STDs လိင္လမ္းကကူးစက္တာမ်ိဳးဆိုရင္ ပဋိဇီဝ ပိုးေသေဆး တမ်ိဳးမက လိုမယ္။ ေဆးကို လကၡဏာ သက္သာေသမဲ့ ေဆးပါတ္လည္ေအာင္ ေသာက္ရမယ္။ လက္မွတ္မလိုဘဲ ဝယ္လို႔ရတဲ့ ေဆးေတြက ပိုးကိုေတာ့ ေသေစမွာ မဟုတ္ဘူး။ ဥပမာ Uristat, Phenazopyridine, Pyridium, Urogesic နာတာကို သက္သာေစတယ္။

HIV ပိုးအတြက္ ေသြးစစ္မယ္ဆိုရင္ အႏၲရာယ္ရွိတဲ့ အျပဳအမူ (ဥပမာ – အကာကြယ္မပါဘဲ လိင္ဆက္ဆံျခင္း၊ ေသြး သြင္းျခင္း၊ ေဆးထိုး အပ္မွ်ေ၀သံုးစြဲျခင္း…) ကို ျပဳလုပ္ျပီး အနည္းဆံုး ၃ လေနမွ စစ္ေဆးတာက အေျဖ အတြက္ စိတ္ခ်ရပါတယ္။ ၃ လ အၾကာစစ္လို႔ ပိုးမရွိေၾကာင္း အေျဖထြက္ရင္ ေနာက္ ၆ လမွာ ေသခ်ာေအာင္ ထပ္စစ္ႏိုင္ရင္ ပိုေကာင္းပါတယ္။ ပိုစိတ္ခ်ရေအာင္ပါ။ ေသြးမစစ္ခင္ ၾကားထဲ အခ်ိန္မွာေတာ့ အထက္ ကေျပာခဲ့တဲ့ အျပဳအမူေတြ ကို ေရွာင္ရပါမယ္။ ေသြးစစ္တာကေတာ့ အစိုးရေဆးရံုး၊ အန္ဂ်ီအိုေဆးခန္း၊ ျပင္ပ ပုဂၢလိကေဆးခန္းေတြမွာ စစ္ႏိုင္ပါတယ္။

Condoms (ကြန္ဒြမ္) ကေန အကုန္လံုးကို မကာကြယ္ႏိုင္ပါ။ (ကြန္ဒြမ္) ကေန Gonorrhea, Chlamydia, HIV နဲ႔ Trichomoniasis ေတြကိုေတာ့ ေကာင္းေကာင္း ကာကြယ္ႏိုင္တယ္။ Herpes, Syphilis နဲ႔ Genital warts ေတြကိုေတာ့ မကာကြယ္ႏိုင္ပါ။ Crabs နဲ႔ Scabies ေတြကို (ကြန္ဒြမ္) မဖံုးတာမို႔ မကာကြယ္ႏိုင္ပါ။

ေသြးစစ္တာကို အန္ဂ်ီအိုေဆးခန္းေတြ၊ ျပင္ပ ပုဂၢလိက ေဆးခန္းေတြနဲ႔ အစိုးရ ေဆးရံုေတြမွာ စစ္ႏိုင္ပါတယ္။ အေရးၾကီးတာက ေသြး မစစ္ခင္မွာ ႏွစ္သိမ့္ ေဆြးေႏြးမႈ လုပ္ဖို႔လုိပါတယ္။ အမ်ားအားျဖင့္ ဒီလိုလုပ္တာမ်ိဳးက အန္ဂ်ီအိုေတြက ဖြင့္ထားတဲ့ ေဆးခန္းေတြ (ဥပမာ- AZG သဇင္ေဆးခန္း၊ PSI ရဲ႕ QC ေဆးခန္း… စတာေတြ) မွာ လုပ္ေပး ပါတယ္။ အေသးစိတ္ လိပ္စာေတြကို က်ေနာ္တုိ႔ website (ရန္ကုန္ရွိ ေမးျမန္းေဆြးေႏြးနိုင္ေသာ၊ ေသြးစစ္ႏိုင္ေသာ လိပ္စာနွင့္ ဖုန္းနံပါတ္မ်ား – http://www.hivinfo4mm.org/%E1%80%9B%E1%80%94%E1%80%B9%E1%80%80%E1%80%AF%E1%80%94%E1%80%B9%E1%80%9B%E1%80%BD%E1%80%AD-%E1%80%B1%E1%80%99%E1%80%B8%E1%80%BB%E1%80%99%E1%80%94%E1%80%B9%E1%80%B8%E1%80%B1%E1%80%86%E1%80%BC%E1%80%B8/) မွာ ရယူပါခင္ဗ်ာ။

ေအအာဗြီေဆးကို လိုအပ္မွ မွီဝဲရမယ္ ”ခႏၶာကိုယ္မွာ ပိုးရွိေနၿပီ” သိ႐ံုနဲ႔ ေဆးေပးရန္မလိုပါ။ ခႏၶာကိုယ္ရဲ႕ ခုခံအားက်ဆင္းမွသာ အျခား ကူးစက္ေရာဂါမ်ား ဝင္ေရာက္ၿပီး ေသဆံုး ၾကရတယ္။ ေအအာဗြီ ေဆးမွီဝဲဖို႔လို၊ မလို လူနာအေျခအေနနဲ႔ (Du Count) ေခၚ ေသြးတြင္း ေသြးျဖဴဥ တစ္မ်ဳိးရဲ႕ အေရတြက္ေပၚမွာ မူတည္ၿပီး ဆံုးျဖတ္ရတယ္။ စီဒီဖို႔ (၂ဝဝ) ထက္နည္းသူမ်ားသာ ေအအာဗြီေသာက္ဖို႔ မလိုဘဲ သံုးလ သို႔မဟုတ္ ေျခာက္လတစ္ခါ မိမိကိုယ္ခံ စြမ္းအားကို သိရွိရန္ ျပန္စစ္ဖို႔လိုတယ္။

