HIV ကူးစက္ေရာဂါႏွင့္ လိင္မွတစ္ဆင့္ကူး စက္တတ္ေသာေရာဂါမ်ားအား ကာကြယ္ႏုိင္မႈ ရွိ/မရွိကိုလည္း ထည့္သြင္း စဥ္းစားရန္ လိုအပ္ပါသည္။ သေႏၶတားနည္း အမ်ားစုသည္ ကူးစက္ေရာဂါမ်ားကို ကာကြယ္ႏိုင္ စြမ္းမရွိပါ။ ေယဘုယ်အားျဖင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ အေဖာ္ဟု ေခၚဆုိၾကေသာ ကြန္ဒံုးမ်ားက ကူးစက္ေရာဂါမ်ားကို အထိေရာက္ဆံုး ကာကြယ္ေပးႏုိင္ ပါသည္။

ေရာဂါပိုး ရွိသူႏွင့္ လိင္ဆက္ ဆံ၍ ကူးစက္ျခင္း၊ မူးယစ္ေဆး ထိုးျခင္းျဖင့္ ကူးစက္ျခင္း၊ ေသြးသြင္းျခင္းေၾကာင့္ ကူးစက္ျခင္း၊ ေရာဂါပိုး ရွိသူမိခင္မွ သေႏၶေလာင္းသို႔ HIV ပိုးကူးစက္ျခင္းတြင္ မိခင္မွ သေႏၶေလာင္းသို႔ ကူးစက္ျခင္းမွာမူ အေရအတြက္ နည္းပါးေၾကာင္း HIV/AIDS အေရး ေဆာင္ရြက္ရသူတို႔ထံမွ သိရသည္။

HIV/AIDS ဆုိင္ရာ အကူအညီ ေပးေနသူတစ္ဦးက ယေန႔ လူ႕အဖဲြ႕အစည္းတြင္ ေရာဂါပိုး ရိွ၊ မရိွ စစ္ေဆးျခင္းကို အထင္အျမင္ ေသးသည့္အေပၚ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲဖို႔ အရင္ လိုေၾကာင္း လင္ေရာ၊ မယားပါ အတူတကြ စစ္ေဆးဖို႔ လိုျခင္းကို ပညာေပး သင့္ေၾကာင္း ေထာက္ျပခဲ့သည္။

ထိုင္းႏုိင္ငံ ေလာ့ဘူရီၿမိဳ႕ AIDS ကေလးမ်ား ေဂဟာကို ၈. ၁၀. ၂၀၁၂ ေန႔က ေရႊတြံေတး ဆရာေတာ္ စာေရးဆရာမ သန္းျမင့္ေအာင္ မာကိုပိုလို ကုမၸဏီ ဒါ႐ုိတ္တာအဖြဲ႔တို႔ သြားေရာက္ခဲ့ ၾကၿပီး ေထာက္ပံ့ေငြမ်ား လွဴဒါန္း ခဲ့ၾကတယ္။

ျမန္မာနိုင္ငံမွာ HIV ေရာဂါပိုး ရိွတဲ့သူ ၂ သိန္းခဲြ ေလာက္ရိွေနျပီး အဲဒီ သူေတြထဲမွာ ARV ေဆးဝါး လိုေနတဲ့သူက တ၀က္ေလာက္ရိွတာမို႔လူ ၁ သိန္းေက်ာ္က ေဆးဝါး သံုးစဲြဖို႔ လိုပါတယ္။

ကေလးငယ္မ်ားတြင္ HIV ပုိး ကူးစက္ခံရမူ ရွိ/မရွိကို ေမြးကင္းစ (၆) ပတ္ အရြယ္တြင္ စတင္ စစ္ေဆး ႏုိင္ၿပီး ေရာဂါပုိး ေတြ႔ရွိပါက ART ေဆး တုိက္ေကၽြးကာ သက္တမ္းေစ့ ေနထုိင္ သြားႏုိင္ေၾကာင္းကိုလည္း သိရွိရသည္။

HIV ဆိုတာ ေသြးစစ္မွသာသိရတယ္။ အျပင္ကေန မသိပါ။ လိင္ကတဆင့္ကူးစက္ေရာဂါ ဆိုတာ ေဆးမကုရင္ တိုးလာ၊ ဆိုးလာတယ္။ ေရာဂါေတြတခုခ်င္းအေၾကာင္း စာေတြထဲမွာ ပါတယ္။ ကုသ နည္းေတြလဲပါတယ္။

၂ဝ၁၅ ခုႏွစ္တြင္ HIV ပိုးရိွေသာ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ အမ်ဳိးသမီး ၈ဝ ရာခုိင္ႏႈန္းေက်ာ္ကို ARV တုိက္ေကြၽးျခင္းျဖင့္ ကာကြယ္ ကုသေရးမ်ား အရိွန္အဟုန္ျမႇင့္ လုပ္ေဆာင္ သြားမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း ယင္းဌာနမွ တာဝန္ ရိွသူတစ္ဦးက ေျပာသည္။

ကေလးရခ်င္ေနသူ ငါ ရေတာ့မွာ မဟုတ္ဘူး ထင္မထားေစခ်င္ပါ။ မရလဲ လွေအာင္ပဲ ေနလိုက္ပါေတာ႔မယ္ဆိုတာ ေကာင္းတယ္။ စိတ္လြတ္လပ္ ေပါ့ပါးသြားေတာ့ ရလမ္းကို အေထာက္အကူျပဳပါလိမ့္မယ္။

၂ဝ၁၂ ခုႏွစ္တြင္ စစ္ကိုင္းတုိင္း ေဒသႀကီး ၿမိဳင္ၿမိဳ႕နယ္ႏွင့္ ဧရာဝတီတုိင္း ေဒသႀကီး ဝါးခယ္မ ၿမိဳ႕နယ္တို႔တြင္ စီမံခ်က္ ေဆာင္ရြက္ရသည့္ အဓိက ရည္ရြယ္ခ်က္မွာ မိခင္ႏွင့္ ကေလး ေသဆံုးမႈႏႈန္း က်ဆင္း ေစရန္ႏွင့္ လူငယ္ မ်ားအတြင္း HIV/AIDS ကူးစက္ ျပန္႔ပြားမႈႏႈန္း က်ဆင္းေစရန္ ရည္ရြယ္၍ ေဆာင္ရြက္ျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

အမ်ဳိးသမီးေတြက ကေလး မလိုခ်င္လို႔ သားေၾကာျဖတ္ ၾကတယ္ေပါ့ေနာ္။ အမ်ိဳးသားေတြ လည္း သားေၾကာျဖတ္လို႔ ရတယ္ ၾကားပါတယ္။ အဲလို လုပ္ျခင္းအားျဖင့္ ေကာင္းက်ဳိး ဆိုးက်ဳိးေတြကုိ သိခ်င္ပါတယ္။

AIDS ေရာဂါ ကင္းစင္သည့္ မ်ိဳးဆက္သုိ႕ ေရာက္ႏိုင္ေရး မိမိတို႔ အေနျဖင့္ HIV ကူးစက္မႈ မွ ၀ ရာႏႈနး္ ကင္းစင္ ရမည္ ျဖစ္သည္ဟုလည္း ၎တို႔မွ ေျပာသည္။