အႏၱရာယ္ေလ်ာ့ခ်ေရး လုပ္ငန္းစဥ္တြင္ နည္းလမ္း မ်ားစြာ ႐ွိပါသည္။ နည္းဗ်ဴဟာ မ်ဳိးစံုႏွင့္ အစီအစဥ္ အားလံုး အျပန္အလွန္ အက်ဳိးျပဳ ဆက္စပ္ေနပါသည္။ ၀န္ေဆာင္မႈ ေပးရာတြင္ ေဆးသံုးစြဲသူမ်ားအား လက္ခံ ရယူသူမ်ား အျဖစ္သာ သေဘာမထားဘဲ HIV/AIDS ေရာဂါ တားဆီး ကာကြယ္ေရး၌ အလြန္ေရးပါသူမ်ား အျဖစ္ ကိုယ္တိုင္ပါ၀င္ လာေစျခင္းျဖင့္ ပိုမိုေအာင္ျမင္မႈ ရ႐ွိလာႏိုင္ပါသည္။

ကမၻာ့ရန္ပံုေငြ ဘုတ္အဖြဲ႔က ခြင့္ျပဳလုိက္တာျဖစ္ၿပီး HIV ေရာဂါ တိုက္ဖ်က္ေရးအတြက္ အေမရိကန္ေဒၚလာ သန္း ၁၆ဝ ေက်ာ္ ရရွိမွာျဖစ္ၿပီး ဒီရန္ပံုေငြနဲ႔ HIV ေရာဂါ ကာကြယ္ေရးနဲ႔ ကုသေရးလုပ္ငန္းေတြကို တိုးျမွင့္ ေဆာင္ရြက္ သြားမယ္လုိ႔ သိရပါတယ္။

ျမန္မာနိုင္ငံမွာ ေဆးဝါး လိုအပ္ခ်က္ဟာ အမ်ားအျပား ရိွေနတဲ့ အေၾကာင္း၊ အစိုးရရဲ႕ စာရင္းဇယား အရ ေရာဂါသည္ နွစ္သိန္းေက်ာ္ ရိွေနတဲ့ အနက္ ေျခာက္ေသာင္းေက်ာ္ အတြက္ပဲ ေဆးဝါး ေပးနိုင္ေသးတဲ့ အေၾကာင္း AIDS ေဝဒနာ သည္ေတြကို ကူညီေစာင့္ေရွာက္ ေနတဲ့ NLD အဖဲြ႕မွ တာဝန္ခံ ေဒၚျဖဴျဖဴသင္း က ေျပာပါတယ္။

MANA အသင္း၏ အဓိက လုပ္ေဆာင္မည့္ မူးယစ္ေဆး၀ါး သံုးစြဲမူ ေလ်ာ့ခ်ေရး (Drug Demand Reduction) ႏွင့္ မူးယစ္ေဆး၀ါး အလြဲသံုးမႈေၾကာင့္ ဆက္ႏြယ္ ျဖစ္ေပၚလာမည့္ ခုခံအား က်ဆင္းမႈေရာဂါ HIV/AIDS အႏၵရာယ္ေလ်ာ့ ခ်ေရးတို႔ ျဖစ္ပါ သည္။

အသင္းႀကီး၏ ေမွ်ာ္မွန္းခ်က္မွာ Myanmar Drug Free Society မူးယစ္ ေဆး၀ါး ကင္းစင္သည့္ ျမန္မာ့လူ႕ေဘာင္ အဖြဲ႕အစည္းျဖစ္သည္။ အသင္းႀကီး အေနျဖင့္ စတင္တည္ေထာင္စဥ္ ကတည္းက မူးယစ္ေဆး၀ါး သံုးစြဲမူ ေလ်ာ့ ခ်ေရးႏွင့္ မူးယစ္ ေဆး၀ါး အလြဲသံုးမႈေၾကာင့္ ေနာက္ဆက္တြဲ ျဖစ္ေပၚလာမည့္ ခုခံအား က်ဆင္း မႈေရာဂါ HIV/AIDS အႏၵရာယ္ ေလ်ာ့ခ်ေရးကို ေဆာင္႐ြက္ရန္ ဦးတည္သည္။

HIV/AIDS ကူးစက္ခံထားရျခင္း ရွိ-မရွိ စစ္ေဆးမႈ မျပဳလုပ္ရေသးသူမ်ား က်န္ရွိ ေသးေၾကာင္း သိရသည္။ “မဟာခ်ိဳင္ ခရုိင္တြင္ တရား၀င္ ျမန္မာလုပ္သား သံုးသိန္းခန္႔ ရွိၿပီး ေဆးရံု (၂) ရံုက ေစာင့္ေရွာက္မႈမ်ား ေပးေန ပါတယ္”။ ျမန္မာ လုပ္သားမ်ားတြင္ HIV/AIDS ေရာဂါေတြ႔ရွိမႈ မ်ားျပား လာရျခင္းႏွင့္ ပတ္သက္၍ ဦးေအာင္မင္းက သံုးသပ္ေျပာၾကား ခဲ့သည္။

