ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ေနာက္ဆံုးေကာက္ယူ
ရရွိထားတဲ့ စစ္တမ္းေတြအရ တီဘီေရာဂါပိုး ရွိေနသူေပါင္း ၃၀၀,၀၀၀ ရွိေနၿပီး အဲဒီထဲက
၃၀% ေက်ာ္ကို စစ္ေဆးေဖာ္ထုတ္ႏုိင္ျခင္း မရွိေသးဘဲ ျဖစ္ေနတယ္လို႔ ဒီေန႔က်ေရာက္တဲ့
ကမၻာ့ တီဘီေရာဂါ တိုက္ဖ်က္ေရးေန႔မွာ WHO ကမၻာ့က်န္းမာေရးအဖြဲ႕က ေျပာပါ တယ္။
ဒါ့အျပင္ ျမန္မာႏုိင္ငံဟာ ကမၻာမွာ တီဘီေရာဂါ ကူးစက္ပ်ံ႕ႏွံ႔မႈ အမ်ားဆံုး ၂၂
ႏုိင္ငံထဲမွာလည္း ပါ၀င္ေနတာပါ။ ဒီအေၾကာင္းနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အျပည့္အစုံကို ေနာ္႐ႈိးက
တင္ျပေပးထားပါတယ္။
ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္း တီဘီ
အဆုတ္ေရာဂါပိုးရွိသူ အားလံုးရဲ႕ ၃၀% ေက်ာ္ကို စစ္ေဆးေဖာ္ထုတ္ႏုိင္ျခင္း မရွိေသးဘဲ
ျဖစ္ေနတယ္လို႔ ဒီကေန႔ ကမၻာ့တီဘီေရာဂါ တိုက္ဖ်က္ေရးေန႔မွာ WHO ကမၻာ့က်န္းမာေရး အဖြဲ႕က
ေျပာလိုက္ ပါတယ္။ ၿပီးခဲ့တဲ့ ၂၀၀၉ ခုႏွစ္အတြင္း ျမန္မာႏုိင္ငံက လူဦးေရ ၅၃ သန္းအနက္
၃၀၀,၀၀၀ ေလာက္မွာ တီဘီေရာဂါပုိး ရွိေနတယ္လို႔ ခန္႔မွန္းရတာေၾကာင့္ လူ ၁,၀၀၀ မွာ ၆
ေယာက္ ႏႈန္း ျဖစ္ေနတာပါ။ တီဘီေရာဂါဟာ ေလကေနတဆင့္ လြယ္လြယ္ကူကူ ကူးစက္ႏုိင္ၿပီး
ေရာဂါပိုးရွိတဲ့ သူ တေယာက္ကေန အနည္းဆံုး ၁၅ ေယာက္အထိ အလြယ္တကူ ကူးစက္ႏုိင္တာ ေၾကာင့္
၁,၀၀၀ မွာ ၆ ေယာက္ႏႈန္းဆုိတာ အေတာ္ေလးမ်ားတယ္လို႔ WHO က ေျပာပါတယ္။
ဒါ့အျပင္ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာရွိတဲ့
တီဘီေရာဂါပိုးရွိသူ အားလံုးရဲ႕ ၆၄% ကိုပဲ ေရာဂါပိုး ရွိမရွိ စစ္ေဆးႏုိင္တာ
ျဖစ္တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ က်န္တဲ့ ၃၀% ေက်ာ္ကိုေတာ့ စစ္ေဆးေဖာ္ထုတ္ဖို႔ လက္လွမ္းမမီဘဲ
ျဖစ္ေန တာပါ။ ဒီအခ်က္အလက္ေတြကို ၿပီးခဲ့တဲ့ႏွစ္နဲ႔ ဒီႏွစ္အတြင္း ေကာက္ယူခဲ့တဲ့
စစ္တမ္းေတြအရ သိရွိရ တာလို႔ ရန္ကုန္အေျခစိုက္ WHO ႐ံုးက တီဘီေရာဂါေရးရာ
