မိန္းကေလးေတြ အခမဲ့ ကာကြယ္ေဆး ထိုးေပးပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အစိုးရ သေဘာထားကိုေတာ့ ေျပာျပဖို႔ လိုလာပါတယ္။ ၂ဝ၁၄ ေဖေဖၚဝါရီလ ၂၅ နဲ႔ ၂၆ ေန႔က HPV Vaccines ကာကြယ္ေဆးေတြရဲ႕ ေဘးထြက္ ဆိုးက်ိဳးေတြ အေၾကာင္း အစိုးရက ဦးစီးျပီး Public Hearing လူထုၾကားနာပြဲ လုပ္ခဲ့ပါတယ္။

တကယ္လို႔ ဒီလိုကူးစက္မႈေတြကို ကာကြယ္ရေတာ့မယ္ဆိုရင္ေတာ့ (သင့္နဲ႔ သင့္ အမ်ိဳးသားတို႔ရဲ႕ဆက္ဆံေရးဟာ ေရာဂါ ကင္းစင္တဲ့ တလင္တမယား စနစ္မ်ိဳး မဟုတ္ခဲ့ဘူးဆိုရင္) ေတာ့ လိင္ဆက္ဆံတဲ့ အခါတိုင္း ရာဘာနဲ႔ ျပဳလုပ္ထားတဲ့ ကြန္ ဒံုးကို သံုးသင့္ပါတယ္။ အဲဒါက သင့္အတြက္ ေကာင္းမြန္တဲ့ ေရြးခ်ယ္မႈ မဟုတ္ဘူးဆိုရင္ polyurethane နဲ႔ ျပဳလုပ္တဲ့ အမ်ိဳးသားကြန္ဒံုးနဲ႔ အမ်ိဳးသမီး ကြန္ဒံုးေတြကို အသံုးျပဳႏိုင္ပါတယ္။

သားအိမ္ဝမွာ မူမမွန္တဲ့ (ဆဲလ္)ေတြ ျဖစ္ေန-မေန သိေအာင္ Pap smear (Pap test ) လုပ္ရတယ္။ ၁၉၂၈ ကတည္းက စေပၚတယ္။ (ပက္-စမီးယား) စမ္းသပ္နည္းဟာ အလြန္ေအာင္ျမင္တဲ့ စမ္းသပ္နည္းတခု ျဖစ္တယ္။ အစမ္းခံရတာ မနာဘူး။ ထံုေဆးသံုးပါတယ္။ သားအိမ္အဝကို ဂြမ္းစေလးနဲ႔သုတ္ယူတာသာ ျဖစ္တယ္။ မေကာင္းတာေလး နဲနဲေတြ႔တယ္လို႔ဆိုရင္ ေဆးထပ္စစ္ရမယ္။

ေသြးဆံုးတာနဲ႔ HIV ပိုးနဲ႔က ဘယ္လိုမွ မပတ္သက္ပါဘူး။ HIV ပိုးဟာ ေသြးရိွေနသမွ် ခိုေအာင္းေနႏိုင္တာမ်ိဳးမို႔ အသက္ရွိေနသူ လူသားမွန္သမွ် ဘယ္အရြယ္မွာျဖစ္ျဖစ္ ကူးစက္ခံရႏိုင္ပါတယ္။ ေသြးဆံုးတဲ့ မိန္းမဆီက သည္ပိုး မကူးေတာ့ဘူးဆိုတဲ့ အလြဲစကားကို ဘယ္သူကမ်ား တီထြင္လိုက္သလဲ မသိဘူး။

ကိုယ္ဝန္ တခါပ်က္ဘူးသူ ၂၅% ထပ္ပ်က္ႏိုင္တယ္။ ထပ္ထပ္ပ်က္ေနသူ ၁% ရွိတယ္။ တခ်ိဳ႕ေနရာေတြမွာ သိသာျပီး၊ မဖ်က္ဘဲပ်က္တဲ့ ကိုယ္ဝန္ပ်က္မႈေပါင္းဟာ ကိုယ္ဝန္စုစုေပါင္းရဲ႕ ၁၅% ရွိတယ္။ အေမရိကားမွာ ၁ဝ-၂၅% ရွိတယ္။ တခ်ိဳ႕မွာ ဘာလို႔လဲေျပာမရဘူး။ ကံတရားအားကိုးပါ။ အျပဳသေဘာေဆာင္ပါ။ ကိုယ္ဝန္ပ်က္တာ အမ်ားဆံုးက ပဌမ ၃ လပိုင္းမွာျဖစ္တယ္။ အေနအထိုင္ အစားအေသာက္ ဆင္ျခင္ပါ။ ကိုယ္ဝန္အပ္ပါ။

အမ်ိဳးသမီး အမ်ားစုဟာ ေယာက္်ားနဲ႔ ပဌမဆံုး လိင္ဆက္ဆံရင္ အပ်ိဳေမွးေပါက္သြားလို႔ ေသြးထြက္မယ္၊ ၁-၃ ရက္အထိ နည္းနည္းထြက္မယ္။ မ-အဂၤါ ဖူးေရာင္ေနမယ္၊ ၁-၃ ရက္ၾကာ နာေနမယ္။ ၃ ရက္ထက္ ပိုၾကာေနရင္၊ ေသြးဆင္းတာလဲ မ်ားမယ္ဆိုရင္ ဆရာဝန္ျပပါ။

