ဆည္းဆာခ်ိန္ျဖစ္လာ၍ အပူဒဏ္ ေလ်ာ့ပါးစ ျပဳလာ၏။
ဗုိလ္ခ်ဳပ္လမ္းမႀကီးေဘးတြင္ လက္ဖက္ရည္ဆုိင္တန္း တစ္ခုရွိ၏။ ထုိဆုိင္တန္းသည္ လမ္း ၄ဝ ႏွင့္ ၃၈ လမ္းၾကားတြင္ရွိၿပီး ဗုိလ္ခ်ဳပ္ လမ္းမႀကီးေဘးတြင္ တည္ရွိ၏။ ထုိဆုိင္တန္းတြင္ လက္ဖက္ရည္ ဆုိင္မ်ားသည္ သီးျခားအမည္မ်ားျဖင့္ ရပ္တည္ေနၾကေသာ္လည္း စာေပ ေလာကသား အခ်ဳိ႕က ေလရွန္ကုန္းဟု အမည္ေပးထား၏။
ယေန႔ ညေနတြင္ ဘာသာျပန္ ဆရာ ေမာင္သိန္းငွက္(ကယားျပည္)၊ ဓာတ္ခြဲခန္းမႉး ဦးဥာဏ္အုန္း၊ ကဗ်ာ ဆရာ ေမာင္တုိင္ျပာႏွင့္ ေဒါက္တာ တင္ေမာင္ေဆြတုိ႔ ထုိင္ေနၾက၏။
ဘာသာျပန္ဆရာ ေမာင္သိန္းငွက္ (ကယားျပည္)ကုိ စာေပေလာ ကသားမ်ားက ကယားႀကီးဟု ခ်စ္စႏုိး ေခၚၾက၏။
ကဗ်ာဆရာ ေမာင္တုိင္ျပာက ကယားႀကီးအား ေမးလုိက္၏။
''ကယားႀကီး၊ ေတာင္သူကုန္းက သေဘၤာသား ဘယ္လုိေနေသးလဲ''
''တစ္ေလာက ဦးဥာဏ္အုန္းဆီမွာ ေသြးစစ္သြားတယ္ၾကားတယ္။ ဦးဥာဏ္အုန္း သိမယ္ထင္တယ္''
''ဟုတ္လား။ ကဲ- ဦးဥာဏ္ အုန္း ေျပာပါဦး''
''ဟုတ္တယ္ကုိတုိင္ျပာ၊ လာစစ္သြားတယ္။ စစ္လုိက္ေတာ့ အိပ္ခ်္ အုိင္ဗီပုိးရွိတာ ေတြ႕ရတယ္။ ပုိၿပီး စိတ္မေကာင္းစရာ ေကာင္းတာက သူ႔ဇနီးမွာလဲ ပုိးေတြ႕ေနၿပီ။ သူ႔ဇနီးကလဲ ကုိယ္ဝန္အရင့္အမာ ရွိေနတယ္။ သေႏၶသားကုိ ကူးႏုိင္ေျခ ရွိေနတယ္။ အိပ္ခ်္အုိင္ဗီပုိးက တစ္မိသားစုလုံးကုိ ဒုကၶေပးေနတယ္ဗ်ာ''
''အင္း- သင္ခန္းစာ ယူစရာပဲ။ သေဘၤာသားက ႏုိင္ငံျခားမွာ ေပြခဲ့ ႐ႈပ္ခဲ့တယ္လုိ႔ ၾကားတယ္''
''ေအးဗ်ာ။ အျပစ္မဲ့တဲ့ ဇနီးနဲ႔ ကေလးက ၾကားထဲက ဒုကၡေရာက္ ရရွာတယ္''
''ဟုတ္တယ္။ သနားစရာပဲဗ်ာ''
''ဆရာ့ကုိ ေမးရဦးမယ္။ ကာကြယ္ေဆးေလး ဘာေလး မေပၚေသး ဘူးလား''
ကဗ်ာဆရာ ေမာင္တုိင္ျပာက ေဒါက္တာတင္ေမာင္ေဆြအား ေမးလုိက္၏။
''ထူးျခားတဲ့ သတင္းတစ္ပုဒ္ ေျပာျပရဦးမယ္။ ကြၽန္ေတာ္ Nature ဆုိတဲ့ ဂ်ာနယ္ထဲမွာ ဖတ္လုိက္ရ တယ္''
''ဟုတ္ကဲ့ဆရာ။ ေျပာျပပါ ဦး''
''လူေတြမွာ အိပ္ခ်္အုိင္ဗီပုိး ရွိသလုိ ေမ်ာက္ေတြမွာလဲ အက္စ္အုိင္ဗီ ပုိးရွိတယ္ဗ်။ အိပ္ခ်္အုိင္ဗီပုိးနဲ႔ အမ်ဳိးေတာ္တယ္ ဆုိပါေတာ့ဗ်ာ။ သုေတသီေတြက Macaques ဆုိတဲ့ ေမ်ာက္ေတြမွာ သုေတသန လုပ္ၾကတယ္။ ေမ်ာက္ေတြအတြက္ ကာကြယ္ေဆး ေဖာ္လုိက္တာ အဆင္ေျပေနတယ္။ ဒါကို အေျခခံၿပီး ဆက္ႀကိဳးစားရင္ လူေတြအတြက္ ကာကြယ္ေဆး ရလာႏုိင္တယ္တဲ့''