ကၽြမ္းကၽြင္သူ အီဗာ ေနသန္စန္ (Eva Nathanson) က ဗြီအုိေအ ျမန္မာပိုင္းကို
ေျပာပါတယ္။
“၂၀၀၉ နဲ႔ ၂၀၁၀ ခုႏွစ္အတြင္း
ျမန္မာႏုိင္ငံတ၀န္း တီဘီေရာဂါ ကူးစက္ပ်ံ႕ႏွံ႔မႈနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ျမန္မာ အစိုးရ
တီဘီတိုက္ဖ်က္ေရးဌာန၊ ႏုိင္ငံတကာ အဖြဲ႕ေတြနဲ႔ ကမၻာ့က်န္းမာေရးအဖြဲ႕တို႔ ပူးေပါင္း
စစ္တမ္း ေကာက္ယူခဲ့ပါတယ္။ ကနဦး ေတြ႕ရွိခ်က္ေတြက တီဘီေရာဂါသည္ေတြ အေတာ္ေလး
မ်ားေနတာကို ေတြ႕ရပါတယ္။ ၿမိဳ႕ျပနဲ႔ ေက်းရြာ ေဒသေပါင္း ၇၀ က လူေပါင္း ၅၀,၀၀၀
ၾကားမွာ စစ္တမ္းေကာက္ခံ ခဲ့တာမွာ ျမန္မာႏုိင္ငံ လူဦးေရ ၅၃ သန္းအနက္ ၃၀၀,၀၀၀ မွာ
တီဘီေရာဂါ ရွိေနပါတယ္။”
ျမန္မာႏုိင္ငံမွာရွိတဲ့ ၃၀၀,၀၀၀
ေသာ တီဘီေရာဂါပိုး ရွိသူေတြထဲက အမ်ားစုကလည္း ေဆးကုသမႈကို ေကာင္းေကာင္း မခံယူၾကဘူးလို႔
ေျပာပါတယ္။ ကုသမႈခံယူတဲ့သူ တခ်ဳိ႕က်ျပန္ေတာ့ ေနနည္းနည္း ျပန္ေကာင္းလာၿပီ ဆိုတာနဲ႔
ေဆးကို ကုန္တဲ့အထိ မေသာက္ေတာ့တာေၾကာင့္ ေဆးတမ်ဳိးၿပီးတမ်ဳိး စားလည္း
ေဆးမတိုးေတာ့ဘဲ ေရာဂါက အင္မတန္ ကုရခက္တဲ့ အေျခအေနကို ေရာက္သြားတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။
ဒီလို တီဘီေရာဂါ ကာကြယ္ တုိက္ဖ်က္ေရးအတြက္ လိုအပ္တာေတြကို WHO က အစိုးရ
က်န္းမာေရးဌာနနဲ႔ ပူးေပါင္း ႀကိဳးစားသြားမယ္လို႔လည္း မစ္စ္ အီဗာ ေနသန္စန္က
ေျပာပါတယ္။
“အခုေနာက္ဆံုး ေကာက္ခံရရွိတဲ့စစ္တမ္းက
စုေဆာင္းရရွိထားတဲ့ အခ်က္အလက္သစ္ေတြနဲ႔ ေရွ႕ ဆက္ဘယ္လို နည္းဗ်ဴဟာေတြ
ခ်မွတ္ေဆာင္ရြက္ရမယ္ ဆိုတာ ပိုၿပီး ရွင္းရွင္းလင္းလင္း သိထား ပါတယ္။”
တကယ္ေတာ့ ကမၻာ့လူဦးေရရဲ႕ ၃ ပံု ၁
ပံုမွာ တီဘီေရာဂါပုိးေတြ ရွိၾကတယ္လို႔ WHO က ဆိုပါတယ္။ အဲဒီထဲက ၁၀% ဟာ
သူတို႕ရဲ႕သက္တမ္း တခ်ိန္ခ်ိန္မွာ တီဘီေရာဂါ ထလာတတ္ၾကပါတယ္။ ဒါေပမဲ့
ကိုယ္ခံအားေကာင္းၿပီး အာဟာရ မွ်တမယ္၊ က်န္းမာမယ္ဆိုရင္ မိမိခႏၶာကိုယ္ထဲမွာ
တီဘီေရာဂါပိုး ရွိရင္ေတာင္ တီဘီေရာဂါသည္ ျဖစ္လာမွာ မဟုတ္ပါဘူး။ ကိုယ္ခံအားမေကာင္း၊
