မသန္စြမ္းသူေတြနဲ႔ HIV ေဝဒနာရွင္ေတြ ျပဳလုပ္ဖန္တီးထားတဲ့ လက္မႈအႏုပညာ ပစၥည္းေတြကို သိမ္ျဖဴလမ္းက Pomelo လက္မႈပစၥည္း ဆိုင္မွာ ေရာင္းခ်ေနပါတယ္။ ဒီဆိုင္ဟာ ပရဟိတသမားေတြရဲ႕ ကူညီမႈနဲ႔ လုပ္ေဆာင္ေနတာျဖစ္ၿပီး ေရာင္းရတဲ့ေငြေတြကို မသန္စြမ္းနဲ႔ HIV ေဝဒနာရွင္ေတြကို ျပန္ၿပီး ပံ့ပိုးသြားမွာလို႔ ဆိုပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ အစိုးရႏွင့္ HIV/AIDS ကုသေရး၊ ကာကြယ္ေရး စီမံခ်က္မ်ား ေဆာင္႐ြက္ေနေသာ ျပည္တြင္း ျပည္ပ အဖြဲ႕အစည္းမ်ား ၾကားေပါင္း ကူးေပးရန္ ျပည္နယ္သုံးခုကို ေက်း႐ြာေပါင္း ၇၃၉ ခုတြင္ အေမရိကန္ ေဒၚလာ ဆယ္သန္း သုံးစြဲကူညီေပးမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း အာရွ ဖြံ႕ၿဖဳိးေရးဘဏ္ (ADB) က ဒီဇင္ဘာလ ၂၃ ရက္ေန႔တြင္ ထုတ္ျပန္သည္။

အစိုးရမႇ ေထာက္ပ့ံေပးသည့္ ရန္ပုံေငြမ်ားႏႇင့္ ျပည္ပမႇ ရရႇိသည့္ ရန္ပံုေငြမ်ားျဖင့္ တီဘီေဆး၀ါးမ်ား၊ ဓာတ္ခြဲခန္းသံုး ပစၥည္းမ်ား ၀ယ္ယူျခင္း၊ ေက်းလက္ေဒသမ်ား၊ ေ၀းလံၿပီး သြားလာရန္ ခက္ခဲေသာ ျပည္နယ္ေဒသမ်ား၊ တီဘီေရာဂါျဖစ္ႏႈန္း ျမင့္မားႏိုင္သည့္ ေနရာမ်ားတြင္ ေရြ႕လ်ားတီဘီေရာဂါ ရႇာေဖြကုသေရး အဖြဲ႕မ်ားျဖင့္ ကြင္းဆင္းေရာဂါ ရႇာေဖြျခင္းမ်ား၊ တီဘီ/အိပ္ခ်္အိုင္ဗြီ တိုက္ဖ်က္ေရး လုပ္ငန္းမ်ား၊ ေဆးယဥ္ပါးတီဘီ ကုသမႈ လုပ္ငန္းမ်ား စသည့္ လုပ္ငန္းမ်ားတြင္ အသံုးျပဳမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ Care and Support Working Group အဖြဲ႕ဝင္ ျပည္တြင္း၊ ျပည္ပ အဖြဲ႕အစည္းမ်ား၊ ကုလသမဂၢ အဖြဲ႕ အစည္း၊ ကမာၻ႔က်န္းမာေရး အဖြဲ႕ႏွင့္ အမ်ဳိးသား ခုခံအား က်ဆင္းမႈ တိုက္ဖ်က္ေရး စီမံခ်က္တို႔က HIV/AIDS ႏွင့္ ေနထိုင္ သူမ်ား အတြက္ ART ေဆးဝါးမ်ား ပံ့ပိုး ကူညီလ်က္ ရွိသည္။

WHO ရဲ့ လမ္းညႊန္ခ်က္ ထဲမွာေတာ့ HIV ပိုး ရိွသူေတြ အေနနဲ႔ ေရာဂါႏုတုန္း ေဆးစေသာက္တာက ပိုထိေရာက္နိုင္ျပီး လာမယ့္ ၂၀၂၅ ခုမွာ ေအအိုင္ဒီအက္စ္ ေရာဂါ သည္ေပါင္း သံုးသန္း အသက္ကယ္ နိုင္မယ္လို႔ ေျပာထား ပါတယ္။ ေဆး သံုးမ်ိဳးစပ္ တလံုးထဲကို HIV ပိုး ရိွသူေတြကို သူတို႔ ခုခံမႈ အားေကာင္းေနတဲ့ အခိ်န္မွာ တိုက္ေၾကြးမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီအစီ အစဥ္ကို အယ္ဂီ်းယား အာဂ်င္တီးနားနဲ႔ ဘရာဇီးတို႔မွာ စသံုးေနပါတယ္။

AIDS, TB နဲ႔ ငွက္ဖ်ား တိုက္ဖ်က္ေရး လုပ္ေနတဲ့ Global Fund နဲ႔ Doctors Without Borders အဖြဲကေန ၂၁ ႏိုင္ငံက လူနာေပါင္း ၂၈၆ဝဝဝ ကို ေဆးကုေပးေနတဲ့ အဖြဲ႔ေတြက ၾကိဳဆို လိုက္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ Health GAP အဖြဲ႔ကေတာ့ ေငြလွဴ သူေတြနဲ႔ ေဆးထုတ္သူေတြကို ဆက္ျပီး ေဝဖန္ လိုက္ပါတယ္။ ဒါဟာ အနိမ့္ဆံုးနဲ႔ အနည္း ဆံုးကိုသာ လုပ္ေပးရာ က်တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

