23
Feb

HIV/AIDS ေရာဂါအေၾကာင္း သိေကာင္းစရာ အပိုင္း(၅)

ကဲ HIV ပိုး စတင္ ျဖစ္ေပၚ လာပံုႏွင့္ ေျပာင္းလဲပံုကို ေဖာ္ျပၿပီး ျဖစ္လို႔ ဒီတစ္ခါေတာ့ အဲဒီေရာဂါပိုး ျပန္႔ပြား ကူးစက္ တတ္ေသာ နည္းလမ္းေတြကို ေဖာ္ျပေပးပါမယ္။ ဒီလို ေဖာ္ျပတဲ့ ေနရာမွာ လဲြမွားေလးေတြ ရွိမယ္ ဆိုရင္ေတာ့ နားလည္ ခြင့္လႊတ္ေပးၾကပါလို႔ ေတာင္းပန္ပါတယ္။ ဘာလို႔လဲဆိုေတာ့ ကၽြန္ေတာ္ ဖတ္ဖူးတဲ့ စာအုပ္ကေန လိုအပ္တယ္ ထင္တဲ့ အခ်က္အလက္ေလးေတြကို ထုတ္ႏွဳတ္ တင္ျပတဲ့ အတြက္ေၾကာင့္ပါ။ လာေရာက္ ဖတ္ရွဳသူမ်ားမွ ဒီထက္ ပိုၿပီး သိထားတာမ်ား ရွိရင္လည္း ေဝဖန္ အၾကံေပးေစလိုပါတယ္။ ေနာက္ ၿပီး ေဆးပညာပိုင္းဆိုင္ရာ စာအုပ္ေလးေတြ ရွိမယ္ဆိုရင္လည္း ကၽြန္ေတာ့္ကို ေဝငွေပးပါလို႔ ေတာင္းဆိုပါတယ္။ ကဲ HIအေၾကာင္းကို ဆက္လိုက္ရေအာင္ေနာ္။

<?xml:namespace prefix = o ns = "urn:schemas-microsoft-com:office:office" /> 

HIV ေရာဂါ ကူးစက္ျပန္႔ပြားပံု

 

HIV ေရာဂါပိုးသည္ စတင္ဝင္ေရာက္ၿပီး ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ၾကာျမင့္သည့္ တိုင္ေအာင္ ေရာဂါလကၡဏာ မျပပဲ ေနႏိုင္သည္။ ဤၾကားကာလတြင္ လူေပါင္း ေျမာက္ျမားစြာကို ကူးစက္ႏိုင္ပါသည္။ ဘာေၾကာင့္လဲ ဆိုေတာ့HIV ေရာဂါပိုးသည္ အျခားေသာ ေရာဂါပိုးမ်ားႏွင့္ မတူပဲ တျဖည္းျဖည္းခ်င္း စိမ့္ဝင္ကူးစက္ပ်ံ ႔ႏွ႔ံ တတ္ေသာသဘာဝ ရွိေသာေၾကာင့္ ျဖစ္ေပသည္။ ေရာဂါပိုး ကူးစက္ႏိုင္ရာ အဓိက လမ္းေၾကာင္းမွာ သံုးမ်ဳိး ရွိေပသည္။

 

(၁) မသန္႔ရွင္းေသာ ေသြး/ ေဆးထိုးအပ္ တို႔မွ တဆင့္ ကူးစက္ျခင္း

(၂) လိင္တူ/လိင္ကဲြ ဆက္ဆံရာမွ တဆင့္ ကူးစက္ျခင္း

(၃) ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ မိခင္မွ တဆင့္ သေႏၶသားထံသို႔ ကူးစက္ျခင္း

တို႔ ျဖစ္ၾကသည္။

 

(၁) မသန္႔ရွင္းေသာ ေသြး/ေဆးထိုးအပ္ တို႔မွ တဆင့္ ကူးစက္ျခင္း

 

