ကမၻာလံုးဆိုင္ရာ အိပ္ခ်္အိုင္ဗီြ ေအအိုင္ဒီအက္စ္ အေျခအေနေတြကို ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာေနတဲ့ UNAIDS အဖြဲ႕က နို၀င္ဘာ ၂၀ ရက္ေန႔က ထုတ္ျပန္တဲ့ အစီရင္ခံစာ သစ္မွာ ေဖာ္ျပထားတာပါ။ အိပ္ခ်္အုိင္ဗီြပိုး အသစ္ကူးစက္မႈ ၅၀ ရာခုိင္နႈန္းေက်ာ္ က်ဆင္းသြားတဲ့နိုင္ငံ ၂၅ နိုင္ငံထဲမွာ အာ႐ွေဒသက ျမန္မာ၊ ထုိင္း၊ ကေမၻာဒီးယား၊ အိႏိၵယနဲ႔ နီေပါနိုင္ငံေတြပါ၀င္ျပီး ဇင္ဘာေဘြ၊ ရ၀န္ဒါ၊ တိုဂို၊ ဂါနာ၊ နမီးဘီးယား၊ အီသီယိုးပီးယား၊ ေဟတီ၊ ေဘာ့စြာနား စတဲ့ နိုင္ငံေတြလည္း ပါ၀င္ပါတယ္။

ကုလသမဂၢ က အမ်ိဳးသား ဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ ဥကၠဌ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို UNAIDS လို႔ေခၚတဲ့ ကုလသမဂၢ HIV နဲ႔ AIDS ကူးစက္ပ်ံ႕ပြားမႈ တားဆီးေရးဆိုင္ရာ ဂုဏ္ထူးေဆာင္ သံအမတ္ႀကီး အျဖစ္ မေန႔က ခန္႔အပ္လိုက္ပါတယ္။ HIV/ AIDS ေရာဂါ ကူးစက္ခံရသူေတြအေပၚ ခြဲျခားဆက္ဆံမႈေတြ ပေပ်ာက္ေရး တာဝန္ကို ထမ္းေဆာင္ဖို႔အတြက္ ခန႔္အပ္တာျဖစ္ပါတယ္။

HIV/AIDS ေ၀ဒနာသည္ေတြအေပၚ ခြဲျခားဆက္ဆံမႈ ပေပ်ာက္ေရး ကမာၻလံုးဆိုင္ရာ လႈံ႔ေဆာ္ စည္း႐ံုးသူအျဖစ္ လုပ္ေဆာင္ဖို႔ ျမန္မာ့ ဒီမုိကေရစီေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ကုလသမဂၢ ေအအိုင္ဒီအက္စ္ေရာဂါ တုိက္ဖ်က္ေရးအဖြဲ႔ UNAIDS က ခန္႔ထားလိုက္ပါတယ္။

ကခ်င္ လြတ္ေျမာက္ေရး တပ္မေတာ္ (KIA) ႏွင့္ ျမန္မာအစိုးရ တပ္မေတာ္အၾကား တိုက္ပြဲမ်ား ဆက္လက္ ျဖစ္ပြားေနၾက ေသာေၾကာင့္ ကခ်င္ဒုကၡသည္ စခန္းမ်ားတြင္ ခိုလႈံေနၾကရသည့္ HIV/ AIDS ေ၀ဒနာရွင္မ်ားအတြက္ ART ေဆး ျပတ္လပ္မႈႏွင့္ ရင္ဆိုင္ ေနၾကရေၾကာင္း သတင္းရရွိသည္။