မက်န္းမာလို႔ တီဘီ ေရာဂါ ထလာတယ္ထားဦး၊ စနစ္တက် ကုသမႈ ခံယူမယ္ဆိုရင္ ဒီေရာဂါဟာ
လံုး၀ ေပ်ာက္ကင္းႏုိင္ တယ္လို႔ ဆုိပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ လူတိုင္းလူတုိင္း ရက္ရွည္ၾကာ
ေခ်ာင္းဆိုးလာၿပီး ဖ်ားလာၿပီဆိုရင္ စစ္ေဆးကုသမႈ ခံယူဖို႔ အေရးႀကီးတယ္လို႔ မစ္စ္
အီဗာ ေနသန္စန္က ဆိုပါတယ္။
“တီဘီဟာ လံုး၀ ေပ်ာက္ကင္းေအာင္
ကုသႏုိင္တဲ့ေရာဂါ ျဖစ္ပါတယ္။ တီဘီေရာဂါပုိး ရွိသူေတြ အေနနဲ႔ ေရာဂါကုသမႈကို
အေစာဆံုး ခံယူသင့္ပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ တီဘီေဆး၀ါးေတြ၊ စစ္ေဆးတာ ေတြကို အစိုးရ
ေဒသႏၲရ ေဆးခန္းေတြက အခမဲ့ ေဆာင္ရြက္ေပးေနပါတယ္။ လူမႈ အသိုင္းအ၀ုိင္းေတြ အေနနဲ႔လည္း
တီဘီေရာဂါ အေၾကာင္းကို သိရွိၿပီး ၀ိုင္း၀န္းကာကြယ္ဖို႔ လိုပါတယ္။”
အခုေနာက္ဆံုး ေကာက္ယူထားတဲ့
စစ္တမ္းေတြအရ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ တီဘီေရာဂါဟာ အမ်ဳိးသားေတြနဲ႔ လူေနထူထပ္တဲ့
ၿမိဳ႕ျပေဒသေတြမွာ ေနထိုင္ၾကသူေတြ ၾကားမွာ အျဖစ္မ်ားတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ တုိင္းေတြထက္
ျပည္နယ္ေတြမွာလည္း အျဖစ္မ်ားတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ကမၻာေပၚမွာ တီဘီေရာဂါ ေၾကာင့္
ႏွစ္စဥ္ လူ ၁,၀၇၀,၀၀၀ ေလာက္ ေသဆံုးေနၾကရတာပါ။ ၿပီးခဲ့တဲ့ ၂၀၀၉ ခုႏွစ္ အတြင္းမွာ
တီဘီေရာဂါပိုး ထပ္ၿပီး ကူးစက္ခံရသူ ၉,၀၀၀,၀၀၀ ေက်ာ္ရွိတယ္လို႔ ဆုိပါတယ္။ အဲဒီထဲက
၅၅% ဟာ အာရွႏုိင္ငံေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာေတာ့ ၿပီးခဲ့တဲ့ႏွစ္အတြင္း
တီဘီေရာဂါေၾကာင့္ ေသဆုံး သူေပါင္း ၂၉,၀၀၀ ေလာက္ ရွိတယ္လို႔ WHO ရဲ႕ အင္တာနက္
၀က္ဘ္ဆုိက္ဒ္မွာ ေဖာ္ျပထား ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ျမန္မာႏုိင္ငံဟာ ကမၻာေပၚမွာ တီဘီေရာဂါ
ကူးစက္ ပ်ံ႕ႏွံ႔မႈ အမ်ားဆံုး ၂၂ ႏုိင္ငံထဲမွာ လည္း အပါအ၀င္ ျဖစ္ပါတယ္။
