ေခြ်း နဲ႔ မ်က္ရည္ကေန HIV ကိုမကူးေစပါ၊ ဒါေပမဲ့ အသဲေရာင္ (ဘီ) ကူးစက္ႏိုင္တယ္ ဆိုတဲ့ က်န္းမာေရး သတင္းတပုဒ္ ၂ဝဝ၇ ခုႏွစ္က ထြက္ပါတယ္။ Hepatitis B အသဲေရာင္ (ဘီ) ပိုးဟာ ေခြ်းကေနလည္း ကူးစက္ႏိုင္တယ္လို႔ ပါတယ္။

HIV ေဝဒနာရွင္ေတြနဲ႔ ဘုန္းေတာ္ႀကီးသင္ ပညာေရး ေက်ာင္းေတြကို လွဴဒါန္းဖို႔ အတြက္ မန္ခ်က္စတာ ယူႏိုက္တက္ရဲ႕ ကစားသမားေဟာင္း ၄ ေယာက္ပါဝင္တဲ့ ေဘာလံုးၿပိဳင္ပြဲ က်င္းပဖို႔ရွိတဲ့ အေၾကာင္း ဧၿပီ ၂၆ ရက္ေန႔က ရန္ကုန္ၿမိဳ႕မွာ သတင္းစာ ရွင္းလင္းပြဲလုပ္ၿပီး ေျပာဆိုခဲ့ပါတယ္။

လံႈ႕ေဆာင္ေရး (ကင့္ပိန္း) ဟာ “It Starts With Me; We can stop HIV ကြ်န္ေတာ္-က်မက စပါမည္၊ HIV ကိုတားႏိုင္သည္” ျဖစ္ျပီး၊ Terrence Higgins Trust အဖြဲ႔ကေန ကူညီ ထားပါတယ္။ ျဖစ္ႏိုင္ေျခမ်ားတဲ့ အုပ္စုေတြကို အနည္းဆံုး ၁၂ လမွာ တခါ ေဆးစစ္ဘို႔ တိုက္တြန္း ပါတယ္။

အမ်ိဳးသား ဘက္က ခ်ိဳ ႔ယြင္းခ်က္ ၄၀% ႏွင့္ အမ်ိဳးသမီး ဘက္က ၄၀% ျဖင့္ ဆတူ ျဖစ္ေၾကာင္း ေလ့လာခ်က္ တစ္ရပ္က ဆိုပါတယ္။ က်န္တဲ့ အေၾကာင္းအရင္း မသိဘဲ ျမံဳေနျခင္း ကေတာ့ ၂၀% ရွိေၾကာင္း ေတြ႕ရွိရပါတယ္။

သင္တန္းသုိ႔ မႏၲေလးတုိင္း ေဒသႀကီး အတြင္းရွိ ၂၈ ၿမိဳ႕နယ္မွ ၿမိဳ႕နယ္ က်န္းမာေရး ဦးစီး ဌာနမွဴးမ်ား၊ ၿမိဳ႕နယ္ သူနာျပဳ ဆရာမႀကီးမ်ားႏွင့္ က်န္းမာေရး မွဴးမ်ား၊ INGO အဖြဲ႕အစည္းမ်ားမွ စိတ္ပါ ဝင္စားေသာ ေစတနာ့ ဝန္ထမ္းမ်ား တက္ေရာက္သည္။

အကာအကြယ္မဲ့ လိင္ဆက္ဆံျခင္း၊ ေရာဂါပိုး ရွိသူ၏ ေသြးသြင္းမိျခင္း၊ မူးယစ္ေဆး အေၾကာအတြင္း ထိုးသြင္းျခင္းႏွင့္ ေရာဂါပိုး ရွိသူ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ မိခင္ထံမွ သားသမီးထံ ကူးစက္ျခင္း စတဲ့ လမ္းေၾကာင္း ၄ ခုကို ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္ဖို႔ အတြက္ ခက္ခဲျခင္းကလည္း ေရာဂါ ကူးစက္မႈႏႈန္းကို တက္လာခဲ့ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း သိရွိရသည္။

အခမ္းအနားအား HIV ႏွင့္ AIDS ေရာဂါ ကုသရန္ အစြမ္းထက္ ေဆးတစ္မ်ိဳး ျဖစ္ေသာ Viraday အမည္ရွိ ေဆးအား တင္သြင္း ျဖန္႔ခ်ိသည့္ Cipla ႏွင့္ Vimal Co., Ltd မွ ကူညီ ပံ့ပုိး ေဆာင္ရြက္ ခဲ့ျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း သိရွိရသည္။

