‘လူ႔အခြင့္အေရးႏွင့္ HIV/AIDS – ယခု အရင္တုန္းကထက္ ပို၍’ ဆိုသည့္ ေခါင္းစဥ္ျဖင့္ HIV/ AIDS ႏွင့္ လူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႔အစည္း ၂၅ ခု၏ ပူးတြဲထုတ္ျပန္ခ်က္ (www.humanrightsnow.org) အရ HIV/AIDS ကိစၥအေပၚ ေဆာင္ရြက္မႈ ကုလသမဂ ေၾကညာ ခ်က္ ၂၀၀၁ ေနာက္ပိုင္း ေျခာက္ႏွစ္အၾကာတြင္ သံုးပံု ႏွစ္ပံုေသာ ႏိုင္ငံမ်ားတြင္သာ HIV ေတြ႔ရွိ ထားသူမ်ား ခြဲျခားဆက္ဆံခံရျခင္းမွ ကာကြယ္သည့္ဥပေဒ သက္ေရာက္ျပ႒ာန္းျခင္း ရွိသည္ဟု ဆိုပါသည္။

HIV-positive ဆိုတာ ဘာလဲ။ တခ်ိန္ၾကရင္ AIDS ျဖစ္ေစႏိုင္တဲ့ ဗိုင္းရပ္စ္ပိုး ေသြးထဲမွာ ရွိေနျပီ။ ဒါေပမဲ့ AIDS ျဖစ္ေနျပီလို႔ ဆိုလိုတာေတာ့ မဟုတ္ဘူး။ မၾကာခင္ ေသရေတာ့မယ္လို႔လဲ မဟုတ္ပါ။ သူကေန အကာအကြယ္မဲ့ လိင္ဆက္ဆံသူမ်ားကို ကူးစက္ေစႏိုင္ျပီ။ ကိုယ့္ကိုယ္ကုိ ဂရုစိုက္၊ အစာ အာဟာရလဲ မွ်တေအာင္စား၊ ပံုမွန္ ေဆးစစ္၊ ေသျခာ ေဆးကုေနရင္ အၾကာၾကီး အသက္ရွင္ပါမယ္။

“အေဖလဲမရွိေတာ့ဘူး၊ အေမလဲမရွိေတာ့ဘူး၊ အကုိနဲ႔ ေမာင္ေလးလည္း မရွိေတာ့ဘူး။ ေနာက္ဆုံး က်န္တဲ့ ေမာင္ေလးက စစ္တပ္ထဲမွာေရာက္ေနတယ္။ ဘယ္ေရာက္လုိ႔ ေရာက္ေန မွန္း မသိေတာ့ဘူး။ မေသခင္ေတာ့ ေမာင္ေလးနဲ႔ ျပန္ေတြ႔ခ်င္ ေသးတယ္” လုိ႔ ပါးစပ္အသာ ဟကာ အသက္ကုိ ရွဴရင္း မဇာျခည္လင္းက ေလသံတုိးတုိးေလးနဲ႔ ေျပာျပ ေနခဲ့သည္။
သူမ.. ဒီေအအုိင္ဒီအက္စ္ ေရာဂါဆုိးကုိ ခံစားရတာ မၾကာေသးေပမဲ့ လမ္းေပၚေပ်ာ္တဲ့ ဘ၀ကုိ ေရာက္ခဲ့ရတာေတာ့ သူမအသက္ ၁၈ ႏွစ္ေလာက္ ကတည္းကလုိ႔ မ်က္လုံးကုိ ေမွးရင္း ေျပာျပ ေနခဲ့သည္။

ကၽြန္ေတာ္အခု အသက္ ၂၇-ႏွစ္ရွိပါၿပီ။ အခုအခ်ိန္အထိ မိန္းကေလး တစ္ေယာက္ကို ရာဂစိတ္နဲ႔ မျပစ္မွားဖူး ေသးပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ ေယာက်္ား တစ္ေယာက္ေယာက္ကိုေတာ့ ရာဂစိတ္ေတြ ျဖစ္ဖူးပါတယ္။ အဲဒီေယာက်္ားနဲ႔ လိင္တူခ်င္း ဆက္ဆံမႈအေနနဲ႔ ရာဂစိတ္ျဖစ္ေနတာ မဟုတ္ပါဘူး။ တစ္ခုထူးျခားတာက ကၽြန္ေတာ္ စိတ္၀င္စားမိတဲ့ ေယာက်္ားေတြက အသက္ (၅၀)ေက်ာ္ (၆၀) ေတြ ျဖစ္ေနပါတယ္။ ဒီစိတ္ေတြ ျဖစ္ေပၚလာေတာ့ ကိုယ္ကိုယ့္ကို အျပစ္ရွိသူ တစ္ေယာက္ မရိုးသားသူ တစ္ေယာက္လို ခံစားေနရပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ့္ စကားေတြ ရိုင္းသြားတယ္ ဆိုရင္ ခြင့္လႊတ္ေပးပါ။ ကၽြန္ေတာ္ဟာ ေဂးတစ္ေယာက္ ျဖစ္ေနၿပီလား။ အဲဒီစိတ္ေတြ ေပ်ာက္ေအာင္ ဘယ္လို ျပဳျပင္ရမလဲ။ အၾကံဉာဏ္ေလး ေပးပါဦး။

ကမာၻေအအိုင္ဒီအက္စ္ေန႔ အတြက္ ပင္တိုင္ ေဆာင္းပါးရွင္ ေဒါက္တာတင့္ေဆြရဲ႕ ေဆာင္းပါးကို တင္ဆက္လိုက္ပါတယ္။ “ရံပံုေငြရွာဘို႔၊ တလြဲ အယူအဆေတြကို ပယ္ဖ်က္ဘို႔ နဲ႔၊ အသိပညာ တိုးတက္ေစေရးတို႔အတြက္ သတ္မွတ္ က်င္းပ ေနခဲ့တယ္” အစပ်ဳိးထားပါတယ္ …. ေမာ္ဒေရတာ

