အကာအကြယ္မသံုးဘဲ ဆက္ဆံခဲ့တာပါ။ က်ေနာ္ဆက္ဆံခဲ့တဲ့ partner ေတြကလည္း ပါတနာ မ်ားပါတယ္။ အခု က်ေနာ္ genital organ ထိပ္ဖ်ားဧရိယာမွာ အဖုေလးေတြ ထြက္ေနပါတယ္။ လက္နဲ႔ ဆိတ္ၿပီး ဖယ္လိုက္ရင္ ေသြးထြက္ ပါတယ္။ မၾကာခင္ေပ်ာက္သြားပါတယ္။ ေနာက္ သိပ္မၾကာတဲ့ အခ်ိန္မွာ ျပန္ေပၚေပၚ လာပါတယ္။ က်ေနာ္ ထင္တာ HPV မ်ား ျဖစ္မလားလို႔ပါ အခ်ိန္ရွိသေလာက္ ရွာေပမယ့္ အဲဒီအေၾကာင္းကို ဆရာ့စာမ်က္ႏွာမွာ မေတြ႔ေသးလို႔ပါ။
အေမးအေျဖ (၁၃၅) ( ၁၈ ႏွစ္ျပည့္မွ ဖတ္ပါ)
ကၽြန္ေတာ့္အမ်ိဳးသမီးမွာ ကုိယ္ဝန္ရွိေနပါတယ္။ သူနဲ႔ လိင္ မဆက္ဆံရတာ ႏွစ္လသံုးလေလာက္ၾကာေတာ့ မာဆက္က ေကာင္မေလးနဲ႔ ဆက္ဆံျဖစ္ပါတယ္။ အဲ့ဒီမွာ ဆက္ဆံၿပီးမွသိရတာက အဲ့ဒီေကာင္မေလးက ရာသီလာေနတဲ့ အခ်ိန္ျဖစ္ေနပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္ ေတာ္ေတာ္ေၾကာက္သြားတယ္။ သူနဲ႔ဆက္ဆံတံုးကေတာ့ ကြန္ဒံုး သံုးထား ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့စိတ္ထဲမွာ အခုခ်ိန္ထိ မသန္႔ျဖစ္ေနပါတယ္။ အဲ့ဒီေကာင္မေလးမွာ AIDS ရွိေနမယ္ဆိုရင္ ကၽြန္ေတာ့ကို ကူးႏိုင္ပါလားခင္ဗ်ာ။
အိပ္ေနတံုးမွာ သုက္ထြက္တာ (၂)
အိပ္မက္ဆိုတဲ့ သေဘာက Intense activity တခုခု လုပ္ျခင္ေဇာၾကီးလို႔လဲ ျဖစ္ႏိုင္တယ္လို႔ ေယဘုယ်ေျပာႏိုင္တယ္။ အိပ္မက္တိုင္းက အဲလိုမ်ိဳး အျမဲတန္း မွန္တာေတာ့ မဟုတ္ပါ။ Subconscious minds မသိစိတ္မွာ ကိန္းေအာင္းေန တာလို႔ ယူဆခ်က္လဲရွိတယ္။ သိစိတ္ကေန ကိုယ့္ကိုယ္ကို (ဆင္ဆာ) မလုပ္ႏိုင္ပါဆိုတဲ့ အယူအဆနဲ႔ လုပ္ႏိုင္တယ္ အယူ အဆမွာ မတူတာ ရွိပါတယ္။ အတိတ္နိမိတ္ေကာက္ၾကတာကလဲ အရပ္စကား လူေျပာမ်ားတယ္။
ကေလးသူငယ္ လိင္ေစာ္ကားမႈ