တစ္ႀကိမ္ဆို တစ္ႀကိမ္ အေသခ်ာဆံုးေသာ ကူးစက္ႏိုင္ေသာ လမ္းေၾကာင္း ျဖစ္ေပသည္။ ေသြးေၾကာ အတြင္း သို႔ မူးယစ္ေဆးသြင္းသူမ်ား၊ ေသြးမခဲေသာ ေရာဂါေၾကာင့္ မၾကာခဏ ေသြးသြင္းရသူမ်ား၊ ေဆးမွင္ေၾကာင္ ထိုးတတ္သူမ်ား ႏွင့္ အျခားေသာ ေရာဂါ တစ္ခုခုေၾကာင့္ ေသြးသြင္း ခံရဖူးေသာ သူမ်ားတြင္ ကူးစက္မွဳ ျဖစ္ပြားႏိုင္ပါသည္။ မူးယစ္ေဆး သံုးစဲြသူမ်ားသည္ ေဆးထိုးအပ္ကို မွ်ေဝ သံုးစဲြမွဳေၾကာင့္ ကူးစက္ရျခင္း ျဖစ္ေပသည္။ အခ်ဳိ ႔ေသာ ေဆးခန္းမ်ားတြင္ တခါသံုး ေဆးထိုးအပ္ကို မသံုးစဲြလွ်င္လည္း ကူးစက္ႏိုင္ပါသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ မလိုအပ္ပဲ ေသြးသြင္းမွဳ မျပဳလုပ္ျခင္း၊ တခါသံုး အပ္မ်ားကို အသံုးျပဳျခင္း တို႔ျဖင့္ ေရာဂါ ကူးစက္မွဳ ကို ကာကြယ္ႏိုင္ပါသည္။

 

(၂) လိင္တူ/လိင္ကဲြ ဆက္ဆံရာမွ တဆင့္ ကူးစက္ျခင္း

 

အၾကမ္းဖ်င္းအားျဖင့္ အဓိက အက်ဆံုးေသာ ကူးစက္ရာ လမ္းေၾကာင္းဟု သတ္မွတ္ႏိုင္ပါသည္။ သာမန္အား ျဖင့္ ဆိုရေသာ္ HIV ပိုးသည္ အေရျပား (သို႔မဟုတ္) က်န္းမာမွဳရွိေသာ အသားႏု တို႔ကို မျဖတ္သန္းႏိုင္ပါ။

သို႔ေသာ္လည္း ေပါက္ၿပဲေနေသာ အေရျပား ႏွင့္ ေရာင္ရမ္းေနေသာ အသားႏု တို႔ကို လြယ္ကူစြာ ျဖတ္သန္း ႏုိုင္ပါသည္။ လိင္ဆက္ဆံရာတြင္ မ်က္လံုးျဖင့္ မျမင္ႏိုင္ေသာ အေရျပား ေပါက္ျပဲမွဳမ်ား ျဖစ္ေပၚေပသည္။ထိုအခါ ေရာဂါ ရွိသူႏွင့္ ဆက္ဆံမိပါက ထိုေနရာမ်ားမွ တဆင့္ HIV ပိုး အလြယ္တကူ ဝင္ေရာက္ ႏိုင္ပါသည္။

 

လိင္တူ/လိင္ကဲြ ဆက္ဆံမွဳမွ တဆင့္ ျဖစ္ေပၚတတ္ေသာ ေရာဂါမ်ားျဖစ္သည့္ ကာလသားေရာဂါ၊ ဆီးပူ ေညာင္းက်ေရာဂါ တို႔ေၾကာင့္ လိင္အဂၤါ တဝိုက္တြင္ ေရာင္ရမ္းမွဳမ်ား ျဖစ္ေပၚတတ္သည္။ ထိုအခ်ိန္တြင္ ေရာဂါပိုးရွိသူႏွင့္ ဆက္ဆံမိပါက HIV ပိုးမွာ လြယ္လင့္တကူ ဝင္ေရာက္ႏိုင္ပါသည္။ သာမန္ နမ္းရွဳံ ႔ျခင္းျဖင့္ ေရာဂါ မကူးစက္ ႏိုင္ေသာ္လည္း ပါးစပ္တြင္ အနာ အေပါက္အၿပဲမ်ား ရွိသည္ ဆိုပါက HIV ပိုး ကူးစက္ႏိုင္ ပါသည္။ ေရာဂါပိုး ဝင္ေရာက္ႏိုင္ရန္မွာ အေျခအေန ႏွစ္ရပ္ မရွိမျဖစ္ လိုအပ္ေပသည္။

 

(၁) ေရာဂါကူးစက္မွဳ ခံရမည့္သူတြင္ အေရျပား ေပါက္ၿပဲမွဳ (သို႔မဟုတ္) အသားႏုမ်ား ေရာင္ရမ္းမွဳ ရွိရမည္။

(၂) ေရာဂါပိုး ရွိသူ၏ ေသြးစ (သို႔မဟုတ္) လိင္အဂၤါမွ အရည္မ်ား လာေရာက္ ထိေတြ႔ရမည္။

ဤ အခ်က္ ၂ရပ္ ႏွင့္ ျပည့္စံုပါက HIV ပိုး လြယ္လင့္တကူ ကူးစက္ႏုိင္ေပသည္။

 

(၃)ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ မိခင္မွ တဆင့္ သေႏၶသားထံ သို႔ ကူးစက္ျခင္း

 

ေရာဂါပိုး ရွိေသာ မိခင္မွ တဆင့္ အျပစ္မဲ့ေသာ ရင္ေသြးငယ္ ထံသို႔ ကူးစက္ျခင္း ျဖစ္ပါသည္။ ကူးစက္မွဳ ႏွဳန္းမွာ ေဒသ တစ္ခုႏွင့္ တစ္ခု မတူညီၾကေပ။ ရာခိုင္ႏွဳန္း ၃၀ မွ ရာခိုင္ႏွဳန္း ၅၀ HIV ပိုးရွိေသာ မိခင္၏ ရင္ေသြးငယ္မွာ ေရာဂါ ကူးစက္မွဳ ခံရေပသည္။ ကူးစက္မွဳ ခံရေသာ အဓိက အခ်ိန္သံုးခု ရွိသည္။

 

(က) ကိုယ္ဝန္ေဆာင္စဥ္ ကာလ၌ ကူးစက္ျခင္း

(ခ) မီးဖြားစဥ္ ကာလ၌ ကူးစက္ျခင္း

(ဂ) မိခင္ ႏို႔တိုက္ေကၽြးစဥ္ ကာလ၌ ကူးစက္ျခင္း

ဟူ၍ သံုးမ်ဳိးရွိေလသည္။

 

(က) ကိုယ္ဝန္ေဆာင္စဥ္ ကာလ၌ ကူးစက္ျခင္း

 

မိခင္၏ သားအိမ္အတြင္း ရွိစဥ္မွာပင္ သေႏၶသားကို ကူးစက္ျခင္း ျဖစ္သည္။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ ကာလ ကိုးလ ရွိသည့္အနက္ ဒုတိယလႏွင့္ ေနာက္ဆံုး သံုးလ ၌ ကူးစက္ခံရျခင္း ျဖစ္သည္။ သားအိမ္ေရာင္ျခင္း၊ မိခင္၏ HIV ေရာဂါ လကၡဏာ အဆင့္၊ CD-4 အေရအတြက္ တို႔ႏွင့္ တိုက္ရိုက္ ဆက္စပ္မွဳ ရွိေပသည္။

 

(ခ) မီးဖြားစဥ္ကာလ ၌ ကူးစက္ျခင္း

 

မီးဖြားစဥ္ ကာလ၌ ရင္ေသြး၏ အေရျပားတြင္ မျမင္ႏိုင္ေသာ အေပါက္အၿပဲမ်ား ျဖစ္ေပၚၿပီး ထုိေနရာမ်ားမွ တဆင့္ မိခင္၏ ေသြးစိမ့္ဝင္ၿပီး ရင္ေသြးငယ္ ထံသို႔ ကူးစက္ျခင္း ျဖစ္ေပသည္။

 

(ဂ) မိခင္ ႏို႔တိုက္ေကၽြးစဥ္ ကာလ၌ ကူးစက္ျခင္း

 

မိခင္ႏို႔ရည္တြင္ ပါရွိေသာ HIV ပိုးမ်ားမွ ရင္ေသြးငယ္ ကိုယ္ခႏၶာထဲသို႔ ဝင္ေရာက္ၿပီး ကူးစက္ျခင္း ျဖစ္ေပသည္။

 

မိခင္မွ တဆင့္ ကူးစက္ျခင္း ခံရေသာ ကေလးငယ္မ်ားမွာ အသက္ ၆ လအတြင္း ေရာဂါ လကၡဏာမ်ား ေပၚေလ့ရွိသည္။ ကေလးငယ္ ဖြံ ႔ၿဖိဳးႀကီးထြားႏွဳန္း အလြန္ေႏွးျခင္း၊ ပါးစပ္တြင္ နာတာရွည္ မွက္ခရုမ်ား ေပါက္ျခင္း၊ ဝမ္းေလ်ာျခင္း ႏွင့္ အဆုတ္ေယာင္ျခင္း တို႕ ျဖစ္ေလ့ရွိသည္။ အခ်ဳိ ႔ေသာ ကေလးငယ္မ်ားမွာ ႏွစ္ႏွစ္မွ သံုးႏွစ္ အထိ အသက္ရွင္ၾကသည္။ ထိေရာက္ေသာ က်န္းမာေရး ေစာင့္ေရွာက္မွဳကို ခံယူမည္ ဆိုပါက အသက္ ၁၀ ႏွစ္မွ ၁၅ ႏွစ္ အထိ အသက္ရွင္ၾကသည္။

 

အျခား ကူးစက္တတ္ေသာ နည္းလမ္းမ်ား

 

မသန္႔ရွင္းေသာ ပစၥည္းမ်ားကို အသံုးျပဳ၍ အပ္စိုက္ကုသျခင္း၊ ေရာဂါပိုး ရွိသူထံမွ ကိုယ္အဂၤါ အစိတ္အပိုင္းမ်ား အစားထိုး ခဲြစိ္တ္ ကုသျခင္းတို႔ျဖင့္လည္း ကူးစက္ႏိုင္ပါသည္။ ေရာဂါပိုးရွိသူ အကိုက္ခံ ရသျဖင့္ ေရာဂါ မကူးစက္ႏိုင္ပါ။ သို႔ေသာ္လည္း အကိုက္ခံရသူ၏ ဒဏ္ရာမွာ ဆိုးဝါးၿပီး ေရာဂါပိုး ရွိသူ၏ သြားဖံုးမွ ေသြးယိုစီးမွဳရွိမည္ ဆိုပါက ကူးစက္မွဳ ခံရေပမည္။ ျခင္ယင္မွက္ စသည္တို႔ အကိုက္ခံရသျဖင့္ ေရာဂါပိုး မကူးစက္ႏိုင္သလို ေရာဂါပိုး ရွိသူ ႏွင့္ တအိမ္တည္း အတူတူ ေနရံုျဖင့္လည္း ေရာဂါပိုး မကူးစက္ႏိုင္ပါ။

 

မွီျငမ္းကိုးကားခ်က္။              ။ေဒါက္တာ သီဟ၏ HIV မွတ္စုမ်ား (Planet Forums )


AIDS ေရာဂါအေၾကာင္း သိေကာင္းစရာ အပိုင္း(၅)

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Captcha *

Follow me on:

Back to Top