HIV/AIDS ေရာဂါ သည္မ်ားကို ေက်ာင္းမ်ား၊ ေဆး႐ုံမ်ား၊ လုပ္ငန္းခြင္မ်ားႏွင့္ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံတစ္ ဝန္းလုံးရွိ အျခားက႑မ်ားတြင္ ခဲြျခားဆက္ဆံေလ့ရွိေၾကာင္းႏွင့္ ယင္း HIV ပိုးကို ကုသေရးႏွင့္ တိုက္ဖ်က္ေရးကို တားဆီးေနသည့္ အရာဟု ကြၽမ္းက်င္သူမ်ားက ဆုိသည္။

ဒီဇင္ဘာ ၁ ရက္ေန႔တြင္ က်ေရာက္သည့္ ကမၻာ့ AIDS ေန႔ကုိ တစ္ကမၻာလံုးက က်င္းပခဲ့ၾကသည္။ တရား၀င္ထုတ္ျပန္ထားေသာ စာရင္းမ်ားအရ မေလးရွားတြင္ ယခုႏွစ္ ဇြန္လအထိ AIDS ေ၀ဒနာသည္ ၁၀၃၀၀၀ ဦး ရွိေနသည္ဟု သိရသည္။

အမ်ဳိးသား ခုခံအားက် ကာလသား ေရာဂါတုိက္ဖ်က္ေရး စီမံကိန္း၏ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္တြင္ ေလ့လာခ်က္မ်ားအရ လိင္တူအမ်ဳိးသားခ်စ္သူမ်ား၏ ၈ ဒသမ ၉ ရာခုိင္ႏႈန္းႏွင့္ အမ်ဳိးသမီး လိင္အလုပ္သမား ၇ ဒသမ ၁ ရာခုိင္ႏႈန္းသည္ အိပ္ခ်္အုိင္ဗီ ကူးစက္ခံရႏုိင္ေျခရွိေၾကာင္း ေတြ႕ရသည္။

ခုခံအား က်ဆင္းမႈေရာဂါ ခံစားေနရသည့္ လိင္အလုပ္သမ တဦးျဖစ္သူ အသက္ ၃၂ ႏွစ္ အရြယ္ မေဆြ ကလည္း“အရင္တုန္းကဆို က်မက ငါ့ခႏၶာကိုယ္ ငါပိုင္တယ္။ ငါပိုင္တဲ့ အရာနဲ႔ ငါ ပိုက္ဆံရွာတာ ဘယ္သူ႔မွ ဂ႐ုစိုက္စရာ မလိုဘူး ဆိုၿပီး လူေတြကို ခဏခဏ ေျပာဖူးတယ္။ အခုက်ေတာ့ ငါ႔ကို ဘယ္သူမွလည္း ဂ႐ုမစိုက္ပါလား ဆိုၿပီး စိတ္ဓာတ္ တအားက်တယ္၊ ပိုက္ဆံလည္း မရွာႏိုင္ေတာ့ ဘူး”ဟု ေျပာသည္။

အစည္းအေဝးသုိ႔ မြန္ျပည္နယ္ က်န္းမာေရးဦးစီးမွဴး ေဒါက္တာ သန္းထြန္းေအာင္၊ အထူးကုဆရာဝန္ႀကီး ေဒါက္တာ မ်ဳိးဝင္း HIV/AIDS ေရာဂါ တိုက္ဖ်က္ေရး အဖဲြ႕ေ ခါင္းေဆာင္ ေဒါက္တာသန္႔ ဇင္မင္း၊ က်ဳိက္ထို၊ သထံု၊ ေမာ္လ ၿမိဳင္၊ ေရး၊ ေခ်ာင္းဆံု၊ သံျဖဴဇရပ္ ၿမိဳ႕နယ္မ်ားမွ ၿမိဳ႕နယ္ က်န္းမာေရး ဦးစီးမွဴးမ်ား၊ သူနာျပဳ ဆရာမ ႀကီးမ်ား၊ INGO အဖဲြ႕မ်ားမွ တာဝန္ရိွသူမ်ား တက္ေရာက္ေၾကာင္း သိရသည္။

၂၀၁၃-၁၄ ခုႏွစ္ ကမၻာ့က်န္းမာေရး အဖြဲ႔ႀကီး (WHO) ရဲ႕ သတ္မွတ္ခ်က္အရ ျမန္မာႏုိင္ငံတ၀န္း ေအအာရ္ဗီြေဆး လိုအပ္ေနတဲ့ အိပ္ခ်္အိုင္ဗီြ/ေအအိုင္ဒီအက္စ္ ကူးစက္ခံရသူ ၅ ေသာင္းေလာက္ ေဆးလိုအပ္ေနတယ္လို႔ နယ္စည္းမျခား ဆရာ၀န္မ်ားအဖြဲ႔ (MSF) က ေျပာပါတယ္။