ကခ်င္ ႏွစ္ျခင္း ခရစ္ယာန္ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ KBC က တႏုိင္ငံလံုး အတုိင္းအတာ မူးယစ္ေဆးဝါး တုိက္ဖ်က္ေရး ေဟာေျပာပြဲ က်င္းပသြားရန္ စီစဥ္ေနေၾကာင္း KBC ၏ မူးယစ္ေဆးဝါးႏွင့္ HIV/AIDS ေရာဂါ ကာကြယ္ တုိက္ဖ်က္ေရး လုပ္ငန္းမ်ားတြင္ ဦးေဆာင္လုပ္ရွားမႈတြင္ တာဝန္ယူေနသူ ဆရာအင္ခြမ္တန္ဂြန္း က ေျပာသည္။

“ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ကေလးသူငယ္ေတြ HIV ေရာဂါကူးစက္ခံေနရမႈရဲ႕ အနီးကပ္ဆံုး အေၾကာင္းအရင္း သံုးခုရွိပါတယ္။ (၁)ေရာဂါနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ အသိပညာနည္းပါးျခင္း၊ (၂)အႏၱရာယ္ျမင့္မားတဲ့ အမူအက်င့္၊ (၃) ကာကြယ္ေရးႏွင့္ ကုသေရး၀န္ေဆာင္မူ အသိပညာအားနည္းျခင္းမ်ားေၾကာင့္ အမ်ားဆံုး ကူးစက္ ခံေနရတယ္။” ဟု က်န္းမာေရး စီမံကိန္းဦးစီးဌာန ဒုညႊန္ၾကားေရး မွဴးခ်ဳပ္(ၿငိမ္း) အႀကံေပး အရာရိွ ေဒါက္တာ ဘုန္းျမင့္က ေျပာသည္။

ေလးလခန္႔ၾကာ ေဆးဝါး ျပတ္ေတာက္ခဲ့သျဖင့္ TB ေရာဂါခံစားေနရသူ တဦးႏွင့္ HIV/AIDS ႏွင့္ ေနထုိင္သူ တဦး ေသဆံုးခဲ့သည္ဟု ၎က ေျပာသည္။ လြယ္ဂ်ယ္ၿမိဳ႕နယ္ခြဲ မုိင္ဂ်ာယန္ၿမိဳ႕ရွိ ဇုိင္းေအာင္ ဒုကၡသည္ စခန္းတြင္ TB ေရာဂါ ခံစားေနရသူ ၂၂ ဦးရွိၿပီး HIV ေရာဂါပုိးႏွင့္ေနထုိင္သူ ၁၁ ဦး ရွိေနသည္ဟု ဆုိသည္။

New Zero Art Group၊ British Council တုိ႔ႏွင့္ Fashion Magazine ႏွင့္ Event Master တို႔မွလည္း အားျဖည့္ ကူညီထားသည့္ အျပင္ အျခား အလွကုန္ပစၥည္း ကုမၸဏီမ်ား၊ လူ႕ အသံုးအေဆာင္ပစၥည္း ကုမၸဏီမ်ား၊ စားေသာက္ကုန္ပစၥည္း ကုမၸဏီ မ်ား၊ NGO မ်ားကိုလည္း Sponsor အေနျဖင့္ ပါဝင္ကူညီရန္ ေမတၱာ ရပ္ခံထားေၾကာင္း သိရသည္။ ရရိွေသာ ရန္ပံုေငြကို HIV ျဖစ္ေနေသာ ကေလးငယ္မ်ား၊ မိဘ မဲ့ကေလးမ်ားႏွင့္ လမ္းေပၚ ေရာက္ ေနေသာ ကေလးမ်ားအား လွဴဒါန္း မည္ဟု သိရသည္။

