ဆရာၾကီး သိပံၸမႉးတင္ ေက်ာင္းကိုလာျပီး HIV, AIDS ကူးစက္ေရာဂါနဲ႔ ပါတ္သတ္တဲ့ ပညာေပး ေဟာေျပာပြဲ လုပ္တယ္။ ေက်ာင္းသား၊ ေက်ာင္းသူ အကုန္တတ္ရတာ မဟုတ္ပါဘူး။ ၉ တန္း၊ ဆယ္တန္းကပဲ တတ္ရတာ။ ေနာက္ပိုင္း လိင္ပညာေပး အေၾကာင္းေတြပါေျပာမဲ့ အခ်ိန္ၾက မိန္းကေလးေတြ မပါေတာ့ဘူး။ ေက်ာင္းက ဆရာ၊ ဆရာမေတြ ပဲလား၊ ေက်ာင္းအုပ္ၾကီးကပဲလား မသိဘူး။ ေက်ာင္းသူေတြ နားေထာင္ဖို႔ မသင့္ဘူးလို႔ သတ္မွတ္ျပီး ျပန္ခိုင္းလို႔ပါ။ ဆရာၾကီးကေတာ့ အားလုံးကို နားေထာင္ေစခ်င္တယ္။

အေရးေပၚ တားေဆးေၾကာင့္ ရာသီရက္ေျပာင္းပါမယ္။ ၇၂ နာရီအတြင္း ေဆးေသာက္တာ ဆိုရင္ စိတ္ခ်ရ ပါမယ္။ ေသခ်ာခ်င္ရင္ ဆီးစစ္ႏိုင္ပါတယ္။ ေဆးအရွိန္ေသြးထဲမွာ ရွိေနစဥ္ ဆိုရင္လည္း ေဆးေသာက္ျပီးခ်ိန္ အနီးကပ္ နာရီေတြ အတြက္လည္း ကာကြယ္ပါမယ္။

စစ္ေဆးမႈမ်ားအရ ေဒါက္တာ ဟာရင္တန္၏ လက္ေထာက္မ်ားသည္လည္း သန္႔ရွင္းမႈ မရွိသည့္ ကိရိယာ တန္ဆာပလာ မ်ားကို အသံုးျပဳေနေၾကာင္း ေဖာ္ထုတ္ ေတြ႕ရွိခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ HIV အျပင္ အသည္းေရာင္ အသားဝါ B ပိုးႏွင့္ C ပိုး ကူးစက္မႈမ်ား အတြက္ပါ စိုးရိမ္စရာ ျဖစ္လာသည္။ ထိုျဖစ္စဥ္မ်ား ေပၚေပါက္ ခဲ့သည့္ ေနာက္ ပိုင္းတြင္ ေဒါက္တာ ဟာရင္တန္သည္ ၎၏ ေဆးကုလိုင္စင္ကို အသာတၾကည္ အပ္ႏွံခဲ့သလို တူလ္ဆာႏွင့္ အိုဝက္ဆိုတို႔ရွိ ၎၏ ေဆးခန္းကိုလည္း ပိတ္ခဲ့ရသည္။

အရသာ ထူးကဲျပီး အၾကာၾကီး စြဲေစတယ္။ စိတ္ေျဖနားေနႏိုင္တယ္လို႔ ေရးထားပါတယ္။ အေမရိကားက လာတဲ့ေကာ္ဖီထဲမွာ တရုပ္ကလာတဲ့ ရိုးရာေဆး ေရာထား ပါသတဲ့။ ဗီတာမင္ေတြ၊ ဓါတ္ဆားေတြ၊ အာဟာရ ဓါတ္ေတြ ပါတယ္လို႔ ေၾကာ္ညာပါတယ္။ မ-ေဟာ္မုန္း (အီစထိုဂ်င္) ပါတယ္လို႔လဲ ဖတ္ရပါတယ္။ ဒီေဟာ္မုန္းဟာ အမ်ိဳးသမီးေတြမွာ အရြယ္ရလာရင္ နည္းလာတယ္။ ေသြးဆံုးရင္ သိသာတယ္။ အေကာင္းလဲျဖစ္ေစျပီး အဆိုးလည္း ျဖစ္ေစႏိုင္တာ သတိျပဳပါ။