“ကမာၻေပၚတြင္ လူေပါင္း (၃၅) သန္းခန္႔ HIV ပိုးကူးစက္မႈ ခံေနရပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာေတာ့ ၁၉၈၉ ခုႏွစ္က စၿပီး ခုခံအားက်ေရာဂါ တိုက္ဖ်က္ေရးေန႔ကို က်င္းပခဲ့ၾကၿပီး HIV ကူးစက္ ခံထားရသူေတြကို ခြဲျခားမဆက္ဆံဖို႔ ပိုးကူးစက္ခံရတဲ့ သူေတြ ARV ေဆးပံုမွန္ တိုက္ေကြ်းမယ္ဆိုရင္ သာမန္လူေတြလိုပဲ သက္တမ္းေစ့ေနႏိုင္ပါတယ္။ လူသားခ်င္း ကိုယ္ခ်င္းစာၿပီး ေဖးမကူညီၾကဖို႔လိုပါတယ္။” ဟု ခ႐ိုင္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴး ဦးတင္၀င္းေရႊက ေျပာသည္။

HIV/AIDS ေရာဂါ တုိက္ဖ်က္ရာမွာ လူတုိင္း ေသြးစစ္ေဆးလာႏုိင္မႈဟာ အဓိက အခ်က္အေနနဲ႔ ရွိေနၿပီး ဒီလုိေသြးစစ္ႏုိင္ဖုိ႔ အတြက္ HIV/AIDS တုိက္ဖ်က္ေရး အဖြဲ႕ေတြ အေနနဲ႔ ဦးစားေပး လႈံ႕ေဆာ္ သြားမယ္လုိ႔ သိရပါတယ္။

ခုခံအားက်ဆင္းမႈ ကူးစက္ေရာဂါ တိုက္ဖ်က္ေရးေန႔ အထိမ္းအမွတ္အျဖစ္နဲ႔ ရန္ကုန္ ကန္ေတာ္ႀကီး Mini Zoo မွာ အဆိုေတာ္ေတြရဲ႕ ေဖ်ာ္ေျဖပြဲနဲ႔ အတူ AIDS ေရာဂါနဲ႔ ကြယ္လြန္သြားသူေတြကို ေအာက္ေမ့သတိရ ဆုေတာင္းျခင္း၊ ဖဲႀကိဳးနီပံုစံ ဆီမီးထြန္းျခင္းနဲ႔ ေဆြးေႏြးပြဲ၊ ေတးသရုပ္ေဖာ္အကေတြနဲ႔ ဒီဇင္ဘာ ၇ ရက္ေန႔မွာ တင္ဆက္ခဲ့ပါတယ္။

နယ္စည္းမျခား ဆရာဝန္ မ်ားအဖဲြ႕သည္ ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ HIV/AIDS ဝန္ေဆာင္မႈမ်ားကို ပထမဆံုးေပးေဝေသာ အဖဲြ႕အစည္းျဖစ္ၿပီး HIV/AIDS ေဝဒနာရွင္ေပါင္း ၃၅ဝဝဝ ေက်ာ္ကို လက္ရိွတြင္ ကုသေပးလ်က္ရိွသည္။ တီဘီႏွင့္ HIV တဲြဖက္ကူးစက္ ခံထားရေသာ ေဝဒနာရွင္ ၃ဝဝဝ ေက်ာ္ကိုလည္း ကုသေပးလ်က္ရိွၿပီး ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ HIV/AIDS တုိက္ ဖ်က္ေရး တြင္ MSF မွ ဆက္လက္ ပါဝင္သြားမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

ဟယ္ရီႏွင့္ အတူ ပါဝင္ေဆာင္ရြက္ ၾကသည့္ ထိပ္တန္း စာရင္းဝင္ သူမ်ားကလည္း ကမၻာ့ အႏွံ႔အျပားရွိ HIV ေဝဒနာ ခံစားေနရ သူမ်ားအား အားေပးစကား ေျပာျခင္း၊ လိုအပ္သည္ မ်ားကို ရွာေဖြ ေထာက္ပံ့ ေပးျခင္းျဖင့္ HIV ေၾကာင့္ ရရွိလာခဲ့သည့္ အမည္းစက္ႏွင့္ အရွက္ တရားမ်ားကို ကာကြယ္ေပးရာ တြင္ တိုးတက္လာရန္ ေမွ်ာ္လင့္ ထားသည္ဟု ဆိုသည္။

HIV/AIDS နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ၀ါးတန္းဆိပ္ကမ္း ျပည္တြင္းျပည္ပ ကုန္တင္ ကုန္ခ်ဌာနခြဲ (၂) က လုပ္သား ၁၀၀ ေက်ာ္ကို ေသြးေဖာက္ စစ္ေဆးမႈေတြျပဳလုပ္ေပးခဲ့သလုိ ပန္းဆိုးတန္းဆိပ္ကမ္းမွာလည္း HIV/AIDS အေၾကာင္း အသိပညာေပး လက္ကမ္း စာေစာင္ ေတြနဲ႔ ကြန္ဒံုးေတြ ကိုလည္း ျဖန္႔ေ၀ခဲ့ၾကပါတယ္။