''ဟုတ္လားဆရာ။ အားရွိစရာပဲ''
''သုေတသီေတြက အေမရိကားကဗ်။ သူတုိ႔ကေမ်ာက္ ၂၄ ေကာင္မွာ စမ္းသပ္တယ္။ ကာကြယ္ေဆးက ၁၃ ေကာင္ကုိ အကာအကြယ္ေပးတာ ေတြ႕ရတယ္။ ၿပီးေတာ့ ဒီကာကြယ္ေဆးက ေမ်ာက္ ၁၂ ေကာင္မွာ ေနာက္ထပ္ ၁၂ လ ၾကာတ့ဲအထိ အာနိသင္ ရွိေနေသးတာလဲ ေတြ႕ရတယ္''
''သူတုိ႔ လုပ္ပုံ လုပ္နည္းေလး ေျပာျပပါဦးဆရာ''
''ဒီလုိဗ်။ သုေတသီေတြက က်န္းမာေနတဲ့ ေမ်ာက္ ၂၄ ေကာင္ကုိယူၿပီး မ်ဳိး႐ုိးဗီဇ ျပဳျပင္ထားတဲ့ Rhesus Cytomegalovirus ထည့္ ေပးလုိက္တယ္။ ဒီဗုိင္းရပ္စ္ထည့္ေပး တဲ့သေဘာက ကာကြယ္ေဆးထုိး တာနဲ႔အတူတူပဲတဲ့။ ဒီ ေမ်ာက္ေတြ ဟာ အိပ္ခ်္အုိင္ဗီနဲ႔ ဆင္ဆင္တူတဲ့ အက္စ္အုိင္ဗီကုိ အကာအကြယ္ေပး တယ္။ သေဘာက အက္စ္အုိင္ဗီဟာ ေမ်ာက္ေတြကုိ ဒုကၡမေပးႏုိင္ေတာ့ ဘူး''
''ဟုတ္ကဲ့ဆရာ''
''ကာကြယ္ေဆးက ေမ်ာက္ကိုယ္ထဲမွာ Effctor Memory I Cell ဆုိတဲ့ ခုခံကာကြယ္ေရး ဆဲလ္ေတြေပၚ လာေစတယ္။ ဒီ I Cell ေတြက ကာလၾကာၾကာကာကြယ္မႈေပးထား ႏုိင္တယ္တဲ့''
''ဟုတ္ကဲ့ဆရာ''
''Oregon ၿမဳိ႕မွာ The Vaccine and Gene Therapy Institute ဆုိတဲ့ ဌာနရွိတယ္။ အဲဒီဌာနက ပါရဂူ Professor Louis V Picker က ခုသုေတသနကုိ ဦးေဆာင္တယ္တဲ့။ ပါရဂူႀကီးက ခုသုေတသနမွာ ကာကြယ္ေဆးက ေရာဂါပုိးေတြကုိ အစအနပါ မက်န္ေအာင္ သုတ္သင္ႏုိင္ခဲ့တယ္တဲ့။ ဒီလုိသုတ္သင္တာမ်ဳိးကုိ အရင္က သုေတသနေတြမွာ မႀကဳံ ခဲ့ရဘူးတဲ့''
''ဒါဆုိ ပုိစြမ္းတယ္ထင္ တယ္''
''ဟုတ္တယ္ဗ်။ ပုိစြမ္းတယ္။ တစ္ခုပဲရွိတယ္။ ဒီကာကြယ္ေဆးရဲ႕ ေဘးကင္းမႈကုိ စမ္းဖုိ႔လုိေသးတယ္ တဲ့။ ဒါမ်ဳိး လူမွာ စမ္းမယ္ဆုိရင္ ေဘးကင္းမွျဖစ္မွာကုိး''
''ဟုတ္ကဲ့ဆရာ''
''Oxford University က Professor Sir Andrew Mcmichael က ေျပာတယ္။ ခုသုေတသနဟာ ထူး ျခားပါတယ္တဲ့။ ေရာဂါပုိးကုိ ထိထိ ေရာက္ေရာက္ သုတ္သင္ႏုိင္ပါတယ္ တဲ့။ ဒါေပမယ့္ လူမွာ ဘယ္လုိစမ္း ရမယ္ဆုိတာ အေတာ္စဥ္းစဥ္းစားစား လုုပ္ရမယ္တဲ့''
