတယ္။
ေစတနာဝန္ထမ္းေတြ ကိုယ္တိုင္ေငြလဲပါဝင္တယ္။ အိမ္ေျခ (၃ဝ)ကို တစ္ေယာက္က် ဝိုင္းဝန္းကူညီေပးလိုက္ၾကတာ၊
ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ အႏၲရာယ္ကင္းသြားခဲ့တာ အမ်ားႀကီးရွိပါတယ္။
ဒါ့အျပင္တိုးခ်ဲ႕ၿပီးေတာ့
ဘာလုပ္မလဲဆုိေတာ့ ေမြးကေလးဌာနမွာ အခုဆိုရင္ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားဟာ အိမ္မွာေမြးၾကတယ္၊
သားဖြားဆရာမနဲ႔ ေမြးတဲ့လူလဲရွိတယ္။ အိမ္ေတြမွာေမြးတဲ့ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္လူနာကို ေစာင့္ေရွာက္ႏိုင္တဲ့
အားကိုးႏိုင္တဲ့ ေစတနာဝန္ထမ္းေတြ ျဖစ္လာေအာင္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ကထပ္ၿပီး တိုက္တြန္းေနတယ္၊
ကေလးေမြးၿပီး ကေလးသန္႔သန္႔ရွင္းရွင္း ျဖစ္ဖို႔ မီးတြင္းကာလ (၅)ရက္ျဖစ္ေစ၊ (၇)ရက္ျဖစ္ေစ
ကူညီႏိုင္တဲ့အတြက္ ကေလးေသႏႈန္း ေလ်ာ့က်ႏိုင္တယ္။ ေစတနာဝန္ထမ္းအမ်ားႀကီး မ်ဳိးဆက္ပြား
သင္တန္းနဲ႔ဆံုစည္းရာ ရိပ္မြန္ဆိုတဲ့ တံတားေလးဖြဲ႕ထားပါတယ္။
တခ်ဳိ႕ရြာက
လူေတြက အိမ္လွဴတယ္၊ ေငြတတ္ႏိုင္တဲ့လူက ေငြလွဴတယ္၊ ဒါမွမဟုတ္ အဲဒီရပ္ရြာက လူေတြစုေဝးၿပီးေျမလြတ္မွာ
အိမ္ကေလးေဆာက္လွဴတယ္၊ အဲဒီမွာသားဖြား ဆရာမေခၚတယ္၊ ရြာနီးစပ္က လူနာရွိရင္ သားဖြားဆရာမ
သြားေခၚလို႔ရတယ္။ ဒီလို က်န္းမာေရး ေစတနာဝန္ထမ္းေတြ ရွိလာတဲ့အတြက္ ေဒသႏၲရက်န္းမာေရးဌာနေတြ
အတြက္မ်ားစြာ အကူအညီရရွိႏိုင္ပါတယ္။ ဥပမာ က်န္းမာေရးအတြက္ ေစတနာ့ဝန္ထမ္းေတြက က်န္းမာေရးပညာေပး
ဗဟုသုတေတြကို ရြာမွာရွိတဲ့ ကုိယ္ဝန္ေဆာင္ေတြကို ဘာအစားအစာ ေရွာင္သင့္တယ္။
ပညာေပးေျပာတာနဲ႔
ရြာမွာရွိတဲ့ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ေတြမ်ားစြာ အက်ဳိးရွိၾကမွာျဖစ္ပါတယ္။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ေတြ လက္ထဲကို
ၾကက္ဥတစ္လံုး ေျမပဲတစ္ဆုပ္၊ ႏွမ္းပ်စ္တစ္ခု ေပးကမ္း ေကြၽးလိုက္ရရင္ ဒီကိုယ္ဝန္ေဆာင္ဟာ
ေလာေလာဆယ္ အာဟာရျပည့္အား ရွိေစႏိုင္ပါတယ္။ ေမြးဖို႔လဲအားရွိႏိုင္မယ္ ေမြးဖြားၿပီးကေလးမွာလဲ
အားရွိမယ္ ကံဆိုးလို႔မီးဖြားရတာ ခက္ခဲလဲ ကြၽန္ေတာ္တို႔က ႀကိဳတင္စီမံ ၿပီးေတာ့ ျပဳစုေပးရမွာျဖစ္ပါတယ္။
ေနာက္တစ္ခုက လူငယ္ေလးေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ အသက္(၁၅)ႏွစ္က (၂၄)ႏွစ္ရွိ လူငယ္ကေလးေတြမ်ဳိးဆက္ပြား
က်န္းမာေရး အသိပညာေပးတယ္။ အျခားေသာ က်န္းမာေရးလုပ္ငန္းမ်ားကို အဲဒီနည္းနဲ႔ အေျခခံၿပီး
စည္း႐ံုးခဲ့ပါတယ္။ အခုမ်ဳိးဆက္ပြား လူငယ္ ေစတနာဝန္ထမ္းအဖြဲ႕ေတြကို ဝမ္းတြင္းကုန္းၿမိဳ႕နယ္
ျပည့္စံုကုန္းေက်းရြာမွာ တစ္ခုေခ်ာက္ၿမိဳ႕နယ္ သျပဳေက်းရြာမွာတစ္ခု၊ လား႐ိႈးၿမိဳ႕နယ္
ကုန္းသလား ေက်းရြာမွာ တစ္ခုကို ယခုေဖေဖာ္ဝါရီ(၅)ရက္ေန႔မွ စတင္ဖြဲ႕စည္းပါမယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔
က်န္းမာေရး ပညာေပးအဖြဲ႕က သြားေရာက္ဖြင့္လွစ္ေပးမွာပါ။
ေနာက္ထပ္တျခားၿမိဳ႕နယ္ကလည္း
လုပ္ခ်င္တယ္လို႔ေျပာပါတယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔အဖြဲ႕က အသိပညာ ေပးတဲ့စာအုပ္ စာတမ္းကအစ သားဖြား
ဆရာမ ေဒသႏၲရဆရာဝန္၊ မ်ဳိးဆက္ပြား ေစတနာဝန္ထမ္း လူငယ္ေတြေတြ႕ဆံု၍ ဆံုဆည္းရာ က်န္းမာေရးအဖြဲ႕၊
ေလးဖြဲ႕ဖြဲ႕ စည္းေပးပါမယ္၊ ရပ္ကြက္ရပ္ရြာ ေက်းရြာ လူထုကလဲ ဗီ႐ိုေလးျဖစ္ေစ ထိုင္ခံုေလးျဖစ္ေစ
တတ္ႏိုင္သေလာက္ လာေရာက္ကူညီမႈ ျပဳပါေၾကာင္း ေဒါက္တာ ဦးခင္ေမာင္လြင္ (ၫႊန္ၾကားေရးမွဴး)က
ေဆြးေႏြး ေဟာေျပာ သြားပါတယ္။