“Sex Worker မွ ကူးတာ မဟုတ္ဘူး။ သာမန္ အမ်ဳိးသမီး ဘ၀နဲ႔ ရပ္တည္ေနရင္း ကူးစက္ခံရသူ အမ်ားႀကီး ရွိတယ္။ တခ်ဳိ႕ဆုိ အေဖ၊ အေမမွာရွိတဲ့ အတြက္ ေမြးလာတဲ့ ကေလးေတြမွာ ဒီေရာဂါပိုး ပါလာေရာ။ အဲဒီလုိဆုိရင္ ေလာကထဲကို HIV ပိုးရွိသူ အလုိလို ေရာက္လာတာပဲေလ။ ဒီလုိျဖစ္တာ က်န္းမာေရး အသိပညာ အားနည္းလို႔ပါပဲ” ဟု ေဒၚစုစုလိႈင္က ေျပာၾကားခဲ့သည္။

သားဆက္ျခားနည္းေတြနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ ေမးခ်င္တာမ်ား ရွိပါသလား။ မ်ိဳးဆက္ပြား က်န္းမာေရးႏွင့္ မိခင္ကေလး က်န္းမာေရး ဆိုင္ရာ ေမးျမန္းခ်က္တြကို တယ္လီဖုန္းက တဆင့္ ေျဖၾကား ေဆြးေႏြးေပးပါမယ္။

ဒီအေရးကို ေအာင္ျမင္ဘို႔ လုပ္ေနတဲ့ Center for Reproductive Rights ကေထာက္ျပထားတာက မိန္းကေလးေတြ အသက္ ၁၇ ႏွစ္ေအာက္မွာ ဒီေဆးေသာက္လို႔ စိတ္မခ်ဘူးဆိုတာကို သက္ေသမျပႏိုင္ဘူးလို႔ ဆိုပါတယ္။ အစဥ္အလာ လိုက္နာတဲ့ US social conservatives အဖြဲ႔ကေတာ့ ဒီလိုသာျဖစ္လာရင္ မိန္းကေလး ငယ္ငယ္ေလးေတြၾကား လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာအျပဳအမူေတြ ပိုတိုးလာမယ္လို႔ ဆိုလိုက္ပါတယ္။

Unicef မွ သတင္း ထုတ္ျပန္ခ်က္မ်ား အရ အခုလက္ရွိ ျပည္တြင္းမွာ ေအအာရ္ဗီြ ေဆးျပား ေတြကို HIV ေရာဂါပိုး ရွိသူေပါင္း ၅၃၀၀၀ကို ေထာက္ပံ့ ႏိုင္ခဲ့ၿပီး ျဖစ္တယ္လုိ႔ သိရပါတယ္။ ဒါ့ေပမယ့္ ခန္႔မွန္းေျခ အားျဖင့္ လူေပါင္း ၁၂၅၀၀၀ ဦးခန္႔ဟာ ကုသမႈ ခံယူဖို႔ လိုအပ္ ေနတယ္လုိ႔ သိရပါတယ္။ ကမၻာ႔လုံး ဆိုင္ရာ ရန္ပုံေငြ အဖြဲ႕ႀကီးရဲ႕ ေထာက္ပံ့မႈ ပုံစံသစ္ အရ အိတ္ခ်္အိုင္ဗီြ အတြက္ လက္ရွိ ရႏိုင္တဲ့ ရန္ပုံေငြ ေတြက တစ္ႏွစ္ကို အေမရိကန္ ေဒၚလာ ၃၃ သန္း ရွိတယ္လုိ႔ သိရပါတယ္။

အိတ္ခ်္အုိင္ဗီ၊ တီဘီနဲ႔ ငွက္ဖ်ား ေရာဂါမ်ားကို တုိက္ဖ်က္ဖို႔ ကမၻာလံုး ဆုိင္ရာ ရန္ပံုေငြ အဖြဲ႔ႀကီး Global Fun မွတဆင့္ ရရွိႏုိင္တဲ့ ခန္႔မွန္းေငြ ပမာဏဟာ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ ေနာက္ဆံုး ထားၿပီး ျပည္တြင္းမွ ေရာဂါ အဓိက ခံစားရတဲ့ ေ၀ဒနာ ရွင္ျပည္သူမ်ားရဲ႕ ၈၅ ရာခုိင္ႏႈန္းခန္႔ ထံသာ အိတ္ခ်္အုိင္ဗီြ တုိက္ဖ်က္ေရး အေထာက္အပံ့မ်ား ေရာက္ရွိႏိုင္ မွာ ျဖစ္ျပီး ေထာက္ပ့ံေငြ ကြာဟခ်က္ဟာ ရွိေန ဦးမွာ ျဖစ္တယ္ လုိ႔လည္း သတင္း ရရွိပါတယ္။