“ေဆးမေသာက္ရေတာ့ ေရရွည္မွာ ရပ္တည္ဖို႔ မလြယ္ေတာ့ဘူးေလ။ ဘာျဖစ္လို႔လဲ ဆုိေတာ့ သူက ကိုယ္ခံအားက ေျပာမယ္ဆုိရင္ တေန႔တႀကိမ္ က် က်လာတာကိုး။ အဲဒီေတာ့ ကိုယ္ခံအားက်မယ္ ဆိုရင္ သူမ်ားတန္းတူ မလုပ္ႏိုင္ဘူး။ မလုပ္ႏိုင္ရင္ တပ္က ထြက္ရေတာ့မယ္။ တပ္က သိသြားရင္ေတာ့ ထြက္ရတာကေတာ့ သိပ္ေတာ့ ဘာမွ မေျပာပေလာက္ေပမဲ့ ဘာျဖစ္မလဲဆိုရင္ အရွက္ကြဲမွာေပါ့ေနာ္၊ လူၾကားထဲမွာ။”

ေဟာ္လန္ႏိုင္ငံ အမ္စတာဒမ္ၿမိဳ႕ အေျခစိုက္ နယ္စည္းမျခား ဆရာဝန္မ်ား အဖြဲ႔ရဲ႕ AZG ေဆးခန္း စစ္ေတြၿမိဳ႕မွာ ဒီကေန႔ မနက္ပိုင္းက ျပန္လည္ဖြင့္လွစ္ဖို႔ စီစဥ္ခဲ့တာကို ၿမိဳ႕ခံလူထု ၂၀ ေက်ာ္က အဲဒီေဆးခန္းေရွ႕မွာပဲ ကန္႔ကြက္ ဆႏၵျပခဲ့ၾကပါတယ္။

Genital HPV ဗိုင္းရပ္စ္ဟာ လိင္ဆက္ဆံရာကေန အေရျပားခ်င္း ထိေတြ႔မိလို႔ ကူးစက္တယ္။ အေတာ္မ်ားမ်ားမွာ တခ်ိန္မွာ ဒီပိုးဝင္တာ ခံရေပမဲ့ ပိုးရွိေနမွန္း မသိၾကဘူး။ ငယ္ရြယ္ သူေတြမွာ ပိုမ်ားၾကတယ္။ ပိုးအမ်ိဳးအစားေပါင္း ၄ဝ ေလာက္ရွိတယ္။ အမ်ားစုကေတာ့ ေရာဂါမရေစပါ။ ကူးစက္လာလဲ သူ႔ဖါသူ ေပ်ာက္သြားႏိုင္တယ္။

က်န္းမာေရးဝန္ႀကီး ဌာန၏ ထုတ္ျပန္ေသာ စာရင္းမ်ားအရ ျမန္မာႏုိ္င္ငံ၌ HIV ပိုးရွိသူ အေရအတြက္မွာ ႏွစ္သိန္းခန္႔ရွိၿပီး ARTေဆးကုသမႈခံယူရန္ လုိအပ္သူအေရ အတြက္မွာ တစ္သိန္း ေလးေသာင္း ခန္႔ရွိေၾကာင္း သိရသည္။

HIV၊ တီဘီႏွင့္ ငွက္ဖ်ားေရာဂါ တိုက္ဖ်က္ေရး လုပ္ငန္းမ်ားအား က်န္းမာေရးဝန္ႀကီး ဌာနႏွင့္အတူ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ကာ လုိအပ္ခ်က္မ်ားအား ကူညီပံ့ပိုးေနေသာ 3D Fund အဖဲြ႕အား ေရာဂါသံုးမ်ဳိး တုိက္ဖ်က္ေရး လုပ္ငန္းမ်ားအျပင္ မိခင္ႏွင့္ ကေလးေသ ဆံုးမႈ ေလွ်ာ့ခ်ႏုိင္ရန္ အတြက္ 3MDG Fund အဖဲြ႕သုိ႔ ေျပာင္းလဲဖြဲ႕ စည္းလိုက္ေၾကာင္း

ဇြန္လအတြင္းကျဖစ္ပြားခဲ့ေသာ ပဋိပကၡေၾကာင့္ MSFလုပ္ငန္းမ်ား ယာယီအားျဖင့္ ရပ္ဆုိင္းခဲ့သည့္အျပင္ HIV/AIDS လူနာမ်ားအတြက္ ေဆးဝါးကုသမႈအေနအထားမွာ လုံေလာက္ေသာ အေျခအေန၌ မရွိခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။

လိင္မွတစ္ဆင့္ ကူးစက္တတ္တဲ့ ဟားပီးစ္ဗုိင္းရပ္စ္ပိုးေၾကာင့္ အရည္ၾကည္ၾကည္ေတြ ဆင္းတာနဲ႔ မိန္းမကိုယ္ တစ္ဝိုက္မွာ ႂကြက္ႏုိ႔ေပါက္တာေတြ ျဖစ္တတ္ပါတယ္။

ကေလးငယ္မ်ားတြင္ HIV ပုိး ကူးစက္ခံရမူ ရွိ/မရွိကို ေမြးကင္းစ (၆) ပတ္ အရြယ္တြင္ စတင္ စစ္ေဆး ႏုိင္ၿပီး ေရာဂါပုိး ေတြ႔ရွိပါက ART ေဆး တုိက္ေကၽြးကာ သက္တမ္းေစ့ ေနထုိင္ သြားႏုိင္ေၾကာင္းကိုလည္း သိရွိရသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ၌ အရည္အေသြးျပည့္မီေသာ ARV ေဆး ထုတ္လုပ္ႏိုင္ေရး အတြက္ အိႏိၵယ အေတြ႕အႀကံဳကို ရယူသြားမည္ဟု Myanmar Positive Group (MPG) ဥကၠ႒ ဦးမ်ိဳးသန္႔ေအာင္က ေျပာသည္။

Eric Goosby သည္ ကမၻာ့အႀကီးဆံုး HIV ဆိုင္ရာ ရန္ပံုေငြအဖြဲ႔တစ္ခုျဖစ္သည့္ PEPFAR အဖြဲ႔၏ ေခါင္းေဆာင္တစ္ဦးျဖစ္

PLHIV မ်ားအေနျဖင့္လည္း မိမိတို႔၏ လိုအပ္ခ်က္မ်ားကို ပိုမို၍ ဆက္သြယ္ေျပာဆိုနိုင္ျပီး က်န္းမာေရး ျပဳစုေစာင့္ေရွာက္ေရး လုပ္ငန္းမ်ားတြင္ ပိုမို၍ အဓိပၸါယ္ျပည့္ဝစြာ ပါဝင္ေဆာင္ရြက္နိုင္မည္ဟု ယံုၾကည္ပါသည္။

HIV ပိုးကူးစက္ခံရသူမ်ားသည္ အခ်ိန္မွီေဆးကုသမႈ ခံယူသင့္ေၾကာင္းႏွင့္ ေၾကာက္စရာ မလို ရွက္စရာမလိုပဲ ေဆးေသာက္သံုးလွ်င္ လူ႔သက္တမ္းေစ့ ေနႏိုင္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း ကာကြယ္ေရး၊ ကုသေရးလုပ္ငန္းမ်ား လုပ္ကိုင္ေနသူမ်ားထံက သိရွိရသည္။