မ်ဳိးဆက္ပြား က်န္းမာေရး ကိစၥမ်ားႏွင့္ HIV ကာကြယ္ေရး နည္းလမ္းမ်ားကို ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း ေမးျမန္းႏိုင္မည္ ျဖစ္ျပီး အမ်ဳိးသားမ်ား ေမးျမန္းႏိုင္မည့္ White Line ဖုန္းနံပါတ္ (၀၉-၇၃၂၁၂၂၂၆) ႏွင့္ အမ်ဳိးသမီး မ်ား ေမးျမန္းႏိုင္မည့္ Pink Line ဖုန္းနံပါတ္ (၀၉-၇၃၂၁၂၂၇) မ်ားကို ဖုန္းဆက္ ေမးျမန္းႏိုင္ၿပီး ေမးျမန္းသည့္ အခါတြင္ ေမးျမန္းသူ၏ အမည္ကို ေျပာျပရန္ မလုိအပ္ေၾကာင္း သိရသည္္။

အမွန္စင္ စစ္အားျဖင့္ HIV ပိုးတိုက္ဖ်က္သည့္ ေဆးဝါး အမ်ားစုသည္ ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးမ်ား မ်ဳိးပြားျခင္းကို ဟန္႔တား ႏိုင္စြမ္းသာ ရွိၿပီး ပ်ား အဆိပ္မ်ားသည္ ဗိုင္းရပ္စ္ပိုး ဖြဲ႕စည္း တည္ေဆာက္ ပံုကို အမွန္တကယ္ တုိက္ဖ်က္ ႏိုင္စြမ္း ရွိ၍ ကူးစက္မႈကို ကာကြယ္ ႏိုင္စြမ္းရွိသည္ကို သုေတသန ပညာရွင္မ်ားက ေတြ႕ရွိခဲ့သည္။

အိတ္ခ်္အိုင္ဗီပိုး အတြက္ကေတာ့ လိင္ကိစၥအျပီး ၃ လမျပည့္ေသးဘူးဆိုရင္ အလားတူ လိင္ကိစၥေတြ မျပဳ လုပ္ပဲ ေရွာင္ေနျပီး ၃ လေက်ာ္မွ ေသြးစစ္ သင့္ပါတယ္။ ၃ လမွာ စစ္လို႔ မေတြ႔ေသးဘူးဆိုရင္ ေနာက္ထပ္ ၃ လ ထပ္ေစာင့္ (စုစုေပါင္း ၆ လ) ျပီး ေသြးထပ္စစ္ပါ။ အဲဒီမွာ မေတြ႔ရင္ေတာ့ စိတ္ေအးရပါျပီ။ ရန္ကုန္မွာ ေနတယ္ ဆိုရင္ေတာ့ အန္ဂ်ီအို အဖြဲ႔စည္းေတြမွ ႏွစ္သိမ့္ေဆြးေႏြး ပညာေပးတဲ့ သူေတြနဲ႔ ေဆြးေႏြး သင့္ပါတယ္။

အမ်ိဳးသမီမ်ား အသံုးျပဳရန္ အဂၤါ က်ဥ္းေျမာင္းေစသည့္ ေဆးဝါးမ်ားလည္း ေပၚထြက္ေနျပီး အဆိုပါေဆးဝါးမ်ားကို မည္သည့္ က်န္းမာေရး အဖြဲ႔အစည္းမ်ား၏ ေဆးဝါး ေထာက္ခံ ခ်က္ မပါရွိပဲ ထုပ္လုပ္ျဖန္႔ျဖဴးေနသည္မွာ အသံုးျပဳ သူမ်ား၏ အႏၱရာယ္ကို ဂရုမစိုက္ပဲ မိမိအက်ိဳးအျမတ္ တစ္ခုတည္းကိုသာ ေရွးရႈ လုပ္ေဆာင္ျခင္းျဖစ္ျပီး အရြယ္မေရာက္ေသး သူမ်ားႏွင့္ ကာမ ဘီလူးမ်ားအား အားေပးသလို ျဖစ္ေနေၾကာင္း သိရွိရသည္။

