အၾကမ္းပတမ္း စမ္းခ်င္ရာစမ္း..
ဒီေလာက္ ၾကံ့ခိုင္တဲ့ က်ဳပ္မွာ
အေရျပားယားနာ ေပါက္တာနဲ ့
ဆရာ၀န္က ေသြးစစ္တာ..
ဘုရား ဘုရား
HIV တဲ့ဗ်ာ..

အကာအကြယ္မဲ့ လိင္ဆက္ဆံျခင္း၊ ေရာဂါပိုး ရွိသူ၏ ေသြးသြင္းမိျခင္း၊ မူးယစ္ေဆး အေၾကာအတြင္း ထိုးသြင္းျခင္းႏွင့္ ေရာဂါပိုး ရွိသူ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ မိခင္ထံမွ သားသမီးထံ ကူးစက္ျခင္း စတဲ့ လမ္းေၾကာင္း ၄ ခုကို ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္ဖို႔ အတြက္ ခက္ခဲျခင္းကလည္း ေရာဂါ ကူးစက္မႈႏႈန္းကို တက္လာခဲ့ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း သိရွိရသည္။

HIV ခံစားေနရသည့္ အသက္ (၃၁) ႏွစ္ရိွ ဦးေနာ္ဆမ္ (Salang Naw Sam) သည္လည္း သူ၏ သားဦးျဖစ္သည့္ (၇) လသား ကေလးငယ္မွာ ခုထက္ထိ က်န္းက်န္းမာမာ ရိွေနေသးေသာေၾကာင့္ ဆက္လက္ အသက္ဆက္ႏိုင္ရန္ အတြက္ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္မ်ား ခိုင္မာေန ဆဲျဖစ္သည္။

ေ၀ဒနာရွင္မ်ား ေဆး၀ါး မျပတ္ စားသုံးရန္ လုိအပ္ေသာ္လည္း လမ္းပန္း ဆက္သြယ္ေရး အခက္ အခဲေၾကာင့္ ဇိုင္းေအာင္ စခန္းႏွင့္ ေကအိုင္အို ထိန္းခ်ဳပ္နယ္ေျမရိွ အခ်ိဳ႕ဒုကၡသည္ စခန္းမ်ားတြင္ HIV တိုုက္ဖ်က္ေဆးဝါးမ်ား ျပတ္လပ္ေနသည္။

အခမ္းအနားအား HIV ႏွင့္ AIDS ေရာဂါ ကုသရန္ အစြမ္းထက္ ေဆးတစ္မ်ိဳး ျဖစ္ေသာ Viraday အမည္ရွိ ေဆးအား တင္သြင္း ျဖန္႔ခ်ိသည့္ Cipla ႏွင့္ Vimal Co., Ltd မွ ကူညီ ပံ့ပုိး ေဆာင္ရြက္ ခဲ့ျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း သိရွိရသည္။

“Sex Worker မွ ကူးတာ မဟုတ္ဘူး။ သာမန္ အမ်ဳိးသမီး ဘ၀နဲ႔ ရပ္တည္ေနရင္း ကူးစက္ခံရသူ အမ်ားႀကီး ရွိတယ္။ တခ်ဳိ႕ဆုိ အေဖ၊ အေမမွာရွိတဲ့ အတြက္ ေမြးလာတဲ့ ကေလးေတြမွာ ဒီေရာဂါပိုး ပါလာေရာ။ အဲဒီလုိဆုိရင္ ေလာကထဲကို HIV ပိုးရွိသူ အလုိလို ေရာက္လာတာပဲေလ။ ဒီလုိျဖစ္တာ က်န္းမာေရး အသိပညာ အားနည္းလို႔ပါပဲ” ဟု ေဒၚစုစုလိႈင္က ေျပာၾကားခဲ့သည္။

နယ္စပ္ႏွင့္ ျပည္တြင္းမွ လူနာမ်ားအား အခမဲ့ က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္မႈ ေပးေနသည့္ မယ္ေတာ္ေဆးခန္းမွ ဒုတိယညႊန္ၾကား ေရး မႉး ေဒါက္တာအဲ့သ၀ါ က “HIV ျဖစ္ႏႈန္းက တိုးလာတယ္။ ဒါေပမယ့္ တခ်ဳိ႕ ေျပာင္းေရႊ႕ လုပ္သားတခ်ိဳ႕က က်န္းမာေရး အာမခံမရွိေတာ့ ေဆး၀ါးမရဘူး။ ARV မရေပမယ့္ သူတို႔အတြက္ အိမ္တိုင္ ရာေရာက္ ေစာင့္ေရွာက္ မႈေပးတာေတြေတာ့ လုပ္တယ္” ဟု ေျပာ သည္။

