၂၀၃၀ မွာ ျမန္မာႏိုင္ငံဟာ AIDS Free Generation ျဖစ္ဖို႔ UNAIDS က ရည္မွန္းထားၿပီး အဲဒီ ရည္မွန္းခ်က္ ပန္းတိုင္ ဆီကို မေရာက္ခင္ စပ္ၾကားမွာ မ်ိဳးဆက္နဲ႔ခ်ီတဲ့ စိန္ေခၚမႈေတြကို ျမန္မာႏိုင္ငံ အေနနဲ႔ ဘယ္လို ရင္ဆိုင္တံု႔ျပန္မယ္ ဆိုတာ HIV ကူးစက္ခံထားရတဲ့ ကေလးငယ္ေပါင္း ၅၀ဝ၀ ေက်ာ္သာမက လူမႈပတ္ဝန္းက်င္ တခုလံုး အတြက္၊ ႏိုင္ငံ အတြက္ လြန္စြာအေရးႀကီးတဲ့ အရာ ျဖစ္ေနပါတယ္။

တကယ္ေတာ့ လူကုန္ကူးမႈေတြ၊ အဓမၼက်င့္ခံရမႈေတြ၊ ျပည့္တန္ဆာ ျပဳျခင္းခံရမႈေတြဟာ တစ္ခုနဲ႔ တစ္ခု ဆက္စပ္ေနတာျဖစ္ၿပီး အင္မတန္ လွပေခ်ာေမြ႔တဲ့ လူႏွစ္ေယာက္ အေၾကာင္းကို ရိုက္ကူးထားေသာ “Pretty Woman” ကဲ့သို႔ စိတ္ကူးယဥ္ ရုပ္ရွင္ဇာတ္ကားထဲက အျဖစ္အပ်က္နဲ႔ကေတာ့ တျခားစီျဖစ္ပါတယ္။

“ခင္ဗ်ားက ဒီကိစၥ (HIV/AIDS အသိပညာ ေပးေရး) မွာ ဘာျဖစ္လို႔ဝင္လုပ္ေနတာလဲ၊ ခင္ဗ်ားက ဆရာဝန္ လည္း မဟုတ္ဘူး၊ ႐ုပ္ရွင္မင္းသမီးပဲ” လို႔ အရင္အစိုးရက အရာရွိႀကီးတေယာက္က က်မကို ေဝဖန္ဖူးပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ က်မ တတ္ႏိုင္သမွ် အေကာင္းဆံုးျဖစ္ေအာင္ လုပ္ခဲ့ပါတယ္။

HIV ပိုးျဖင့္ အသက္ရွင္ေနထိုင္သူမ်ားအတြက္ လုပ္ေဆာင္မည့္ က်န္းမာေရးဝန္ေဆာင္မႈ လုပ္ငန္းမ်ားတြင္ ကာယကံရွင္မ်ားကိုယ္တိုင္ ပါဝင္မႈက အလြန္အေရးႀကီးေၾကာင္း ယင္းစစ္တမ္းအရ ေတြ႕ရွိခဲ့ရေၾကာင္း သိရသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ HIV ပိုး ကူးစက္ခံထားရသူ ေပါင္း ၂ သိန္းနီးပါးရွိၿပီး ARV ေဆးဝါး ေသာက္သံုးေနသူ ၁ သိန္း ၂ ေသာင္းေက်ာ္ရွိေၾကာင္း က်န္းမာေရးဝန္ႀကီးဌာန၏ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္ ကိန္းဂဏန္းမ်ား အရ သိရသည္။

သူတို႔ကို လိင္ဆက္ဆံရင္း၊ မူးယစ္ေဆးဝါးသံုးစြဲရင္း တက္တူးအတူထိုးရင္းကေန HIV/AIDS ကူး စက္တတ္တဲ့ အေၾကာင္းေတြကို ဇင္းမယ္ၿမိဳ႕မွာရွိတဲ့ လိင္တူခ်စ္သူမ်ား အခြင့္အေရးနဲ႔ HIV/AIDS အသိပညာေပး လုပ္ငန္းေတြကို လုပ္ေဆာင္ေနတဲ့ Mplus ဆိုတဲ့အဖြဲ႔က မၾကာခဏ လာေရာက္ၿပီး ေဆြးေႏြးပြဲေတြ ျပဳလုပ္ေပးတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

ခုခံအား က်ဆင္းမႈေရာဂါ ခံစားေနရသည့္ လိင္အလုပ္သမ တဦးျဖစ္သူ အသက္ ၃၂ ႏွစ္ အရြယ္ မေဆြ ကလည္း“အရင္တုန္းကဆို က်မက ငါ့ခႏၶာကိုယ္ ငါပိုင္တယ္။ ငါပိုင္တဲ့ အရာနဲ႔ ငါ ပိုက္ဆံရွာတာ ဘယ္သူ႔မွ ဂ႐ုစိုက္စရာ မလိုဘူး ဆိုၿပီး လူေတြကို ခဏခဏ ေျပာဖူးတယ္။ အခုက်ေတာ့ ငါ႔ကို ဘယ္သူမွလည္း ဂ႐ုမစိုက္ပါလား ဆိုၿပီး စိတ္ဓာတ္ တအားက်တယ္၊ ပိုက္ဆံလည္း မရွာႏိုင္ေတာ့ ဘူး”ဟု ေျပာသည္။

