ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ အခုႏွစ္အတြင္း HIV ပိုးအသစ္ထပ္မံ ကူးစက္ခံရသူ ေန႔စဥ္ ၁၈ ဦးနီးပါးအထိ ရွိေနၿပီး တစ္ႏိုင္ငံလံုးမွာ အသစ္ထပ္မံ ကူးစက္ခံရသူ ၆၅၇၀ ခန္႔ရွိတယ္လို႔ အမ်ဳိးသား ခုခံအားက်ဆင္းမႈ ကူးစက္ေရာဂါ တုိက္ဖ်က္ေရး စီမံခ်က္ NAP ရဲ႕ အခ်က္အလက္ေတြကို ကိုးကားၿပီး ပုဂၢလိက သတင္းစာ တစ္ေစာင္က ေရးသားေဖာ္ျပထားပါတယ္။

AIDS ေရာဂါဆိုင္ရာ အထူးျပဳ ေလ့လာမႈတစ္ခုတြင္ ေဖာ္ထုတ္ေတြ႕ရွိမႈအရ HIV ဗိုင္းရပ္စ္သည္ ေသဆံုးႏိုင္ေျခ ျပင္းအားအဆင့္ က်ဆင္းလာသလို လူအခ်င္းခ်င္း ကူးစက္ႏိုင္မႈ ရာခုိင္ႏႈန္းသည္လည္း ယခင္ကာလမ်ားကထက္ ေလ်ာ့နည္းလာသည္ကို အတည္ျပဳႏုိင္ခဲ့သည္။

HIV ေရာဂါပိုး ဆက္လက္ ရပ္တည္ ႏိုင္ဖို႔မွာ ပ်က္စီး ယိုယြင္း မႈေတြ ျဖစ္ေပၚ လာတဲ့ အတြက္ မ်ိဳးပြားႏႈန္း ပိုက်ဆင္း လာၿပီး ခုခံအားက် ေရာဂါ ျဖစ္ပြားမႈ အဆင့္ထိ ေရာက္ဖို႔ အခ်ိန္ ပိုၾကာ လာတယ္လို႔ သုေတသီေတြက ရွာေဖြ ေတြ႕ရွိ ခဲ့ၾက တာပါ။

ယမန္ေန႔က က်ေရာက္တဲ့ (THE WORLD AIDS DAY’S) ေန ့အထိမ္းအမွတ္ ပြဲကုိ အမ်ိဳးသားဒီမုိကေရစီ အဖြဲ ့ခ်ဳပ္၊ Hiv/Aids prevention and care center ကေန ရန္ကုန္ျမိဳ႕၊ က်ိဳကၠစံလမ္းေပၚရွိ အမ်ိဳးသားဒီမုိ ကေရစီအဖြဲ ့ခ်ဳပ္ ရုံးခန္းမွာ က်င္းပျပဳလုပ္ခဲ့ၾကပါတယ္။

အိတ္ခ်္အိုင္ဗီေရာဂါပိုး ကူးစက္ခံေနရတဲ့ မိဘမဲ့ကေလးငယ္ ၁၁၄ ေယာက္ကို ေစာင့္ေရွာက္ေနတဲ့ သုခရိပ္ၿမံဳ လူငယ္ဖြံ႔ၿဖိဳးေရး ပရဟိတေဂဟာက စိတ္ဓာတ္ျမွင့္တင္ေရး အတြက္ အလႉရွင္ေတြ၊ ဂီတအႏုပညာရွင္ေတြနဲ႔ ပူးေပါင္းၿပီး ႏိုဝင္ဘာ ၂၆ ရက္ေန႔က ကန္ေတာ္ႀကီးမွာ ေပ်ာ္ပြဲရႊင္ပြဲတစ္ခု ျပဳလုပ္ခဲ့ပါတယ္။

HIV ဗိုင္းရပ္စ္မွာ လူ၏ခႏၶာကိုယ္ထဲသို႔ ၀င္ေရာက္သြားၿပီး လွ်င္ CD4 ခုခံအားစနစ္ဆဲလ္မ်ား အတြင္း ေနထိုင္ၿပီး CD4 ဆဲလ္မ်ား အား ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲၿပီး ဗိုင္းရပ္စ္ ထုတ္ေပးေသာစက္႐ံုအျဖစ္ ေျပာင္းလဲ ပစ္လိုက္ေလသည္။ ယင္းကဲ့သို႔ HIV ကူးစက္ခံထားရသူမ်ားထဲတြင္ ၁% ထက္နည္းေသာသူမ်ားသည္ ဗိုင္းရပ္စ္ျပန္႔ပြားမႈအား ထိန္းခ်ဳပ္ကာ ေသြးထဲ၌ ဗိုင္းရပ္စ္အားမေတြ႕ႏိုင္ ေလာက္သည္အထိ ထိန္းထားႏိုင္ ေလသည္။

၂၀၁၃ ခုႏွစ္အတြင္း HIV ကူးစက္ခံထားရၿပီး စစ္ေဆးသိရွိျခင္း မရွိေသးသည့္ လိင္တူ ဆက္ဆံသူ အမ်ဳိးသား ၇,၀၀၀ ေက်ာ္ရွိမည္ဟု ခန္႔မွန္းၿပီး ယင္းႏွစ္အတြင္း အမ်ဳိးသား ၂,၈၀၀ ဦးခန္႔ ထပ္မံ၍ HIV ကူးစက္ခံခဲ့ရသည္ဟု ခန္႔မွန္းထားသည္။ ဆရာ၀န္မ်ားက အကာအကြယ္ျဖင့္ လိင္ဆက္ဆံၾကရန္၊ လိင္ဆက္ဆံဖက္ အေရအတြက္ ေလွ်ာ့ခ်ရန္၊ လိင္တူဆက္ဆံသူ အမ်ဳိးသားမ်ား အနည္းဆုံး ႏွစ္စဥ္စစ္ေဆးမႈ ခံယူၾကရန္ ၫႊန္ၾကားထားေၾကာင္း သိရသည္။

