“မူးယစ္ေဆး၀ါး လက္တစ္ကမ္းမွာ ၀ယ္ယူႏုိင္တဲ့ အေနအထား၊ ဆယ္ေက်ာ္သက္မ်ား လိင္မႈဆုိင္ရာ စူးစမ္းမႈအေနထား၊ ၁၈+ ကားမ်ား ဆုိင္မ်ားအား အလြယ္တ ကူ၀ယ္ယူႏုိင္သည့္ အေနအထားမ်ားေၾကာင့္ အေနာက္တုိင္း ယဥ္ေက်းမူ ၀င္ေရာက္လာၿပီး၊ လက္မထပ္မီ အတူေနထုိင္ျခင္းေတြ ျဖစ္ေပၚတာပါ။

မူးယစ္ေဆးထိုးသြင္းသံုးစြဲသူေတြကေတာ့ ေရာဂါကူးစက္ႏိုင္ေျခ အမ်ားဆံုးျဖစ္ၿပီး မႏွစ္က အသစ္ ကူးစက္ခံရသူေတြရဲ႕ ၃၉ ရာခိုင္ႏႈန္းရွိပါတယ္။ ဒီအုပ္စုေတြၾကားမွာ ေရာဂါကူးစက္ႏႈန္းကို ေလွ်ာ့ခ်ဖို႔အတြက္ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ လက္ရွိ ဥပေဒေတြနဲ႔ လူမႈ ပတ္၀န္းက်င္ စရိုက္ေတြက အဓိက အဟန္႔အတားျဖစ္ေစတယ္လို႔ ကူညီေဆာင္ရြက္ေပးေနတဲ့ အဖြဲ႔အစည္းေတြက ဆိုပါတယ္။

ကိုယ္ခႏၶာခ်င္း ထိေတြ႕ပြတ္သပ္ျခင္း၊ အျပန္အလွန္ စိတ္ေျဖ ေဖ်ာက္မႈျပဳလုပ္ေပးျခင္း၊ ေပြ႕ဖက္ျခင္း၊ နမ္း႐ံႈ႕ျခင္းေတြက ေက်နပ္သာယာမႈကို ရႏိုင္သလို လိင္ဆက္ဆံမႈေၾကာင့္ ကူးစက္တတ္တဲ့ ေရာဂါ (STD) ေတြနဲ႔ မလိုခ်င္ဘဲ ကိုယ္၀န္ ေဆာင္ရျခင္းေတြကို အနည္းဆံုး အထိေလွ်ာ့ခ်ေပး ႏိုင္ပါ တယ္။

ကခ်င္ျပည္နယ္ ဗန္းေမာ္ခရိုင္အတြင္း မူးယစ္ေဆး၀ါး အေၾကာထိုးသြင္းသူမ်ား၏ ၅၀ ရာခိုင္ႏႈန္းမွာ HIV ကူးစက္ျခင္းကို ခံေနရၿပီျဖစ္သည့္ အတြက္ မူးယစ္ေဆး၀ါး ကာကြယ္တိုက္ဖ်က္ေရးတင္မကဘဲ မူးယစ္ ေဆး၀ါး သုံးဆြဲမႈမွတဆင့္ ကူးစက္သည့္ HIV ပုိးကုိ ကာကြယ္ရန္လည္း အေရးႀကီးေနၿပီျဖစ္သည္။

မူးယစ္ေဆးျဖတ္တာကလည္း မလြယ္ဘူးေပါ့။ အဲဒီၾကားထဲမွာ ကြၽန္ေတာ္တို႔က ပညာေပးလုပ္ငန္းေတြ လုပ္ၿပီး ေဆးထိုးအပ္ေတြကို ဒီကြန္ဒုံးေတြ လုပ္ခဲ့သလိုေပါ့။ ျပည့္တန္ဆာေတြမွာ ကြန္ဒံုး ေတြေဝခဲ့သလိုပဲ။ အႏၲရာယ္ေတြ တစ္ေယာက္နဲ႔ တစ္ေယာက္ မေရာက္သြား ေအာင္ေပါ့။ ေဆးထိုးအပ္ကေန HIVကူးတဲ့ႏႈန္းက တအားျမန္တယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ အခုႏွစ္အတြင္း HIV ပိုးအသစ္ထပ္မံ ကူးစက္ခံရသူ ေန႔စဥ္ ၁၈ ဦးနီးပါးအထိ ရွိေနၿပီး တစ္ႏိုင္ငံလံုးမွာ အသစ္ထပ္မံ ကူးစက္ခံရသူ ၆၅၇၀ ခန္႔ရွိတယ္လို႔ အမ်ဳိးသား ခုခံအားက်ဆင္းမႈ ကူးစက္ေရာဂါ တုိက္ဖ်က္ေရး စီမံခ်က္ NAP ရဲ႕ အခ်က္အလက္ေတြကို ကိုးကားၿပီး ပုဂၢလိက သတင္းစာ တစ္ေစာင္က ေရးသားေဖာ္ျပထားပါတယ္။