တိတိက်က်ေျပာရရင္ အကာအကြယ္မပါ (ကြန္ဒြမ္) မသံုးပဲ HIV ပိုးရွိေနသူရ့ဲ စအိုလမ္းကို လိင္ဆက္ဆံမႈ တၾကိမ္ျပဳျခင္းကေန HIV ကူးစက္ႏိုင္မႈဟာ မိန္းမဗဂ်ိဳင္းနားလမ္းကို အဲလိုဆက္ဆံနည္းနဲ႔ အတူေလာက္ ျဖစ္တယ္။ ဒါေပမယ့္ HIV မရွိသူဟာ အျပဳခံရသူျဖစ္ေနရင္ အခြင့္အလမ္း နည္းနည္းသက္သာတယ္။

လိင္ကတဆင့္ ကူးစက္ေရာဂါေတြထဲက ဂႏိုရီးယား၊ (ကလာမိုင္ဒီယား)၊ (ထရြိဳင္ကိုမိုးနပ္စ္)၊ (အိတ္ခ်္အိုင္ဗြီ)၊ လိင္လမ္း ေရယံု ေတြ ကေန ျဖစ္လာေစႏိုင္တယ္။ HPV လိင္လမ္း-ၾကြက္ႏို႔ကေန အဲလို ျဖစ္လာႏိုင္တယ္လို႔ ဆိုေပမဲ့ Mayo Clinic ကေတာ့ သက္ေသ မရွိဘူးလို႔ ဆိုပါတယ္။

အမ်ိဳးသမီးတုိင္း တစ္လတစ္ႀကိမ္ လစဥ္ ခံစားရေလ့ရွိတဲ့ အရာကေတာ့ ဓမၼတာလာစဥ္ ကိုက္ခဲျခင္းပါပဲ။ ဒီကိစၥကို အမ်ိဳးသမီးထုရဲ႕ (၉၀) ရာခုိင္ႏႈန္းေလာက္ကေတာ့ မလဲြမေသြ ႀကံဳဖူးၾကမယ္လုိ႔ ထင္ပါတယ္။ ဒီေတာ့ ဒီကိစၥကို အသက္သာဆံုးနဲ႔ အလြယ္ကူဆံုးျဖစ္ေအာင္ ဘယ္လုိေျဖရွင္းၾကမလဲ သိခ်င္ လာၾကပါၿပီ။

H Mole စပ်စ္သီးကိုယ္ဝန္၊ Ultrasound မွာ ကေလးမဟုတ္ဘဲ (တစ္ရွဴး) ေတြသာ ေတြ႔ရမယ္။ ရာသီ ထိန္မယ္။ ၁၂ ပါတ္ေက်ာ္ရင္ ဗိုက္စမ္းေတာ့ သားအိမ္အျမင့္က ရာသီထိန္တာထက္ ျမင့္ေနမယ္။ တခ်ိန္မွာ ကင္ဆာ ကို သံသယရွိရမယ္။ D and C သားအိမ္ျခစ္မယ္။ ေနာက္တလေနရင္ တခါ ထပ္ျခစ္မယ္။ ေသြး Blood B-hCG levels ကို စစ္မယ္။

သမီးက HIV ေဝဒနာရွင္ပါ။ သမီးအမ်ိဴးသားနဲ႔ လြန္ခဲ႔ေသာ ၆ လက အကာအကြယ္မပါပဲ ၃ ၾကိမ္ဆက္ဆံခဲ့မိပါတယ္ဆရာ။ သမီးအမ်ိဳးသားကို ကူးစက္သြားပါျပီလားရွင္သမီးအမ်ိဴ းသားက လြန္ခဲ႔ေသာ ၁ နွစ္က ေသြးစစ္ခဲ႔ပါတယ္။ HIVမရွိပါဘူးရွင့္။ ခုျပန္မစစ္ၾကည့္ရေသးပါဘူးရွင့္။ ခုလိုဆို သူကူးစက္သြားျပီလား သိခ်င္ပါတယ္ရွင့္။ အရင္က ကြန္ဒံုးနဲ႔ ဆက္ဆံပါတယ္။

ေယာက္်ားျဖစ္ျဖစ္၊ မိန္းမျဖစ္ျဖစ္ လိင္ဆက္ဆက္မႈရွိသူေတြမွာသာ ပိုအျဖစ္မ်ားတယ္။ လိင္ဆက္ဆံရာကေန တခ်ိန္ခ်ိန္မွာ တေယာက္ေယာက္ဆီကေန ပိုးကူးစက္လာတာ ခံရႏိုင္တယ္။ ဘာမွခံစားေနရတာ မဟုတ္ေပမဲ့ သူမ်ားကိုေတာ့ ကူးစက္ေစႏိုင္တယ္။ (ကြန္ဒြမ္) သံုးတာက အမ်ားၾကီး အခြင့္အလမ္း နည္းေစတယ္။ လံုးဝ မကူးဘူးေတာ့ မေျပာႏိုင္ပါ။