''ဟုတ္ကဲ့ဆရာ''
''သူကေျပာတယ္။ ေမ်ာက္ထဲကုိ Cytomegalovirus ထည့္သလုိ လူထဲထည့္ဖုိ႔က မလြယ္ဘူးတဲ့။ ဒီပုိးက ကာကြယ္မႈေပးသလုိ တျခား ေရာဂါေတြလဲ ျဖစ္ေစႏုိင္တယ္တဲ့။ တျခားေရာဂါ ျဖစ္ႏုိင္တဲ့ အႏၲရာယ္ကလဲ မေသးဘူးတဲ့''
''ဟုတ္ကဲ့ဆရာ''
'ဒီသေဘာထားမွတ္ခ်က္ကုိ တျခားပါရဂူေတြကလဲ ေထာက္ခံ တယ္။ London မွာရွိတဲ့ Imperial College က Professor Robin Shattock က ေျပာတယ္။ ခုသုေတသနမွာ မ်ဳိး႐ုိးဗီဇျပဳျပင္ထားတဲ့ ဗုိင္း ရပ္စ္ကုိ ထည့္ေပးထားတာက အဓိက ေသာ့ခ်က္ပါပဲတဲ့။ ဒါကို လုပ္ခ်င္ ရင္ အႏၲရာယ္ကင္းမွ လုပ္လုိ႔ရမွာ ပါတဲ့''
''ဟုတ္ကဲ့ဆရာ''
''ေက်ာက္ႀကီးေရာဂါ သုေတသနတုန္းက ႀကဳံဖူးတာရွိတယ္။ အစပုိင္းမွာ ကာကြယ္ေဆးေၾကာင့္ အႏၲရာယ္ရွိတာ ျဖစ္ဖူးတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ပါရဂူေတြက စုိးရိမ္ေနတာ''
''စုိးရိမ္သင့္တာေပါ့ဆရာ''
''Cytomegalovirus က ဆာဟာရ သဲကႏၲာရ ေတာင္ပုိင္းႏုိင္ငံေတြမွာ အေတြ႕ရမ်ားတယ္။ ဒီဗုိင္းရပ္စ္က ကုိယ္ဝန္ေဆာင္ေတြဆုိရင္ ဒုကၡေပးေလ့ ရွိတယ္တဲ့''
''ဟုတ္ကဲ့ဆရာ''
''အိပ္ခ်္အုိင္ဗီကာကြယ္ေဆး သုေတသနမွာ ေအာင္ျမင္မႈေတြ အထုိက္ အေလ်ာက္ရဖူးတယ္ဗ်။ ထုိင္းႏုိင္ငံမွာ စမ္းတုန္းက ေရာဂါပုိးရွိတဲ့ လူသုံးပုံ တစ္ပုံကို ကာကြယ္ႏုိင္တာေတြ႕ရ တယ္။ ေနာက္တစ္ခုက New England Journal of Medicine မွာ ပါလာတာ တစ္ခုရွိတယ္။ Truvada ဆုိတဲ့ ေဆးကိုသုံးၿပီး ကုတဲ့အခါ ေရာဂါကူးစက္ႏႈန္းကို ၄၄ ရာခုိင္ႏႈန္း ေလွ်ာ့ခ်ေပးႏုိင္တာေတြ႕ရတယ္တဲ့''
''အျပည့္အဝ ေအာင္ျမင္မႈေတာ့ မရေသးဘူးေပါ့ေနာ္''
''ဟုတ္တယ္ဗ်။ မရေသးဘူး။ ဒါေပမယ့္ လမ္းစရလာပါၿပီ။ ကာကြယ္ေဆးေဖာ္တယ္ဆုိတာက အဆင့္ေတြအမ်ားႀကီးပဲဗ်။ တိရစၧာန္မွာ အရင္စမ္းတယ္။ ၿပီးေတာ့ လူမွာ စမ္းတယ္။ အာနိသင္လဲ ထက္ျမက္တယ္။ ၿပီးေတာ့ အႏၲရာယ္လဲ ကင္းတယ္ဆုိမွ လူနာေတြမွာ က်ယ္က်ယ္ ျပန္႔ျပန္႔ သုံးႏိုင္မွာ။ အေတာ္လက္ဝင္ တဲ့ လုပ္ငန္းဗ်''
''ဒါေပါ့ဆရာရယ္။ လြယ္လြယ္ နဲ႔ ဘယ္ရပါ့မလဲ။ ခုလုိ လမ္းစရလာ ၿပီဆုိရင္ပဲ အားရစရာေကာင္းေနပါ ၿပီ''