တစ္ႀကိမ္တစ္ခါ အသိတရား ကင္းလြတ္ သြားတာနဲ႔ သင့္ခႏၶာ ကိုယ္ထဲကို ေရာဂါပုိး ဝင္ေရာက္ သြားႏိုင္ပါတယ္။ တကယ္လို႔ သင္ဟာ အေပ်ာ္အပါး လိုက္စားရင္ အကာအကြယ္ ကြန္ဒံုးကုိ မသံုးဘူး ဆိုရင္ေပါ့။ “တစ္ခါတည္းပါ” ဆုိတဲ့ အမွားေၾကာင့္ ျဖစ္တတ္တဲ့ ေရာဂါပုိးေတြ ကေတာ့ အမ်ားႀကီး ႐ွိပါတယ္။

မႏွစ္က ေဖေဖာ္ဝါရီ တတိယပတ္တြင္ ဖတ္ရသည့္ အဂၤလိပ္ လူမႈေရး ဆိုဒ္တစ္ခု အဆိုအရ တစ္ကမာၻလံုးတြင္ ၂၀၁၁ ခ်စ္သူမ်ားေန႔၌ အတူေန စံုတြဲ သန္း ၁၅၀ ေက်ာ္မွာ ရွိျပီး။ ႏွစ္ စဥ္ႏွစ္တိုင္း ထိုေန႔၌ HIV/AIDS ကူးဆက္ခံရသူ ၆ သိန္းေက်ာ္မွ် ရွိသည္ဟု သိရျပီး။ အာရွတိုက္တြင္ မႏွစ္က ခ်စ္သူမ်ားေန႔၌ ေရာဂါပိုး ကူးစက္ခံသူ ၃ သိန္းမွ်အထိ ရွိသည္ဟု သိရသည္။

ေဆးစစ္ၾကည့္လိုက္လွ်င္ တစ္ဦးဦးမွာ ေရာဂါတစ္ခုခု ရိွေနခဲ့ရင္ တစ္ဦးနဲ႔ တစ္ဦး လက္ထပ္ဖုိ႔ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ခ်တဲ့အခါ အဆင္ေျပေျပ ညိႇႏိႈင္းႏိုင္ပါတယ္။ ျဖစ္တဲ့ ေရာဂါကို လက္မထပ္ခင္ ကုသေပ်ာက္ကင္းေအာင္ ကုႏိုင္ဖုိ႔ ဆရာဝန္နဲ႔ ညိႇႏႈိင္းတာမ်ိဳး၊ ဒါမွမဟုတ္ အၿပီးတုိင္ မေပ်ာက္ႏုိင္ဘဲ ထိန္းထားႏိုင္တဲ့ HIV ပိုးရိွခဲ့ရင္ အကာအကြယ္ သံုးၿပီး ေပါင္းသင္း ေနထုိင္ဖုိ႔ ဆံုးျဖတ္တာမ်ိဳးေတြ ျပဳလုပ္ႏိုင္ပါတယ္။

(STD) လိင္ကတဆင့္ ကူးစက္ေရာဂါ တခုျဖစ္တယ္။ Neisseria gonorrhoeae ေခၚတဲ့ (ဗက္တီးရီးယား) ကေန ျဖစ္ေစတယ္။ ပူေႏြး၊ စြပ္စိုရာမွာ ေပါက္ပြါးၾကတယ္။ က်ား-မ လိင္လမ္းေနရာေတြ၊ ပါးစပ္၊ စအို။ လည္ေခ်ာင္းေတြမ်ာ ေနႏိုင္-ကူးႏိုင္တယ္။ မေအကေန ကေလးကိုလဲ ဗဂ်ိဳင္းနာလမ္းကေန ေမြးရင္ ကူးစက္လာႏိုင္တယ္။