“သာမန္အားျဖင့္ေတာ့ INGO ေတြက ၆၀ ရာခိုင္ႏႈန္းေလာက္ပဲ ရတယ္။ အမ်ဳိးသား AIDS စီမံခ်က္နဲ႔ သူနဲ႔ တြဲဖက္လုပ္တဲ့ အဖြဲ႕အစည္းေတြက ၄၀ ရာခိုင္ႏႈန္းရတယ္” ဟု ၎က ထပ္ေလာင္းေျပာၾကားသည္။ ေထာက္ပံ့မႈမ်ားေပၚ မူတည္ကာ ေရွ႕ဆက္ ေဆာင္႐ြက္သြားမည့္ စီမံခ်က္ မ်ားအတြက္ လာမည့္ တစ္ပတ္အတြင္း အစည္းအေဝး ျပဳလုပ္ကာ လုပ္ငန္း ေဆာင္႐ြက္ ခ်က္မ်ား ခ်မွတ္သြားရန္ရွိေၾကာင္း ေဒါက္တာျမင့္ေရႊက ဆိုသည္။

ကမၻာ့ရန္ပံုေငြ ဘုတ္အဖြဲ႔က ခြင့္ျပဳလုိက္တာျဖစ္ၿပီး HIV ေရာဂါ တိုက္ဖ်က္ေရးအတြက္ အေမရိကန္ေဒၚလာ သန္း ၁၆ဝ ေက်ာ္ ရရွိမွာျဖစ္ၿပီး ဒီရန္ပံုေငြနဲ႔ HIV ေရာဂါ ကာကြယ္ေရးနဲ႔ ကုသေရးလုပ္ငန္းေတြကို တိုးျမွင့္ ေဆာင္ရြက္ သြားမယ္လုိ႔ သိရပါတယ္။

ျမန္မာနိုင္ငံမွာ ေဆးဝါး လိုအပ္ခ်က္ဟာ အမ်ားအျပား ရိွေနတဲ့ အေၾကာင္း၊ အစိုးရရဲ႕ စာရင္းဇယား အရ ေရာဂါသည္ နွစ္သိန္းေက်ာ္ ရိွေနတဲ့ အနက္ ေျခာက္ေသာင္းေက်ာ္ အတြက္ပဲ ေဆးဝါး ေပးနိုင္ေသးတဲ့ အေၾကာင္း AIDS ေဝဒနာ သည္ေတြကို ကူညီေစာင့္ေရွာက္ ေနတဲ့ NLD အဖဲြ႕မွ တာဝန္ခံ ေဒၚျဖဴျဖဴသင္း က ေျပာပါတယ္။

HIV ေဝဒနာရွင္ေတြနဲ႔ ဘုန္းေတာ္ႀကီးသင္ ပညာေရး ေက်ာင္းေတြကို လွဴဒါန္းဖို႔ အတြက္ မန္ခ်က္စတာ ယူႏိုက္တက္ရဲ႕ ကစားသမားေဟာင္း ၄ ေယာက္ပါဝင္တဲ့ ေဘာလံုးၿပိဳင္ပြဲ က်င္းပဖို႔ရွိတဲ့ အေၾကာင္း ဧၿပီ ၂၆ ရက္ေန႔က ရန္ကုန္ၿမိဳ႕မွာ သတင္းစာ ရွင္းလင္းပြဲလုပ္ၿပီး ေျပာဆိုခဲ့ပါတယ္။

အိတ္ခ်္အုိင္ဗီ၊ တီဘီနဲ႔ ငွက္ဖ်ား ေရာဂါမ်ားကို တုိက္ဖ်က္ဖို႔ ကမၻာလံုး ဆုိင္ရာ ရန္ပံုေငြ အဖြဲ႔ႀကီး Global Fun မွတဆင့္ ရရွိႏုိင္တဲ့ ခန္႔မွန္းေငြ ပမာဏဟာ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ ေနာက္ဆံုး ထားၿပီး ျပည္တြင္းမွ ေရာဂါ အဓိက ခံစားရတဲ့ ေ၀ဒနာ ရွင္ျပည္သူမ်ားရဲ႕ ၈၅ ရာခုိင္ႏႈန္းခန္႔ ထံသာ အိတ္ခ်္အုိင္ဗီြ တုိက္ဖ်က္ေရး အေထာက္အပံ့မ်ား ေရာက္ရွိႏိုင္ မွာ ျဖစ္ျပီး ေထာက္ပ့ံေငြ ကြာဟခ်က္ဟာ ရွိေန ဦးမွာ ျဖစ္တယ္ လုိ႔လည္း သတင္း ရရွိပါတယ္။

“ARV ေဆး၀ါးအတြက္ တင္ဒါေခၚယူတာကို သေဘာမေပါက္ၾကလို႔ မေလွ်ာက္ၾကတာ ထင္ပါတယ္။ ဒီႏွစ္အတြက္ေတာ့ တင္ဒါေခၚယူတာ ၿပီးသြားပါၿပီ။ ေနာင္ႏွစ္က်မွ HIV Test Kit ေတြကို အစားထိုး ၀ယ္ေပး သြားမယ္။ ေသြး လွဴရွင္ေတြ အားလံုး HIV စစ္ႏုိင္ဖို႔အတြက္ တိုးၿပီး၀ယ္သြားမွာပါ” ဟု က်န္းမာေရး ၀န္ႀကီးဌာန ေရာဂါႏွိမ္နင္းေရး ဌာနခဲြမွ တာ၀န္ရွိ ပုဂၢဳိလ္ တစ္ဦးကေျပာသည္။