''မွန္တယ္ဗ်။ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ ရွိလာပါၿပီ''
''ကာကြယ္ေဆး ေပၚလာရင္ ေစာေစာက သေဘၤာသား မိသားစု လုိ ဒုကၡေရာက္တာမ်ဳိး မရွိေတာ့ဘူး ေပါ့ဆရာရယ္''
''ဟုတ္တယ္။ အျပစ္မဲ့တဲ့ လူေတြကို ကာကြယ္ႏုိင္ၿပီဗ်''
''ကာကြယ္ေဆး မေဖာ္ႏုိင္ခင္ စပ္ၾကား ဘာေတြ ဆင္ျခင္ရမလဲ ဆရာ''
''ဒီလုိဗ်။ အေပ်ာ္အပါး မလုိက္စားရဘူး။ တစ္လင္တစ္မယား စနစ္ က်င့္သုံးရမယ္။ ဇနီးနဲ႔ ခင္ပြန္း အျပန္အလွန္ သစၥာရွိရမယ္။ ႐ုိးရာ ယဥ္ေက်းမႈ ဓေလ့ထုံးစံေတြကို လုိက္နာရမယ္။ မလုိအပ္ဘဲ ေသြးမသြင္းရဘူး။ မလုိအပ္ဘဲ ေဆးမထုိးရဘူး။ တစ္ခါသုံးအပ္ သုံးရမယ္။ မူးယစ္ေဆးဝါး ေရွာင္ၾကဥ္ရမယ္။ ေဆးမင္ေၾကာင္မထုိးရဘူး။ ေခါင္းရိတ္ရင္ သင္တုန္းဓား သီးျခားသုံးရမယ္။ အဲဒါေတြ လုိက္နာရမယ္''
''ဟုတ္ကဲ့ဆရာ။ ဒါေတြကို အမ်ားျပည္သူေတြ သိေအာင္ ပညာ ေပးသင့္တာေပါ့ေနာ္''
''ဒါေပါ့ဗ်ာ။ ပညာေပးသင့္တာေပါ့''
ကယားႀကီးတုိ႔ အုပ္စု ေဆြးေႏြးေနၾကစဥ္ ေဒါက္တာ ေက်ာ္ေဆြသိန္း ေရာက္ရွိလာ၏။
''ဆရာေဆြ၊ ဆရာေဆြ ေစာေစာက ေျပာေနတာ ၾကားလုိက္တယ္။ တစ္ခုေတာ့ရွိတယ္ဗ်၊ ပုထုဇဥ္ေတြဆုိေတာ့ လုံးလုံးေရွာင္ဖုိ႔ ခက္တယ္ဗ်ာ''
''လြယ္ပါတယ္ဗ်ာ။ ကြန္ဒုံးရွိ တယ္ေလ။ ကြန္ဒုံးသုံးေပါ့''
''ဆရာေဆြမွာ ခုပါလား။ တစ္ခုေလာက္မွ်ပါဗ်ာ''
''ဟာ-ဆရာေက်ာ္ကလဲ အေရးေပၚပါလား''
''ဆရာေက်ာ္ အေရးေပၚက ကြၽန္ေတာ္သိတယ္။ သူက ကြန္ဒုံးယူၿပီး ဘာဘူဆုိတဲ့ ေကာင္ေလးကို သြားေပးမွာ။ ဘာဘူက သူနာျပဳ ဆရာမေလး ႏြဲ႕ယမင္းရဲ႕ ေမာင္တစ္ဝမ္းကြဲဗ်ာ။ ကြၽန္ေတာ္က ေညာင္ရမ္းေဆးခန္းကေန ၾကားၿပီးၿပီ။ ဟုတ္တယ္မဟုတ္လား ဆရာေက်ာ္''
ဓာတ္ခြဲခန္းမႉး ဦးဥာဏ္အုန္းက ေဖာ္ေကာင္လုပ္လုိက္သျဖင့္ ေဒါက္တာေက်ာ္ေဆြသိန္း ရွက္ကုိး ရွက္ကန္းျဖစ္သြား၏။
''ဟာ- ဦးဥာဏ္အုန္းကလဲ၊ ဟဲဟဲ၊ မဟုတ္ပါဘူူးဗ်ာ''
ေဒါက္တာေက်ာ္ေဆြသိန္း၏ အမူအရာေၾကာင့္ တစ္ဝုိင္းလုံး တဝါးဝါး တဟားဟား ပြဲက်သြားေလ၏။
ရည္ၫႊန္းခ်က္။ ။ BBC News မွ Monkey HIV Vaccine Effective, Say Researchersေဆးပညာေဆာင္းပါးကုိ မွီျငမ္း ကိုးကားပါသည္။
ေအာင္(ေဆး-၁)