အဲ့ဒီမွာ (၁၅- ၁၆) အရြယ္ ေကာင္မေလးေတြ အမ်ားႀကီးပဲေတြ႔ရတယ္။ တခ်ိဳ႕ဆို ကိုယ့္ကိုကိုယ္ေတာင္ မမွတ္မိခ်င္ဘူး။ ဦးေႏွာက္ပ်က္ေနတဲ့သူေတြ၊ ကိုယ့္အိမ္လိပ္စာေတာင္ ကိုယ္မမွတ္ မိၾကလို႔ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ထိန္းသိမ္းေစာင့္ေရွာင္ေရး ေဂဟာမွာ ေသာင္တင္ေနတဲ့လူေတြလည္း အမ်ားႀကီးပဲ။ အဲ့ဒီမွာေတြ႔ရတဲ့ မိန္းကေလးေတြ အမ်ားစုက အရမ္းဆင္းရဲၿပီး စား၀တ္ေနေရး မေျပလည္လို႔ လူကုန္ကူးခံရတဲ့ သူေတြႀကီးပဲ။

အလွဖန္တီးရွင္မ်ားရဲ႕ Miss Red Ribbon Beauty Contest ၿပိဳင္ပြဲကုိ ပထမအႀကိမ္အျဖစ္ ၂၀၀၉ ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လမွာ က်င္းပခဲ့တာပါ။ ဒီ ၿပိဳင္ပြဲကို ႐ုိက္ကူးထားတဲ့ အလြန္နာမည္ႀကီး လူႀကိဳက္မ်ားခဲ့တဲ့ အေခြေတြ လည္း ခုိးကူးေလာကမွာ အေရာင္းရဆုံးစာရင္း ၀င္သြားခ့ဲပါ ေသး တယ္။ ဒါ့အျပင္ ဒီၿပိဳင္ပြဲကေန ရရွိလာတဲ့ ရန္ပုံေငြေတြ ကုိလည္း HIV/AIDS ေ၀ဒနာရွင္ေတြကို သြားေရာက္လႉဒါန္းခဲ့ပါတယ္။

ပထမအႀကိမ္ ႏိုင္ငံတကာနဲ႔ ငါးႀကိမ္ေျမာက္ အီရန္အမ်ဳိးသား HIV/AIDS ညီလာခံကို အီရန္ႏိုင္ငံ ၿမိဳ႕ေတာ္တီဟီရန္မွာ ေအာက္တိုဘာလ ၂၂ရက္ေန႔မွ ၂၅ရက္ေန႔အထိ ျပဳလုပ္ က်င္းပခဲ့တယ္လို႔ သိရပါတယ္။ အဆုိပါ HIV/AIDS ညီလာခံသို႔ UNAIDS ကမၻာ့က်န္းမာေရး အဖြဲ႔နဲ႔ အီရန္ HIV/AIDS သုေတသန စင္တာမွ ကိုယ္စားလွယ္ေတြ တက္ေရာက္ ခဲ့ၾကပါတယ္။

ကူးစက္ေရာဂါ တိုက္ဖ်က္ေရး ဌာနမွ ဒုၫႊန္ၾကားေရးမွဴး ေဒါက္ တာေစာလြင္က ” HIVပိုးကူးစက္ခံ ရတ့ဲကေလးငယ္ေတြရဲ႕ ၉ဝ ရာခိုင္ ႏႈန္းက မိခင္ဝမ္းထဲကေနတစ္ဆင့္ ကူးစက္ခံရတာျဖစ္တဲ့အတြက္ မီးဖြားစဥ္မွာ မိခင္ကေန ကေလးငယ္ေတြကို ေရာဂါပိုးမကူးစက္ရေအာင္ ေဆး႐ုံေတြမွာ ကိုယ္ဝန္လာအပ္တာနဲ႔ စစ္ေဆးမႈေတြ ျပဳလုပ္ေန တာ။ အဓိကကေတာ့ ႐ိုး႐ိုးေမြးတာက ေရာဂါကူးစက္ဖို႔ ပိုလြယ္တယ္။ ဒါေပမဲ့ ေက်း လက္ေဒသေတြမွာက ကိုယ္ဝန္ေဆာင္မိခင္ေတြကို HIVပိုးရွိ၊ မရွိ စစ္ေဆးေပးႏိုင္မႈ ကေတာ့ နည္းေနေသးတယ္”ဟု ဆိုသည္။