ကေလးေတြကို လိင္မႈဆိုင္ရာ မဖြယ္မရာသတင္းေတြ (ဂူဂယ္လ္) မွာ ရိုက္ရွာရင္ တသီတတန္းၾကီး ေတြ႔ပါလိမ့္မယ္။ ဗာတီကန္စီတီး၊ ပင္တာဂြန္၊ ေဟာလိဝုဒ္၊ နာမည္ၾကီး ထိပ္သီးေတြပါေနတယ္။ သူမ်ားေတြဆီမွာ အဲေလာက္ေတာင္ ျဖစ္ေနသလား၊ မကဲ့ရဲ႕ပါနဲ႔။ ကိုယ့္ဆီမွာ ဂူဂယ္ ရွာေဖြအင္ဂ်င္က ဝင္မရလို႔သာ လူမမယ္ ျမန္မာကေလးေတြ ဘယ္ေလာက္ထိ ေစာ္ကားမႈခံေနရသလဲ မသိႏိုင္တာသာ ျဖစ္ပါမယ္။
သေႏၶတားေဆး ေသာက္ေနသလား
ပ႐ိုဂ်က္စတင္ (Progestin) နဲ႔ အီစထ႐ိုဂ်င္ (Estrogen) ဆိုတဲ့ ေဟာ္မုန္းႏွစ္မ်ဳိးကို ပမာဏ အနည္းငယ္စီ ထည့္သြင္း ထားတဲ့ ေဟာ္မုန္းပါ သေႏၶတားေဆးကို ေသာက္ေနသူ အိမ္ေထာင္ရွင္ အမ်ဳိးသမီးေတြ အေနနဲ႔ ကိုယ္ဝန္ မရေစဖို႔ တစ္ေန႔တစ္လံုးမွန္မွန္ ေသာက္သံုးဖို႔ လိုပါတယ္။ ဒီေဟာ္မုန္းေတြက သားဥအိမ္ကေန သားဥမေႂကြေအာင္ တားဆီးေပး ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒီေဆးေတြကို ေသာက္တာေၾကာင့္ လိင္ကေနတစ္ဆင့္ ကူးစက္ရရွိႏိုင္တဲ့ ေရာဂါပိုးေတြကိုေတာ့ မကာကြယ္ႏိုင္ပါဘူး။
လိင္မွတဆင့္ ကူးစက္ေသာ ေရာဂါမ်ား (၁)
လိင္ဆက္ဆံရာ ေနရာမွန္သမွ်မွာ ေရာဂါရတယ္။ လိင္အဂၤါ၊ ပါးစပ္၊ စအို။ ေနာက္ၿပီး မေအကေန ကေလး။ မူးယစ္ေဆး ေသြးျပန္ေၾကာ ထိုးနည္းေတြကေနလဲ ကူးႏိုင္တယ္။ လိင္အဂၤါေတြမွာသာ မဟုတ္ဘဲ တျခားတျခား ေနရာေတြမွာပါ ေရာဂါ ရတတ္တယ္။ အဲလိုျဖစ္တာေတြက ပိုဆိုးတယ္။ Systemic STDs လို႔ ေခၚတာေတြက HIV, Hepatitis B, Hepatitis C နဲ႔ Human Herpes Virus ေတြ ျဖစ္တယ္။
ေယာက္်ား ျပီးျခင္း (၁)
လိင္စိတ္ဝင္စားသူႏွစ္ဦး အသားခ်င္း မထိေတြ႔ရခင္ ဆႏၵျဖစ္ေပၚလာတဲ့အခါ အဂၤါစိုစြပ္၊ သန္မာ လာတာဟာ စိတ္ေၾကာင့္ ျဖစ္လာတာပါ။ ေနာက္တဆင့္ အဂၤါေတြ ထိေတြ႔လာရင္ ဆႏၵျဖစ္ေပၚမႈ၊ အဂၤါစိုစြပ္မႈ၊ အဂၤါသန္မာမႈေတြဟာ ပိုမို ျမင့္မား လာေစတယ္။
အိမ္မွာတင္ ေမြးခ်င္သလား