“ဘဝတူေတြကို က်မေျပာခ်င္တာကေတာ့ အမ်ိဳးသမီး Sex Worker ေတြအေနနဲ႔ ဘယ္လို အေျခအေနျဖစ္ျဖစ္ ကြန္ဒံုးသံုးပါ။ ပိုက္ဆံ ဘယ္ေလာက္ေပးေပး ကြန္ဒံုးမသံုးရင္ လက္မခံပါနဲ႔။ ခ်စ္သူရည္းစားဆိုလည္း ကြန္ဒံုးသံုးပါ။ အခမဲ့ ကူညီေပးေနတဲ့ စင္တာေတြကို ဆက္သြယ္ၿပီး ေသြးစစ္ပါ။ HIV မရွိလည္း ၃ လတႀကိမ္စစ္ပါ။ HIV ရွိခဲ့ရင္ လည္း စိတ္ဓာတ္က်စရာမလိုဘဲ ART ေဆးေသာက္ ၿပီး ဘဝကို အေကာင္းဆံုးရင္ဆိုင္ပါလို႔ သတင္း စကားပါးလိုက္ခ်င္ပါတယ္” ဟု ဆိုပါသည္။

ကိုတိုးတိုး အေနနဲ႔ ရန္ကုန္တက္လာၿပီး HIV ပိုးအတြက္ ေဆးရရွိဖို႔ စီစဥ္တဲ့ အခ်ိန္တုန္းကလည္း မိသားစု ေတြရဲ႕ တံု႔ျပန္မႈက ေရာဂါခံစားရလို႔ စိတ္အားငယ္ရ တာထက္ ပိုဆိုးတယ္ လို႔ သူ ခံစားခဲ့ရပံုကို ေျပာျပတယ္။ ART ေဆးရဖို႔ မိသားစုတဦးဦးရဲ႕ ေထာက္ခံခ်က္ရွိမွ ရတာေၾကာင့္ အိမ္ကို အေၾကာင္းၾကားတဲ့ အခါမွာ သူ႔ကို မိသားစု ကေန ပစ္ပယ္လိုက္တာထက္၊ သူ႔ေၾကာင့္ မိသားစုဝင္ေတြ အရွက္ရတယ္ ဆိုၿပီး ေျပာဆိုခံခဲ့ ရတဲ့အတြက္ သတ္ေသမလို႔ အထိ စဥ္းစားခဲ့ေသးတယ္ လို႔ သူက ဆိုပါတယ္။

“Male sex workers are too shy and fear having their occupation exposed, so are reluctant to go to a clinic when infected with sexually transmitted diseases. Everyone says they are not infected with HIV/Aids, but no one wants to have their blood tested,” he said.

ဒန္နီယယ္ရဲ႕ ခ်စ္သူ မိန္းကေလးေတြထဲက တခ်ိဳ႕ကလည္း ဒီကိစၥ ႀကိဳသိခဲ့လုိ႔ HIV သြားစစ္ေဆးတဲ့အခါ သူတုိ႔မွာလည္း Positive ျဖစ္ေနတာ ဝမ္းနည္းစြာပဲ သိခဲ့ရပါတယ္တဲ့။ ႐ုိေမးနီးယား ဥပေဒထဲမွာေတာ့ လူတဦးဟာ သူ႔မွာ AIDS ေရာဂါ သိလွ်က္နဲ႔ တျခားသူေတြကို ျပန္႔ ပြားေအာင္ လုပ္ေဆာင္ ခဲ့မယ္ဆုိရင္ ေထာင္ဒဏ္ ၁၅ ႏွစ္ထိ က်ခံရႏုိင္ပါတယ္။

“ဒီပါတီပဲြက အရမ္းကို မိုက္ပါတယ္။ က်ေနာ္တုိ႔လို လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ေပ်ာ္ပါးခ်င္တဲ့ လူငယ္ေတြ အတြက္ အလြတ္ေပ်ာ္လို႔ရတဲ့ပြဲျဖစ္သလို ပြဲရဲ႕ အက်ိဳးအျမတ္ကိုလည္း HIV/AIDS ေဝဒနာရွင္ေတြကို ျပန္လွဴဒါန္းမွာဆုိေတာ့ ကုသိုလ္လည္းရတဲ့ ပြဲလို႔ဆုိႏိုင္ပါတယ္။ ဒီမွာ ကျပေဖ်ာ္ေျဖတဲ့ Sexy အကေတြ ကို အႏုပညာေဖ်ာ္ေျဖမႈတခုလို႔ပဲ ျမင္ေစခ်င္ပါတယ္။ Sexy ကို Sex ကိစၥနဲ႔ ေရာေထြးၿပီး မျမင္ေစ ခ်င္ဘူး။

လူငယ္ေတြကုိ အေတြးေခၚ အယူ အဆေတြ ရင့္က်င့္သူေတြ ျဖစ္လာေအာင္ ပညာေပးမႈေတြ လုပ္ေပးႏိုင္မွသာ အဲဒီလို ပတ္၀န္းက်င္ေတြရဲ႕ ေကာင္းက်ဳိး၊ ဆိုးက်ဳိးေတြကုိ ခြဲျခား တတ္ၾကမွာပါ။ ခရီးသြား လုပ္ငန္းဖြံ႔ၿဖိဳးလာျခင္းနဲ႔အတူ ေကာင္းက်ဳိး ဆိုးက်ဳိး ေတြဟာလည္း ဒြန္တြဲေနတဲ့ အတြက္ မူးယစ္ေဆး အလြန္အကြ်ံ သုံးစြဲသူ တခ်ဳိ႕ကေတာ့ ဘ၀ေတြ ပ်က္စီးသြားၾကသလို တခ်ဳိ႕ကလည္း HIV/AIDS ေတြ ျဖစ္သြားၾကတယ္လို႔ ပေတာင္ ေဒသခံေတြ က ေျပာၾကပါတယ္။