ကာကြယ္ျခင္းသည္ ကုသျခင္းထက္ ေကာင္းသည္ဟု ဆို႐ိုး စကားရွိသလို ေရာဂါပိုး ခႏၶာတြင္းသို႔ ဝင္ေရာက္ ကူးစက္မခံရခင္က ႀကိဳတင္ ကာကြယ္ထားေလ့ ရွိေသာ အသိပညာ ဗဟုသုတႏွင့္ အေလ့အက်င့္ ေကာင္းမ်ားရွိေနပါက ပိုမို၍ လံုၿခံဳစိတ္ခ်ရတဲ့ ဘဝကို ပိုင္ဆိုင္မွာမို႔ လိင္အေပ်ာ္အပါးေရွာင္ပါ။ မိမိ၏ဇနီး၊ ခင္ပြန္းအေပၚသစၥာရွိပါ။ တစ္လင္တစ္မယား စနစ္ကို က်င့္သံုးပါ။ မေရွာင္ႏိုင္လွ်င္ ကြန္ဒံုး (Condom) သံုးပါဟု အႀကံျပဳေျပာဆို လိုက္ရပါသည္။

AIDS ကာကြယ္ေရးမွာ အင္မတန္မွ သတိလက္ကုိင္ထားၿပီး ၾကည့္ထားရမယ့္ ကိစၥျဖစ္တယ္။ ၁၉၈၇ ခုႏွစ္မွာဆိုရင္ ဆြစ္ဇာလန္ျပည္က နယ္ကေလးတစ္ခုရဲက အက်ဥ္းေထာင္မွာ ၁၁% ေသာ အက်ဥ္းသားေတြဆီမွာ AIDS ဗိုင္းရပ္စ္ပိုး ရွိေနတယ္။ အီတလီမွာ အက်ဥ္းသား အသစ္ေတြ ပိုးစစ္ၾကည့္ေတာ့ ၁၆.၈ % မွာ ေတြ႕တယ္။ စပိန္ျပည္မွာ ၂၆%၊ ျပင္သစ္မွာေတာ့ အက်ဥ္းေထာင္အားလံုးရွိ အကက်ဥ္းသားေတြအတြက္ ၾကိတ္ႏႈန္းဟာ ၆% တဲ့။

HIV ​ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးနဲ႔ ​မူးယစ္ေဆးဝါး ​အသုံးျပဳမႈတို႔နဲ႔ ​ပတ္သက္ၿပီး ​သုေတသန ​လုပ္ဖို႔အတြက္ ​ပညာရွင္ ​ငါးဦးကို ​အေမရိကန္ႏိုင္ငံ ​မူးယစ္ေဆးဝါး ​တိုက္ဖ်က္ေရး ​အသင္းက ​ေထာက္ပံ့ေၾကးေတြ ​ေပးအပ္ခဲ့ပါတယ္။

မူးယစ္ေဆး၀ါးကို စားေသာက္သံုးစြဲျခင္း၊ ရွဳရိႈက္ျခင္း၊ ေသြးေၾကာထဲသို႔ ထိုးသြင္းျခင္း စသျဖင့္ အမ်ိဳးမ်ိဴး သံုးစြဲၾကသည္။ မူးယစ္ေဆး၀ါးမ်ားကို စားေသာက္သံုးစြဲေသာအခါ မူးယစ္ေဆး၀ါးမ်ားသည္ အစာအိမ္ႏွင့္ အူနံရံမွတဆင့္ ေသြးထဲသို႔ ေရာက္ရွိသြားသည္။ မူးယစ္ေဆး ပါေသာ ေသြးမ်ားသည္ ႏွလံုးမွ ဦးေႏွာက္ႏွင့္ ဗဟိုအာရံုေၾကာစံနစ္သို႔ မပို႔လႊတ္ခင္ အသည္းႏွင့္ႏွလံုးသို႔ ျဖတ္သန္း စီးဆင္း သြားသည္။

ခႏၶာကိုယ္၏ ခုခံအားစံနစ္အား မတုန္႔ျပန္ခင္ ရက္သတၱပတ္ အနည္းငယ္အတြင္းမွာပင္ HIV ပိုးသည္ အေျမာက္အမ်ား ပြားမ်ားလာတတ္ ၾကသည္။ အဆိုပါ အခ်ိန္၌ ေသြးစစ္ၾကည့္ေသာ္လည္း HIV ပိုး ႐ွိသည္ဟု အေျဖမထြက္ႏိုင္ ပါေသာ္လည္း၊ အျခားသူမ်ားကို ကူးစက္ႏိုင္ၿပီျဖစ္သည္။ ကိုယ္ခႏၶာ၏ ခုခံအားစနစ္က တုန္႔ျပန္လာသည့္ အခ်ိန္က်မွသာ Antibodies ဟုေခၚေသာ ပဋိပစၥည္းမ်ား ထြက္လာသည္။

မိမိ၏ မိတ္ေဆြသူငယ္ခ်င္းမ်ားကို ဆင့္ပြားပညာေပးရျခင္းမွာ အလြယ္ကူဆံုး ႏွင့္ အထိေရာက္ ဆံုးျဖစ္သည္။ ထိုသို႔ အုပ္စုတူအတြင္း ပညာေပးရာတြင္ ပညာေပးမည့္သူတြင္ ႐ွိသင့္သည့္ အရည္အခ်င္းမွာ လွ်ိဳ႕၀ွက္အပ္သည္မ်ားကို လွ်ိဳ႕၀ွက္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း အာမခံရမည္။ ၄င္း၏ျပႆနာ အခက္အခဲ ႏွင့္ ပတ္သက္၍ ေျပာျပသည္ကို စိတ္႐ွည္သီးခံၿပီး နားေထာင္ႏိုင္ရမည္။