အိတ္ခ်္အိုင္ဗြီေရာဂါပိုး ကူးစက္ခံေနရသူမ်ားသည္ ေအအိုင္ဒီအက္စ္ အဆင့္သို႔ မေရာက္ရွိေသးခ်ိန္တြင္ သာမန္လူမ်ားကဲ့သို႔ သြားလာၿပီး အလုပ္လုပ္ကိုင္ နိုင္ေၾကာင္းႏွင့္ ေအအိုင္ဒီအက္စ္ ေဝဒနာ စတင္ခံစားရေသာအခါ အလုပ္အကိုင္မ်ား မလုပ္နိုင္ေတာ့သျဖင့္ ေထာက္ပံ့ေၾကးေငြျဖင့္သာ ရပ္တည္ေနရေၾကာင္း သိရသည္။

“ဒီပိုးရဲ႕ အက်ိဳးဆက္က အခ်ိန္တိုေလး အတြင္းမွာတင္ AIDS ထက္ ပိုဆိုးလိမ့္မယ္။ ဒီဘက္တီးရီးယား ပိုးမႊားရဲ႕ ထိခိုက္မႈက ပိုျပင္းထန္တယ္။ လူေတြကိုလည္း ပိုၿပီးျမန္ျမန္ ကူးစက္ေစႏုိင္တယ္” ဟု အဆိုပါ ပိုးမႊားႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး ေလ့လာေနသည့္ ဆရာဝန္ တစ္ဦးျဖစ္ေသာ အလန္ခရစၥတန္ဆန္က ေျပာၾကားခဲ့သည္။

HIV ပိုးက ဗိုင္းရပ္စ္ျဖစ္ျပီး ဒီပိုးသစ္ “Super Sex Bug” ဆိုတာက ဗက္တီးရီးယား ျဖစ္ပါတယ္။ ကူးစက္တာ ျမန္လြန္းလို႔ ပိုဆိုးတာပါ။ ပိုးနာမည္ကေတာ့ HO41 ျဖစ္ပါတယ္။ ၂ဝဝ၉ ကတည္းက ဂ်ပန္မွာ လိင္လုပ္ငန္း လုပ္ေနတဲ့ ၃၁ ႏွစ္အရြယ္ အမ်ိဳးသမီး ဆီကေန စေတြ႔ထားတာပါ။ ဒီေနာက္ ပိုးဟာ ဟာဝိုင္ယီကို ၂ဝ၁၁ ထဲမွာ ေရာက္ပါတယ္။

HIV ပိုးဟာ သက္ရွိလူရဲ႕ ကိုယ္ခႏၶာ ထဲမွာသာ မ်ိဳးပြါးျခင္းျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ကိုယ္ခႏၶာ အျပင္ေရာက္သြားရင္ မ်ိဳးပြါးႏိုင္စြမ္းနဲ႔ ကူးစက္ႏိုင္စြမ္းဟာ မိနစ္ အနည္းငယ္သာ ရွိတယ္။

လိင္ကဲြျပားမႈ၊ ကာမဆက္ဆံျခင္းႏွင့္ ဆက္စပ္ၿပီး ကိုယ္ဝန္ ရရွိလာႏိုင္မႈ၊ ႀကံဳေတြ႕လာႏိုင္မယ့္ အခက္ အခဲမ်ား၊ ကြန္ဒံုးကို စနစ္တက် ဘယ္လို စြပ္ရမယ္၊ လိင္ဆက္ဆံမႈ ကေန ရလာႏိုင္တဲ့ ကူးစက္ေရာဂါမ်ား အေၾကာင္းႏွင့္ ဘယ္လို ကာကြယ္ႏိုင္မယ္ ဆိုတဲ့ အခ်က္မ်ား၊ လိုအပ္လို႔ ပဋိသေႏၶ တားေဆး သံုးရတဲ့အခါ သံုးစဲြရပံု….

“သူတို႔ကို ကာမဆက္ဆံမႈ မလုပ္ၾကနဲ႔လို႔ေတာ့ ေျပာလို႔ရမွာ မဟုတ္ဘူး။ ဘယ္လိုပဲ ျဖစ္ျဖစ္ သူတို႔ ဆက္ဆံမယ္၊ လုပ္မယ္ ဆိုရင္ေတာင္ မလိုခ်င္တဲ့ ကိုယ္ဝန္ ရမလာေအာင္၊ လိင္က တဆင့္ ကူးစက္တဲ့ ေရာဂါေတြ မကူးစက္ႏိုင္ေအာင္ ဘယ္လို လုပ္ရမယ္ဆိုတာကို သူတို႔ သိေနရင္ မျဖစ္သင့္တဲ့ အေျခအေနေတြကို ကာကြယ္ႏိုင္တာေပါ့။”

သင္တန္းသုိ႔ မႏၲေလးတုိင္း ေဒသႀကီး အတြင္းရွိ ၂၈ ၿမိဳ႕နယ္မွ ၿမိဳ႕နယ္ က်န္းမာေရး ဦးစီး ဌာနမွဴးမ်ား၊ ၿမိဳ႕နယ္ သူနာျပဳ ဆရာမႀကီးမ်ားႏွင့္ က်န္းမာေရး မွဴးမ်ား၊ INGO အဖြဲ႕အစည္းမ်ားမွ စိတ္ပါ ဝင္စားေသာ ေစတနာ့ ဝန္ထမ္းမ်ား တက္ေရာက္သည္။