မလြဲမေသြ ေသရြာသြားရမည့္ေဝဒနာ တစ္ရပ္မွ ပထမဦးဆံုး လြတ္ေျမာက္သြားသူ အျဖစ္ မွတ္တမ္းဝင္သြားခဲ့သည့္ မစၥတာတင္မိုသီအား သတင္းေလာကတြင္ ဘာလင္လူနာ (Berlin Patient) ဟု လူသိမ်ားခဲ့ၿပီး ယခင္ ၂ဝဝ၇ ခုႏွစ္ကစတင္၍ ဗီဇဆဲလ္ လႊဲ ေျပာင္းမႈကုထံုးျဖင့္ ကုသမႈခံယူခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

HIV ကူးစက္ခံရသူေပါင္း ၁၈၅,၀၀၀ ဦးအတြင္းမွ ၁၂၅,၀၄၃ ဦးသည္ ART ကုထံုးရရိွရန္ လိုအပ္ေနၿပီး ၎တို႔ အနက္မွ ၅၄ ရာခိုင္ႏႈန္းသာ ARV ေဆး၀ါးေထာက္ပံ့မႈ ရရိွေနသည္ဟုလည္း ထိုစစ္တမ္း၌ ေဖာ္ ျပထားသည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ အိတ္ခ်္အုိင္ဗီ ကူးစက္ခံေနရသူမ်ား၌ အျဖစ္မ်ားဆုံး အုပ္စု သုံးစဲြခဲြလုိက္ၿပီး ၎တို႔တြင္ မူးယစ္ေဆးထုိးသြင္းသူ ၁၈ ဒသမ ၇ ရာခိုင္ႏႈန္း၊ အမ်ဳိးသားခ်င္း လိင္ဆက္ဆံသူ ၁၀ ဒသမ ၄ ရာခိုင္ႏႈန္းႏွင့္ အမ်ဳိးသမီး လိင္အလုပ္သမမ်ား ၈ ဒသမ ၁ ရာခိုင္ႏႈန္းရွိၿပီး ရွမ္းျပည္နယ္ႏွင့္ ဧရာ၀တီတုိင္းေဒသႀကီး ပုသိမ္တို႔၌ အမ်ားဆုံးေတြ႕ရွိရေၾကာင္း သိရသည္။

‘‘ကူးစက္ခံရတဲ့ အေၾကာင္း အရင္းကုိ ေျဖရွင္းႏုိင္ရင္ ကူးစက္ခံရႏႈန္းက က်ဆင္းသြားမယ္။ ပတ္၀န္းက်င္က ခဲြျခားဆက္ဆံေတာ့ အပြင့္ကေန အပုန္းျဖစ္ကုန္ေရာ။ က်န္းမာေရးအသိမရေတာ့ ကူးစက္ခံရႏႈန္းက တက္လာေရာ။ သူတို႔ကုိ ၾကည္ျဖဴစာနာရင္ ဒါေတြကို ပညာေပးႏုိင္ဖို႔လိုတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ႏွစ္သိမ့္ေဆြးေႏြးပညာေပးေတြ လုပ္ေပးဖုိ႔လိုတယ္’’ ဟု အႏွစ္ (၂၀) ေက်ာ္ၾကာ က်န္းမာေရးပညာေပး လုပ္ကုိင္ခဲ့သည့္ စာေရးဆရာ ေဒါက္တာ ထြန္း၀င္းက ဆုိသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ႏိုင္ငံေတာ္အစိုးရက ေအအာရ္တီေဆးေပးမႈကို ၂၀၀၅ မွ စတင္ခဲ့၍ ၂၀၁၃ တြင္ အိတ္ခ်္အိုင္ဗီျဖစ္ပြားသူ လူနာေပါင္း တစ္သိန္းကိုးေသာင္းခန္႔ရွိသည္။ ၎တို႔ထဲမွ ေအအာရ္တီေဆးေပးရန္ လိုအပ္သည့္ လူနာေပါင္း တစ္သိန္းႏွစ္ေသာင္းခန္႔ ရွိေသာ္လည္း ခုနစ္ေသာင္းခြဲကိုသာ ေဆးေပးႏုိင္ေသးေၾကာင္း က်န္းမာေရးဝန္ႀကီးဌာနက သတင္းထုတ္ျပန္ထားသည္။