မိခင္ေလာင္းဟာ ကိုယ္ဝန္ေစာင့္ေရွာက္မႈ လုပ္တံုးက စစ္ေဆးဘို႔လိုမွာေတြ စံုေစ့ေအာင္စစ္ထားလို႔ ကူးစက္ေရာဂါ ဘာမွမရွိရင္ တမ်ိဳးျဖစ္မယ္။ တကယ္လို႔ အသဲေရာင္ (ဘီ)၊ (စီ) နဲ႔ HIV ရွိေနရင္ တမ်ိဳးလုပ္ရမယ္။ STD လိင္ကတဆင့္ ကူးစက္ေရာဂါ ရွိရင္လဲ တမ်ိဳးစီစဥ္ထားရမယ္။
အေရးေပၚ တားေဆး အသက္ မေရြးေတာ့
ဒီအေရးကို ေအာင္ျမင္ဘို႔ လုပ္ေနတဲ့ Center for Reproductive Rights ကေထာက္ျပထားတာက မိန္းကေလးေတြ အသက္ ၁၇ ႏွစ္ေအာက္မွာ ဒီေဆးေသာက္လို႔ စိတ္မခ်ဘူးဆိုတာကို သက္ေသမျပႏိုင္ဘူးလို႔ ဆိုပါတယ္။ အစဥ္အလာ လိုက္နာတဲ့ US social conservatives အဖြဲ႔ကေတာ့ ဒီလိုသာျဖစ္လာရင္ မိန္းကေလး ငယ္ငယ္ေလးေတြၾကား လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာအျပဳအမူေတြ ပိုတိုးလာမယ္လို႔ ဆိုလိုက္ပါတယ္။
အေမးအေျဖ (၁၃၄) (၁၈ ႏွစ္ျပည့္မွ ဖတ္ပါ)
အေရးေပၚ တားေဆးေၾကာင့္ ရာသီရက္ေျပာင္းပါမယ္။ ၇၂ နာရီအတြင္း ေဆးေသာက္တာ ဆိုရင္ စိတ္ခ်ရ ပါမယ္။ ေသခ်ာခ်င္ရင္ ဆီးစစ္ႏိုင္ပါတယ္။ ေဆးအရွိန္ေသြးထဲမွာ ရွိေနစဥ္ ဆိုရင္လည္း ေဆးေသာက္ျပီးခ်ိန္ အနီးကပ္ နာရီေတြ အတြက္လည္း ကာကြယ္ပါမယ္။
အေမးအေျဖ (၁၃၃) (၁၈ ႏွစ္ျပည့္မွ ဖတ္ပါ)
အတူေနမယ္ဆိုရင္ ဘယ္အခ်က္ေတြ ေရွာင္ရမလဲ။ ဆက္ဆံတဲ့ အခ်ိန္မွာ အကာအကြယ္ သံုးလို႔ရလား။ ပါးစပ္ခ်င္း နမ္းလို႔ေကာ ရလား၊ ကၽြန္ေတာ့္ မိန္းမကေတာ့ လက္မထပ္ခင္ ထဲက HPV ကာကြယ္ေဆး ထိုးထားၿပီးသားပါ။ ကေလး ယူရင္ေကာ က်န္းမာတဲ့ ကေလး ရဖို႔ေသခ်ာႏိုင္လား။
အေမးအေျဖ (၁၃၂) (၁၈ ႏွစ္ျပည့္မွ ဖတ္ပါ)
အဲဒီႏိုင္ငံမွာ ဘယ္လိုစနစ္ထားလဲ သိပ္မသိပါ။ HPV ၾကြက္ႏို႔ဆိုရင္ STDs အတြက္ ဆရာဝန္ ျပရပါမယ္။ ျမန္မာျပည္မွာ ဆိုရင္ သမားေတာ္ တဦးျပရင္ ဆိုင္ရာကို လႊဲေပးပါတယ္။ က်ားအဂၤါျဖစ္တာ အတြက္ ဆီးလမ္း အထူးကုကိုျပတာ သင့္ေတာ္ပါတယ္။

Follow me on: