၂၀၁၃ ခုႏွစ္၊ ပထမ (၆) လပတ္အတြင္းမွာ တပ္မေတာ္၊ တိုင္းေဒသႀကီး ျပည္နယ္ရဲတပ္ဖြဲ႕ႏွင့္ မူးယစ္ (အထူး) အဖြဲ႕တို႔မွ မူးယစ္ေဆး၀ါး ဖမ္းဆီးရ႐ွိမႈမွာ ဘိန္း (၂၄၅) မႈ၊ ၁၆၈၄.၅၈ ကီလို၊ ဘိန္းျဖဴ (၆၈၃) မႈ ၃၀.၈၈ ကီလို၊ စိတ္ၾကြ ႐ူးသြပ္ေဆးျပား (၆၈၈) မႈ၊ ေဆးျပားေပါင္း (၃၁) သိန္းေက်ာ္၊ ဆူဒိုအက္ဖီဒရင္းေဆးျပား (၂၈) မႈ၊ အေလးခ်ိန္ (၂၂၀၀) ကီလို ဖမ္းဆီးရမိခဲ့ပါတယ္။ ဘိန္းခင္းဖ်က္ဆီးမႈတြင္ ၂၀၁၁-၂၀၁၂ ဘိန္းစိုက္ ရာသီ ကာလအတြင္း ဘိန္းခင္း ၂၃၇၇၁.၂၂ ဟက္တာႏွင့္ ၂၀၁၂-၂၀၁၃ ဘိန္းစိုက္ရာသီတြင္ ဘိန္းခင္း ၁၂၂၅၄.၆၂ ဟက္တာ ေလ်ာ့နည္းဖ်က္ဆီးႏိုင္ခဲ့ေၾကာင္း ရဲခ်ဳပ္၏ မူးယစ္ဗဟိုအစည္းအေ၀း(၁/၂၀၁၃) သို႔ တင္ျပခ်က္အရ သိ႐ွိရပါတယ္။
UNODC မွ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္၊ ဧၿပီလ အစီရင္ခံစာ၌ အေ႐ွ႕ေတာင္အာ႐ွတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံက ဘိန္းအမ်ားဆံုး စိုက္ပ်ဳိးၿပီး၊ လာအိုႏိုင္ငံက ဒုတိယနဲ႔ ထိုင္းႏိုင္ငံက အနည္းဆံုးစိုက္ပ်ဳိးတာကို ေတြ႕႐ွိရေၾကာင္း၊ စိတ္ၾကြေဆးျပား ဖမ္းဆီးမႈတြင္လည္း ၂၀၁၀-၂၀၁၁ ခုႏွစ္တြင္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ၌ ၈၁.၆ သန္း၊ ထိုင္းႏိုင္ငံတြင္ ၄၉.၄ သန္းႏွင့္ လာအို ႏိုင္ငံတြင္ ၄.၆ သန္း ဖမ္းဆီးရမိၿပီး၊ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ အေနျဖင့္ စက္မႈကုန္ၾကမ္း ဓါတုပစၥည္းထုတ္လုပ္သည့္ ႏိုင္ငံျဖစ္ၿပီး၊ မေလး႐ွားႏိုင္ငံသည္ မူးယစ္ေဆး၀ါးကို အျခားအာ႐ွေဒသမ်ားသို႔ တစ္ဆင့္ျပန္လည္ေရာင္းခ်သည့္ အဓိကႏိုင္ငံျဖစ္ေၾကာင္း၊ မေလး႐ွားတြင္ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္က ဘိန္းျဖဴ (၆၅) တန္ခန္႔ သံုးစြဲခဲ့ေၾကာင္း၊ UNODC မွ ခန္႔မွန္း ထားပါသည္။
ဘိန္းအပါအ၀င္ မူးယစ္ေဆး၀ါးသံုးစြဲသည့္ ႏိုင္ငံမ်ားမွာ ဖိလစ္ပိုင္ႏိုင္ငံ၊ ျမန္မာႏိုင္ငံ၊ မြန္ဂိုလီးယားႏိုင္ငံ၊ အင္ဒိုနီး႐ွားႏိုင္ငံ၊ စကၤာပူႏိုင္ငံႏွင့္ မေလး႐ွားႏုိင္ငံတို႔ ျဖစ္ၾကၿပီး၊ ထိုင္းႏိုင္ငံသည္ ယာဘ ေခၚ စိတ္ၾကြ႐ူးသြပ္ ေဆးျပားကို လူႀကိဳက္မ်ားေသာ ႏိုင္ငံျဖစ္ေၾကာင္း၊ အေ႐ွ႕ေတာင္ အာ႐ွႏိုင္ငံမ်ားအတြင္း စိတ္ၾကြ႐ူးသြပ္ေဆး၀ါး ျပႆနာ ရင္ဆိုင္ေနရေၾကာင္းႏွင့္ ဘိန္းစိုက္ပ်ဳိးမႈတြင္ ျမန္မာတစ္ႏိုင္ငံတည္းကသာ အမ်ားဆံုးစိုက္ပ်ဳိးေၾကာင္း UNODC ၏ သံုးသပ္ခ်က္ အရ ေတြ႕႐ွိရ ပါသည္။
သို႕ျဖစ္၍ ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ အစားထိုးဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ အေကာင္အထည္ေဖၚေရးအဖြဲ႕အေနျဖင့္ ကမၻာ့ကုလသမဂၢ စားနပ္ရိကၡာအစီအစဥ္ WFP ႏွင့္ ပူးေပါင္းၿပီး ဘိန္းဖ်က္ခံေတာင္သူမ်ားအား ဆန္ႏွင့္ စားနပ္ရိကၡာမ်ား ထိထိေရာက္ေရာက္ ေထာက္ပံ့ေပးရန္ႏွင့္ သက္တမ္းတိုး (၅) ႏွစ္စီမံကိန္း ကာလအတြင္း စီမံကိန္း၀င္ (၅) ၿမိဳ႕နယ္တြင္ တစ္ႏွစ္ခ်င္းအလိုက္ အစာထိုး ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးအစီအမံမ်ား ခ်မွတ္ေဆာင္႐ြက္လ်က္ ႐ွိေန ပါသည္။ ထို႔ျပင္ သီးႏွံမ်ား အစားထိုး စိုက္ပ်ဳိးေရးအဖြဲ႕၊ ေမြးျမဴေရး အဖြဲ႕၊ ေဆးကုသေရး အဖြဲ႕၊ ျပန္လည္ထူေထာင္ ေရးအဖြဲ႕၊ ေက်ာင္းသားလူငယ္မ်ား အသိပညာေပးေရးအဖြဲ႕၊ ျပည္သူမ်ားအား ပညာေပးလႈံ႕ေဆာ္ေရးအဖြဲ႕၊ ႏိုင္ငံတကာဆက္ဆံေရးအဖြဲ႕ႏွင့္ ထိန္းခ်ဳပ္ ဓါတုပစၥည္းမ်ား ႀကီးၾကပ္ေရးအဖြဲ႕ စသည္ျဖင့္ မူးယစ္ေဆး၀ါး ပေပ်ာက္ေရး လုပ္ငန္းစီမံခ်က္မ်ားကို တက္ညီလက္ညီေဆာင္႐ြက္သြားရန္ မူးယစ္ဗဟိုမွ စီမံေဆာင္႐ြက္လ်က္႐ွိေနသည္ကို ေတြ႕႐ွိရပါသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံ မူးယစ္ေဆး၀ါး ဆန္႔က်င္ေရးအသင္း အေနျဖင့္လည္း ထပ္တိုး (၅) ႏွစ္စီမံကိန္း၏ ပထမႏွစ္ ျဖစ္ေသာ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္အတြက္ တိုင္းေဒသႀကီး/ျပည္နယ္၊ ခ႐ိုင္၊ ၿမိဳ႕နယ္ MANA အသင္း အဆင့္ဆင့္မွ ျပည္သူလူထု အေျချပဳ ရပ္ကြက္၊ ေက်း႐ြာ၊ စက္႐ုံအလုပ္႐ုံမ်ားႏွင့္ အဆင့္ျမင့္ပညာ၊ အေျခခံ ပညာဦးစီးဌာနတို႔ႏွင့္ ဆက္သြယ္ပူးေပါင္းကာ အ.မ.က၊ အ.လ.က၊ အ.ထ.ကမ်ား၊ တကၠသိုလ္၊ ေကာလိပ္ မ်ားအထိ မက်န္ရေအာင္ ေက်ာင္းသားလူငယ္ထုအတြင္း မူးယစ္ေဆး၀ါးပညာေပးေဟာေျပာမႈ လုပ္ငန္းမ်ားကို MANA အသင္း၏ လူထုဆက္ဆံေရးသံတမန္မ်ားျဖစ္ ၾကေသာ ျမန္မာႏိုင္ငံ႐ုပ္႐ွင္ အစည္းအ႐ုံးမွ အကယ္ဒမီလူမင္း၊ ျမန္မာႏိုင္ငံ ဂီတအစည္းအ႐ုံးမွ ျဖဴျဖဴေက်ာ္သိန္း၊ ခ်စ္သူေ၀ႏွင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ သဘင္အစည္းအ႐ုံးမွ ဇာတ္မင္းသားမိုးမင္း တို႔ႏွင့္ အတူ တိုင္းေဒသႀကီး /ျပည္နယ္ MANA အသင္းမ်ားႏွင့္ ညွိႏႈိင္း၍ မူးယစ္ေဆး၀ါးအသိပညာေပးေဟာေျပာပြဲမ်ား၊ ျပပြဲမ်ား စီစဥ္ေဆာင္႐ြက္လ်က္ ႐ွိေနပါသည္။
ထို႔ျပင္ ႏွစ္စဥ္ ဇြန္လ (၂၆) ရက္ေန႔တြင္ က်ေရာက္ေသာ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာမူးယစ္ေဆး၀ါး အလြဲသံုးမႈႏွင့္ တရားမ၀င္ေရာင္း၀ယ္မႈတိုက္ဖ်က္ေရးေန႕တြင္လည္း MANA ဗဟို အေနျဖင့္ တစ္တိုင္းျပည္လံုးမွ ေက်ာင္းသား လူငယ္မ်ားပါမက်န္ ျပည္သူလူထု ပါ၀င္ယွဥ္ၿပိဳင္ႏိုင္သည့္ မူးယစ္ေဆး၀ါးႏွင့္ပတ္သက္သည့္ ေဆာင္းပါး၊ ၀တၳဳတို၊ ပန္းခ်ီ၊ ကာတြန္းအျပင္ လူငယ္မ်ား၏ အရည္ အေသြးကို ႏိုင္ငံတကာအထိ ထိုးေဖါက္၀င္္ေရာက္ ယွဥ္ၿပိဳင္ႏိုင္ ေစရန္အတြက္ သက္လတ္တန္း ျမန္မာ/ အဂၤလိပ္ (၂) ဘာသာျဖင့္ မူးယစ္ေဆး၀ါးႏွင့္ပတ္သက္ေသာ က်ပန္း စကားေျပာၿပိဳင္ပြဲႏွင့္ သက္ငယ္တန္း အတြက္ ျမန္မာ/အဂၤလိပ္ (၂) ဘာသာျဖင့္ မူးယစ္ေဆး၀ါးဆန္႕က်င္ေရး ကဗ်ာ႐ြတ္ဆိုၿပိဳင္ပြဲမ်ား က်င္းပေပး လ်က္ ႐ွိေနပါသည္။
ႏွစ္စဥ္ ဒီဇင္ဘာလ (၁) ရက္ေန႔တြင္ က်ေရာက္ေသာ World AIDS Day ၌လည္း MANA အသင္း အဆင့္ဆင့္မွ မူးယစ္ေဆး၀ါးႏွင့္ ဆက္ႏြယ္ျဖစ္ေပၚလာသည့္ HIV/AIDS ပညာေပးေဟာေျပာ ပြဲမ်ား၊ ျပပြဲမ်ား၊ ျပခန္းမ်ား၊ တစ္ခန္းရပ္ျပဇာတ္မ်ား စသည္ျဖင့္ ႏွစ္စဥ္က်င္းပေပးလ်က္ ႐ွိပါသည္။
MANA Silver Star Youth (MSSY) မဆသ ေငြၾကယ္ပြင့္ လူငယ္အဖြဲ႕မွလည္း ျပည္သူ လူထုအတြင္းႏွင့္ အေျခခံပညာမူလတန္း၊ အလယ္တန္းေက်ာင္းမ်ားကို အဓိကထား၍ မူးယစ္ေဆး၀ါး၏ ၀င္ေပါက္ျဖစ္ေသာ ေဆးလိပ္၊ အရက္၏ ဆိုးက်ဳိးအာနိသင္၊ HIV/AIDS ေရာဂါအေၾကာင္းတို႔ကို လက္ထိုး႐ုပ္ေသးျဖင့္လည္းေကာင္း၊ MANA Youth Empowerment Team ( MYET ) မဆသ လူငယ့္အားမာန္အဖြဲ႕မွလည္း တစ္ခ်ိန္က မူးယစ္ေဆး သံုးစြဲခဲ့ၿပီး ၄င္း၏ဆိုးက်ဳိးကို မည္မွ်အထိခံစားရၿပီး လူမႈေရး၊ ပညာေရးမွအစ စီးပြားပ်က္၊ တစ္ခ်ဳိ႕ ဘ၀ဆံုးသည္ အထိ ျဖစ္ၾကရပံုကို ကိုယ္ေတြ႕ေဟာေျပာၿပီး ဘ၀တူလူငယ္မ်ားအား မူးယစ္ေဆး၀ါးျဖတ္လိုသည့္အခါ မူးယစ္ ေဆး၀ါး ျဖတ္သည့္ ေဆး႐ုံသို႔ ကိုယ္တိုင္ကိုယ္က် ကူညီလိုက္ပါပို႕ေဆာင္ျခင္း၊ မူးယစ္ေဆး၀ါး အလြဲသံုးမႈေၾကာင့္ က်န္းမာေရးခ်ဳိ႕တဲ့သူမ်ားကိုလည္း သက္ဆိုင္ရာေဆးကုဌာနမ်ားသို႔ ညႊန္းပို႔ျခင္းအျပင္၊ ယခုအခါ လူငယ္မ်ား စာဖတ္ အ႐ွိန္ျမင့္ တက္ေရးအတြက္ ေက်ာပိုးအိတ္ စာၾကည့္တိုက္ျဖင့္ လူငယ္စာဖတ္၀ိုင္းမ်ား ျပဳလုပ္လ်က္႐ွိေန ပါသည္။
တစ္ေယာက္အားျဖင့္မရ၊ တစ္ေသာင္းအားႏွင့္-ရ၏ ဆိုသည့္အတိုင္း ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အဓိက ရည္မွန္းခ်က္ ျဖစ္ေသာ မူးယစ္ေဆး၀ါး လံုး၀ပေပ်ာက္ေရးအတြက္ MANA အသင္း အေနျဖင့္ ေစတနာ့၀န္ထမ္းသက္သက္ျဖင့္ ႏိုင္ငံ့အက်ဳိးကို အမ်ဳိးသားေရးတာ၀န္တစ္ရပ္အျဖစ္ ခံယူကာ ေဆာင္႐ြက္လ်က္႐ွိပါေၾကာင္း၊ အမ်ားအက်ဳိး ေဆာင္႐ြက္လိုသည့္ မည္သူမဆို MANA ႏွင့္ ပူးေပါင္း ပါ၀င္ေဆာင္႐ြက္ၾကပါရန္ ဖိတ္ေခၚလ်က္႐ွိပါေၾကာင္း။
ဦးေစာေငြ
ဒု-ဥကၠဌ (MANA ဗဟို)