လက္ရွိ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ အိတ္ခ်္အိုင္ဗီေရာဂါခံစားရသူ တစ္ သိန္းကိုးေသာင္းခန္႔ရွိကာ ေအအာရ္တီေဆး လိုအပ္ေနသူ တစ္သိန္းႏွစ္ ေသာင္းေက်ာ္ရွိေနေသာ္လည္း ၂၀၁၃ ၌ လူဦးေရ ခုနစ္ေသာင္းခြဲကိုသာ ေဆးေပးႏိုင္ေသးေၾကာင္း က်န္းမာေရး၀န္ႀကီးဌာန ထုတ္ျပန္ခ်က္အရ သိရသည္။

အိတ္ခ်္အိုင္ဗီေရာဂါပိုးနဲ႔ ေနထိုင္ၾကသူေတြ၊ သူတို႔နဲ႔ ဆက္စပ္ေနတဲ့ မိသားစုေတြကို စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ ပညာေပးဖို႔နဲ႔ အသက္ေမြးဝမ္းေက်ာင္း ပညာေတြသင္ေပးေနတဲ့ Action for Public အဖြဲ႔ဟာ အခုေတာ့ လူမႈတာဝန္သိတဲ့ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းတစ္ခုအတြက္ ေျခလွမ္း စတင္ေနပါၿပီ။ ဒီအဖြဲ႕က ေရာဂါပိုးရွိသူေတြအတြက္ ဘယ္လိုအလုပ္အကိုင္ေတြ ဖန္တီးေပးမွာလဲ။

လက္ရွိတြင္ နယ္စည္းမထား ဆရာဝန္မ်ား အဖြဲ႕သည္ ျပည္တြင္းရွိ HIV/AIDS လူနာ ၃၅ဝဝဝ ေက်ာ္ကို ေဆးကုသ ေပးလ်က္ ရွိၿပီး အဆိုပါ အေရအတြက္မွာ ျမန္မာႏိုင္ငံ တစ္ဝန္းရွိ ေဆးကုသမႈ ခံယူေနေသာ HIV/AIDS ေရာဂါေဝဒနာရွင္ စုစုေပါင္း အေရအတြက္၏ ထက္ဝက္ခန္႔ ရွိေၾကာင္း သိရသည္။

HIV ပုိးရွိသူမ်ားအတြက္ ျမန္မာအစိုးရ၏ က်န္းမာေရး ဝန္ေဆာင္မႈမ်ားမွာ အရည္အေသြး နိမ့္ပါးေနေသးေၾကာင္း UNAIDS ၏ ပံ့ပိုးကူညီမႈျဖင့္ ျမန္ မာႏိုင္ငံ ေဆးသုေတသန ဦးစီးဌာန (ေအာက္ျမန္ မာျပည္)ႏွင့္ Myanmar Positive Group (MPG) တို႔ ပူးေပါင္းျပဳလုပ္ေသာ သုေတသန စာ တမ္းတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။

က်န္းမာေရး ေသြးစစ္ခ်က္ အရ ကား႐ုိက္ကူး ရာတြင္ ပါဝင္သည့္ သ႐ုပ္ေဆာင္ တစ္ဦးထံမွ ဒုတိယ သ႐ုပ္ေဆာင္ ထံသို ့တစ္ဆင့္ ေရာဂါ ကူးစက္ သြားျခင္းျဖ စ္ႏိုင္ေၾကာင္း၊ ပထမ ကား႐ုိက္ျပီး ခ်ိန္တြင္ ေရာဂါ ကူးသြားျခင္း ျဖစ္ႏိုင္ေၾကာင္း ယင္းဌာန၏ သတိေပးခ်က္တြင္ ေဖာ္ျပ ထားသည္။

အမ်ဳိးသား ေအအိုင္ဒီအက္စ္ ကာကြယ္ေရး စီမံခ်က္က ဦးေဆာင္ၿပီး ျမန္မာႏုိင္ငံ HIV ႏွင့္ ေနထိုင္သူမ်ား အသင္းနဲ႔ ေဆးသုေတသန ဦးစီးဌာန (ေအာက္ျမန္မာျပည္) က ကၽြမ္းက်င္သူေတြ ပါ၀င္သုေတသနျပဳလုပ္ ေရးသားခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္ HIV/AIDS ကူးစက္ခံရသူမ်ားကို နယ္စည္းမထား ဆရာဝန္မ်ားအဖြဲ႔က အဓိက ေဆးဝါးကုသမႈမ်ား ျပဳလုပ္ခဲ့ေသာ္လည္း ယင္းအဖြဲ႔သည္ ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္းရွိ ေဆးခန္းမ်ားကို ပိတ္သိမ္းၿပီးေနာက္ပိုင္း လူနာ အမ်ားစု ေဆးဝါးျပတ္လတ္မႈမ်ား ရွိခဲ့သည္ဟုလည္း ၎က ဆိုသည္။