စာဖတ္ပရိသတ္မ်ား ခင္ဗ်ား- အေျခအေန အေၾကာင္းေၾကာင္း ေၾကာင့္ စက္တင္ဘာလ ၁၀ ရက္ေန႔မွ စတင္ကာ တလနီးပါး ျမန္မာပိုင္းက႑အတြက္ ပို႔စ္မ်ား မတင္ႏိုင္ခဲ့သည့္ အတြက္ အႏူးညြတ္ ေတာင္းပန္အပ္ပါတယ္။ အခု ျပန္လည္ တင္ဆက္တဲ့ ပို႔စ္အျဖစ္ ပင္တိုင္ ေဆာင္းပါးရွင္ ေဒါက္တာတင့္ေဆြရဲ႕ ကြန္ဒြမ္နဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ေဆြးေႏြးခ်က္နဲ႔ ျပန္လည္ တင္ဆက္ လိုက္ပါတယ္။ xxxx ေမာ္ဒေရတာ (ျမန္မာပိုင္း)

“လက္ရွိအေနအထားမွာတင္ HIV ရွိသူ ဆယ္သန္းေက်ာ္ဟာ ေဆး၀ါးကုသခံႏိုင္ဖို႔ ေမွ်ာ္လင့္ေနၾကရပါတယ္။ ရန္ပံုေငြ လိုအပ္ခ်က္ေတြကို မျဖည့္ဆည္း ေပးႏိုင္ဘူး ဆိုရင္ HIV ရွိသူ တိုင္း ကုသမႈ ခံယူႏိုင္ရမယ္ဆိုတ့ဲ ကၽြႏ္ုပ္တို႔ ရည္မွန္းခ်က္ ပန္းတိုင္ကေန လူသန္းေပါင္း မ်ားစြာဟာ အလွမ္းေ၀းေနဆဲ ျဖစ္မွာပါ”

လြန္ခ့ဲတ့ဲႏွစ္ ၂၀ အတြင္းမွာ HIV/AIDS ကုသမႈႏွင့္ ပတ္သက္လုိ႔ ထူးျခားတိုးတက္မႈေတြ ရွိခ့ဲပါတယ္။ HIV ပိုးရွိတယ္လို႔ စမ္းသပ္ ေတြ႕ရွိထားလည္း အသက္ဆုံးမွာကို စိုးရိမ္ေနစရာ မလိုပါဘူး။ ART ေခၚ ေရာဂါပိုးမႊား တိုက္ဖ်က္ေရး ကုထံုးေတြေၾကာင့္ လူသားေတြဟာ ပံုမွန္လိုပဲ အသက္ရွည္ရွည္ေနႏိုင္ပါၿပီ။

မေန႔ညေနက အြန္လိုင္းမွာ ညီေတာ္ေမာင္နဲ႔ ေတြ႕ပါတယ္… သူ႔ကို တရားခ်လိုက္ရလို႔ လက္ေတာင္ ေတာ္ေတာ္ေလး ေညာင္းသြားပါတယ္…။ ဒါေပမယ့္ ညီညီတစ္ေယာက္ အေတြးအျမင္ေတြ ေျပာင္းသြားလို႔ လက္ေညာင္းရႀကိဳး နပ္တယ္လို႔ ခံစားလိုက္ရပါတယ္….။

ဒီေမးခြန္းကို အေျဖမေပးခင္ က်ေနာ္က ေမးခြန္းေမးသူကို ေမးခြန္းတစ္ခု ျပန္ေမးခ်င္ပါတယ္။ ဥပမာ မိတ္ေဆြမွာ HIV ပိုး ကူးစက္ခံထားရၿပီ ဆိုပါစို႔ မိတ္ေဆြ အသက္ဘယ္ေလာက္ထိ ရွည္ခ်င္ပါသလဲ? ဘာလို႔ ဒီေမးခြန္းကို ေမးရသလဲဆိုေတာ့ အသက္ရွင္ ရပ္တည္မႈအတြက္ အေရးႀကီးဆံုးသူက မိတ္ေဆြကိုယ္တိုင္ ျဖစ္ေနလို႔ပါ။

HIV ေရာဂါ တိုက္ဖ်က္ေရးအတြက္ ပထမဆံုးအႀကိမ္အျဖစ္ ညိႇႏိႈင္းေရးဆြဲထားသည့္ ႏိုင္ငံလံုးဆိုင္ရာ မဟာဗ်ဴဟာတရပ္ကို အိုဘားမားအစိုးရအဖြဲ႕က လာမည့္အဂၤါေန႔တြင္ ထုတ္ျပန္မည္ ျဖစ္သည္။

ႏိုင္ငံတကာေအအိုင္ဒီအက္စ္အသင္းႀကီး(IAS)မွ ဦးစီးက်င္းပသည့္ ၁၈ႀကိမ္ေျမာက္ ႏိုင္ငံတကာ ေအအိုင္ ဒီအက္စ္ႏွီးေႏွာဖလွယ္ပြဲ(AIDS 2010)ကို ဇူလိုင္လ ၁၈ရက္ေန႔မွ ၂၃ ရက္ေန႔အထိ ရက္သတၱပတ္ တပတ္ၾကာ ၾသစထရီး ယားႏိုင္ငံ ဗီယင္နာၿမိဳ႕မွာ ျပဳလုပ္ခ့ဲပါတယ္။ ဤႏွီးေႏွာဖလွယ္ပြဲကို ႏိုင္ငံေပါင္း …