(၇) ႀကိမ္ေျမာက္ International AIDS Society မွ ႀကီးမွဴး က်င္းပသည့္ Conference on HIV Pathogenesis, Treatment and Prevention (IAS 2013) ကို မတ္လ (၂၂) ရက္ေန႔တြင္ မေလးရွားႏိုင္ငံ၊ ကြာလာလမ္ပူ ၿမိဳ႕တြင္ က်င္းပခဲ့ရာ HIV ေရာဂါႏွင့္ ပတ္သက္သည့္ အထင္ကရ မွတ္တမ္းအသစ္ကို ခ်ျပႏိုင္ခဲ့သည္။

တ႐ုတ္ေတြလည္း မပါေတာ့ဘူး။ ေရာင္းတဲ့သူေတြက တျခားလူမ်ိဳး၊ ေသာက္တဲ့သူေတြက တျခားလူမ်ိဳး” ျဖစ္တယ္ လုိ႔ ေဒၚအက္စ္သာ က ေျပာပါတယ္။ မူးယစ္ေဆး သံုးစြဲမႈေၾကာင့္ ခုခံအားက်ဆင္းမႈ ကူးစက္ေရာဂါ HIV/AIDS ျဖစ္ပြားတဲ့ သူေတြက မုန္းေပၚတခြင္မွာ မ်ားျပားေနၿပီး ရြာ ၁၆ ရြာမွာ ေရာဂါသည္ ၁၅၀ ေလာက္ ရွိေနေၾကာင္း သိရပါတယ္။

ေရာဂါကုိ ေစာကုသ လုိက္ျခင္း အားျဖင့္ ခႏၶာကုိယ္ထဲမွာ ေရာဂါပုိးေတြ သုိေလွာင္ထားလုိ႔ မရေတာ့တဲ့ အျပင္ ေရာဂါပုိး သေႏၶပါ ေျပာင္းသြားတယ္လုိ႔ သုေတသီေတြက ေျပာပါ တယ္။ ေရာဂါကုိ ေစာစီးစြာ အလ်င္အျမန္ ကုသလုိက္ျခင္းရဲ႕ အက်ဳိးက ကုိယ္ခံအားကုိပါ ထိန္းသိမ္းထားရာ ေရာက္တယ္လုိ႔ ဆုိပါတယ္။

HIV ပိုးရိွ၊ မရိွ ေသြးစစ္လိုသူမ်ား ရိွပါကလည္း ၄င္းအသင္းသို႔ အခမဲ့ သြားေရာက္ စစ္ေဆးႏုိင္ၿပီး ေသြးလာေရာက္ စစ္သူမ်ားကုိ ခရီးစရိတ္ ျပန္ထုတ္ေပးေၾကာင္း ၄င္းက ေျပာ သည္။ ေသြးစစ္ လို၍ ျဖစ္ေစ၊ လွဴဒါန္းလို၍ ျဖစ္ေစ က်န္းမာရွင္သန္ ကူညီေရး မာဃေက်ာင္းတုိက္၊ (င) ရပ္ကြက္၊ သႏၲာ (၁၅) လမ္း၊ ေျမာက္ဥကၠလာပ၊ ဖုန္း-ဝ၉-၇၃၂၁၃၃၅ဝ သို႔ ဆက္သြယ္ႏုိင္ေၾကာင္း သိရသည္။

ေရာဂါရွိတဲ့ ေကာင္ေလးက ေကာင္မေလးရဲ႕ လိင္အဂၤါကို လွ်ာနဲ႔ ဆက္ဆံရင္ ကူးစက္ႏိုင္ေျခ နည္းပါတယ္။ ဥပမာ HIV ပိုးရွိတဲ့ ေကာင္ေလး ပါးစပ္မွာ ျပည္တည္နာေတြ ရွိတယ္ ဆိုရင္ ေကာင္ေလးရဲ႕ တံေတြး ကေန ေကာင္မေလးရဲ႕ လိင္အဂၤါ အတြင္းကို HIV ပုိုး၀င္သြားႏိုင္ပါတယ္။ ဒါကေတာ့ ျဖစ္ႏိုင္ေခ် နည္းပါတယ္။