အိတ္ခ်္အိုင္ဗီပိုးကို နည္းလမ္းသံုး မ်ိဳးႏွင့္ ကူးစက္ခံ ရႏိုင္ပါသည္။ မသန္႔ ရွင္းေသာ ေဆးထိုးအပ္ သံုးၿပီး ေသြးသြင္းျခင္း၊ အိတ္ခ်္အိုင္ဗီပိုး ကူးစက္ခံ ထားသူ ႏွင့္ အကာအကြယ္မဲ့ လိင္ဆက္ ဆံျခင္း၊ ပိုးရိွသည့္ မိခင္မွ တစ္ဆင့္ ကေလး ေမြးခ်ိန္ ႏွင့္ ႏို႔ခ်ိဳ တိုက္ေကြၽးျခင္းမွ ကူးစက္ ခံရႏိုင္သည္္။ ေဆးပညာရွင္ မ်ား၏ အဆိုအရ ဦးတည္ အုပ္ စု မ်ားျဖစ္ေသာ မူးယစ္ေဆး ထိုးသြင္းသူ၊ အမ်ိဳးသမီး လိင္ အလုပ္သမ ႏွင့္ အမ်ိဳးသားခ်င္း လိင္ ဆက္ဆံသူမ်ား ျဖစ္သည္ဟု ဆိုပါသည္။

၂၀၁၃ ခုႏွစ္အထိ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ HIV ျဖင့္ေနထိုင္သူ ပွ်မ္းမွ် ၁သိန္းရွစ္ေထာင့္ငါးရာခန္႔ ရွိေနၿပီး ART ကုထံုးျဖင့္ ကုသရန္လိုအပ္သူ ၁ သိန္းႏွစ္ေသာင္းေက်ာ္ ရွိကာ ၎တို႔အထဲမွ ၅၄ ရာခိုင္ႏႈန္းကိုသာ ART ကုထံုးျဖင့္ ေဆးဝါးေထာက္ပံ့ေပးႏုိင္ေသးသည္ဟု အမ်ဳိးသား ခုခံအားက်ဆင္းမႈ ကူးစက္ေရာဂါ တိုက္ဖ်က္ေရး (NAP 2013) အစီရင္ခံစာအား ကိုးကား၍ UNAIDS အစီရင္ခံစာတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။

UNAIDS နဲ ့ Internews (Europe) တို႔ ပူးေပါင္းၿပီး HIV/AIDS အသိနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ရက္တိုသင္တန္းကို ျပည္တြင္းရွိ ႐ုပ္သံ၊ ေရဒီယို သတင္းဌာနေတြ အပါအ၀င္ သတင္းမီဒီယာ အားလုံးနဲ႔ ဇာတ္ၫႊန္းေရး ဆရာေတြကို ဒီကေန႔ ႏို၀င္ဘာ (၁၃) ရက္ကေန (၁၅) ရက္အထိ သင္ၾကား ေပးမွာျဖစ္တယ္လုိ႔ သိရပါတယ္။

HIV/AIDS ေရာဂါနဲ႔ပတ္သက္ရင္ ျမန္မာ သတင္းမီဒီယာေတြ ေရးသားထုတ္လႊင့္ရာမွာ အမွားအယြင္း နည္းႏိုင္ဖို႔၊ ေဝဒနာရွင္ေတြကို ထုတ္ေဖာ္ေရးသားရာမွာ လိုက္နာရမယ့္ စည္းကမ္းေတြ၊ အသံုးအႏႈန္းေတြကို သိဖို႔ UNAIDS နဲ႔ Internews တို႔ ပူးေပါင္းၿပီး အလုပ္႐ံုေဆြးေႏြးပြဲကို ႏိုဝင္ဘာ ၁၂ ရက္ေန႔က ရန္ကုန္မွာ ျပဳလုပ္ခဲ့ပါတယ္။

လာမည့္ ၂ဝ၁၆ ခုႏွစ္တြင္ HIV ပိုးရွိသူ တစ္သိန္းေက်ာ္ကို ART ကုထံုး ျဖင့္ ကုသေပးႏုိင္ မည္ျဖစ္ေၾကာင္း ေရာဂါ ႏွိမ္နင္းေရး ဌာနမွ သိရသည္။ ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ ART ကုထံုးျဖင့္ ကုသရန္ လုိအပ္သူ တစ္သိန္း ႏွစ္ ေသာင္း ဝန္းက်င္ ရွိၿပီး ယင္းတို႔ အနက္ ငါးေသာင္း ရွစ္ေထာင္ခန္႔ကို ေဆးဝါး မ်ား ေထာက္ ပံ့ေပးႏုိင္ခဲ့ ရာမွ ယခုႏွစ္ ကုန္တြင္ ခုနစ္ေသာင္း ငါးေထာင္ထိ တိုး တက္ ကုသေပးႏုိင္ၿပီ ျဖစ္သည္။