The New York Times မွာေဖာ္ျပ ထားတာကေတာ့ PrEP ဟာေဆးသမားေတြ အတြက္ မထိေရာက္ ဘူးလို႔ သိပၸံ ပညာရွင္ေတြ အစဥ္အဆက္ ယူဆခဲ့ ၾကတာပါ။ အေၾကာင္း ကေတာ့ ေဆးသုံးသူေတြမွာ HIV ကူးစက္ႏႈန္း ေၾကာက္ ခမန္းလိလိ ျမင့္မားျပီး ျမန္ဆန္ လြန္းလို႔ပါပဲ။ ၁၉၈၀ ျပည့္ လြန္ႏွစ္မ်ားက ထိုင္းႏိုင္ငံမွာ ျဖစ္ခဲ့ သလိုေပါ့။ ေလ့လာ မႈ ေတာ္ေတာ္ မ်ားမ်ားဟာ လိင္ဆက္ဆံ မႈမွ ကူးစက္ျခင္းနဲ႔ မိခင္မွ ကေလးသို႔ ကူးစက္ျခင္း တို႔ကိုသာ အဓိက ထားၾကျပီး ေဆးသမားေတြမွာ အဲသေလာက္ မထိေရာက္ ႏိုင္ဘူးလို႔ ယူဆခဲ့ ၾကလို႔ပါ။

ကူညီေရး အဖြဲ႔၀င္မ်ားသည္ HIV ကူးစက္ခံရသူ လူနာမ်ားကုိ ႏွစ္သိမ့္ေဆြးေႏြး ပညာေပးမႈမ်ာႏွင့္ လိုအပ္ပါက ေဆး၀ါး ကုသမႈ လုပ္ငန္းမ်ား ေဆာင္ရြက္ေပး ရမည္ဟု အိုင္းအယ္လ္အိုက ေျပာၾကားခဲ့သည္။ ကမာၻ႔ႏုိင္ငံ အသီးသီးမွ အလုပ္ သမား ၀န္ႀကီးဌာနမ်ား၊ အလုပ္သမားမ်ားႏွင့္ အလုပ္သမား အဖြဲ႔အစည္း မ်ားအား ေခၚယူပူးေပါင္းကာ လက္ေတြ႕ ကြင္းဆင္း ေဆာင္ရြက္သြားမည္ဟု သိရသည္။

HIV/AIDS ႏွင့္ပတ္သက္၍ အသိပညာျဖန္႔ေဝမႈမ်ား ျပည္တြင္း၌ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ ျပဳလုပ္လ်က္ရိွသည္ ဆိုေသာ္လည္း ထိုေရာဂါသည္မ်ားအ ေပၚ ခဲြျခားဆက္ဆံမႈ မွာေလ်ာ့က် သြား ျခင္းမရိွ။ HIV ပိုးရိွသူမ်ားကို ပစ္ပယ္ ျခင္း၊ အလုပ္ ထုတ္ ပယ္ျခင္းမ်ား ေနရာ အႏွံ႔ရိွေနဆဲ ပင္ျဖစ္၍ HIV/AIDS ကူးဆက္ခံ ေရာဂါေဝဒ နာရွင္ အမ်ားစုမွာ အလုပ္ လက္မဲ့ျဖင့္ ဘဝရပ္တည္ေရးမွာ ခက္ခဲေနဆဲၿမဲျဖစ္သည္။

“ဒီပိုးရဲ႕ အက်ိဳးဆက္က အခ်ိန္တိုေလး အတြင္းမွာတင္ AIDS ထက္ ပိုဆိုးလိမ့္မယ္။ ဒီဘက္တီးရီးယား ပိုးမႊားရဲ႕ ထိခိုက္မႈက ပိုျပင္းထန္တယ္။ လူေတြကိုလည္း ပိုၿပီးျမန္ျမန္ ကူးစက္ေစႏုိင္တယ္” ဟု အဆိုပါ ပိုးမႊားႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး ေလ့လာေနသည့္ ဆရာဝန္ တစ္ဦးျဖစ္ေသာ အလန္ခရစၥတန္ဆန္က ေျပာၾကားခဲ့သည္။

HIV ပိုး ဆိုျပီး ေဆးစစ္ခ်က္ထြက္လာေတာ့ တုန္လႈပ္ၾကတာေပါ့။ မေၾကာက္တဲ့ သူကေတာ့ ကိုယ့္အျပစ္နဲ႔ ကိုယ္ေပါ့။ မဆင္ျခင္လို႔၊ မေစာင့္စည္းလို႔၊ အေပ်ာ္လြန္လို႔ ျဖစ္ၾက ရတာ။ ကမၻာေပၚမွာ ခုခါအား က်ဆင္း တဲ့ ေလးလံုးေရာဂါ AIDS ကို ေပ်ာက္ေအာင္ ကုသႏိုင္တဲ့ ေဆးက မေပၚေသးဘူး။ ၾကိဳးပမ္း ေဖာ္စပ္ၾကတုန္းပဲ ရွိပါေသးတယ္။ ေသေသ ခ်ာခ်ာ ေလ့လာၾကည့္ရင္ တကယ္ ေၾကာက္စရာ ေကာင္းတဲ့ ေရာဂါပါ။

AIDS ေရာဂါ ျဖစ္ပြားမႈ ေလ်ာ့နည္း ပေပ်ာက္ သုည အဆင့္ထိ ေရာက္ရိွေရး သုေတသနျပဳလုပ္ ျခင္းကုိ အာဆီယံ နုိင္ငံမ်ားရိွ ၿမိဳ႕မ်ားတြင္ ျပဳလုပ္ရန္ ထိုင္းႏုိင္ငံတြင္ က်င္းပခဲ့ေသာ အစည္းအေဝး ဆံုးျဖတ္ခ်က္ အရ အာဆီယံ ၈ ႏုိင္ငံတြင္းရိွ ၿမိဳ႕ ၁၃ ၿမိဳ႕တြင္ သုေတသန ျပဳလုပ္ရန္ သတ္မွတ္ခဲ့ ျခင္းျဖစ္သည္။