MSF အဖြဲ႕အေနနဲ႔လဲ Global Fund အဖြဲ႕ကေပးတဲ့ ေထာက္ပံ့ေငြနဲ ့လည္ပတ္ ရတာျဖစ္ၿပီး၊ Global Fund အဖြဲ႕ကလဲ ၂၀၁၅ အထိပဲ ေနာက္ဆံုး ထားေပးေတာ့မယ္လို ့ ဆိုပါတယ္။ လူနာေတြ ၃ ပံု ၁ ပံုေလာက္ပဲ ကုနိုင္တာက ဘ႑ာေငြ မလံုေလာက္မႈက အဓိကျဖစ္ၿပီး၊ အစိုးရ က်န္းမာေရး အသံုးစရိတ္ကေန HIV/AIDS လူနာ ကုသေရး အတြက္ ၄ ရာခိုင္ႏႈန္းပဲ ရတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

ယခုေတြ႕ရွိေသာ ဆဲလ္စနစ္တြင္ အစိတ္အပိုင္းႏွစ္ရပ္ ပါ၀င္ေၾကာင္း၊ အင္ဇိုင္းစနစ္မ်ား၊ DNA စနစ္မ်ား ပါ၀င္ေနေၾကာင္း၊ အဆိုပါဆဲလ္သည္ အျခား ခုခံအားဆဲလ္မ်ား၏ DNA အတြင္းသို႔ ၀င္ေရာက္ႏိုင္ၿပီး HIVပိုးကို တိုက္ဖ်က္ႏိုင္မည့္ DNA recording system ကို ဖန္တီးႏိုင္္ေၾကာင္းကို ယခု သုေတသနကို ျပဳလုပ္ခဲ့ေသာ ဂၽြန္ေဟာ့ကင္း တကၠသိုလ္မွ သုေတသီမ်ားကေျပာ ၾကားခဲ့သည္။

မယ္ေတာ္ေဆးခန္းမွ AIDS ေ၀ဒနာရွင္တဦးက “ကြ်န္ေတာ့္မွာ ဒီေရာဂါရွိတာ ေလးႏွစ္ရွိ ေနပါၿပီ။ ဒီမယ္ေတာ္ ေဆးခန္းမွာဘဲ ေသြးစစ္ၿပီး စသိခဲ့တာပါ။ ကြ်န္ေတာ္ သိသိခ်င္း တုန္လွဳပ္သြားပါတယ္။ လူၾကားထဲမွာ ဘယ္လိုေနရမလဲလို႔ ေတြးမိ၊ ရွက္မိပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ကြ်န္ေတာ္ ထင္သလို မဟုတ္ခဲ့ဘူး လူေတြက ကြ်န္ေတာ့္ကို ပံုမွန္ဘဲ ေျပာဆို ဆက္ဆံၾကတယ္။ အားေပးၾကတယ္။

HIV နဲ႔ လူနာတစ္ေယာက္ (ဘဲြ႕ေတာ့ ရတယ္၊ ပညာတတ္မတတ္ေတာ့ မသိဘူး) လာျပတယ္။ သူေရာဂါ ရွိမွန္းကို HIV အထူးကုက ရွင္းျပျပီးသား။ ေဆးရံုတက္ဖို႔ လိုေတာ့မွ က်ေနာ္နဲ႔ ျပျပီး တက္တာ။ သူ HIV အတြက္ ေဆးေသာက္ ခ်င္တယ္တဲ့။ ေသာက္လဲ ေသာက္ရမဲ့ အေနအထားကိုး။ ေဆးရုံက ဆင္းျပီး ၅ ရက္ေနရင္ ျပန္ျပပါ။ အဲဒီအခ်ိန္မွာ ညႊန္ၾကားမယ္လို႔ ေျပာလိုက္တယ္။

ပူးေပါင္း လုပ္ေဆာင္မႈမ်ားသည္ အေျခခံအားျဖင့္ ကေလးသူငယ္ဖြံ႕ၿဖိဳးေရး၊ ေရသန္႔ရရွိေရး၊ သဘာ၀ ၀န္းက်င္ သန္႔ရွင္းေရး၊ တကိုယ္ရည္ သန္႔ရွင္းေရး၊ ပညာေရး၊ က်ားမ ညီတူညီမွ် ဆက္ဆံခြင့္ ရရွိေရး၊ HIV/AIDS ႏွင့္ လူမႈအေျချပဳ က်န္းမာေရး ေစာင့္ေရွာက္မႈမ်ား ပါ၀င္ေၾကာင္း သိရသည္။

သုခရိပ္ျမံဳေဂဟာသည္ ၂၀၁၂ ဒီဇင္ဘာ ၃၁ ရက္ေန႔အထိ အလႉေငြက်ပ္ ၈၁၃ သိန္း လက္ခံ ရရွိၿပီးျဖစ္သည္။ သုခရိပ္ျမံဳ လူငယ္ဖြံၿဖိဳးေရး ပရဟိတေဂဟာ၌ လက္ရွိတြင္မိဘမဲ့ အိပ္ခ်္အိုင္ဗီ-ေအ့ဒ္စ္ေ၀ဒနာသည္ ကေလး ၁၁ ဦးရွိ ေနေၾကာင္းႏွင့္ ယင္းေဂဟာမွာ ျပည္ႀကီး တံခြန္ျမိဳ႕နယ္၊ ဘံုပ်ံေတာရ၊ ျမ၀တီမင္းၾကီး တိုက္အတြင္းတြင္ တည္ရွိေၾကာင္း သိရသည္။

HIV/AIDS Prevention & Care Centre သည္ ၂၀၀၄ ခုႏွစ္မွ စတင္၍ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ ေဒၚျဖဴျဖဴသင္း အပါအ၀င္ လူငယ္ကိုးဦးမွ စတင္ဖြဲ႔စည္းကာ HIV/AIDS ေရာဂါပိုးရွိသူ မည္သူမဆို က်န္းမာေရးဆိုင္ရာ ျပဳစုေစာင့္ေရွာက္မႈမ်ား ေပးလ်က္ရွိေၾကာင္း သိရသည္။

ကေမၻာဒီးယား ႏုိင္ငံတြင္ HIV/AIDS ေရာဂါ ေ၀ဒနာ ခံစားေနရသူမ်ားအား လူအမ်ားက ယေန႔ေခတ္တိုင္ ၀ိုင္းပယ္ထားၾကၿပီး အျပစ္သားမ်ား သဖြယ္ ဆက္ဆံမႈမ်ား ရွိေနဆဲ ျဖစ္သည္။ ၄င္းတို႔အား အမ်ားစုက လူ႔အသိုင္းအ၀ိုင္းမွ ဖယ္ထားၾကၿပီး လူမႈေရးကိစၥ အေတာ္မ်ားမ်ားတြင္ ဆက္သြယ္မႈ လံုး၀ျဖတ္ေတာက္ ထားၾကသည္။

သုခရိပ္ျမံဳေဂဟာသည္ ၂၀၁၂ ဒီဇင္ ဘာ ၃၁ ရက္ေန႔အထိ အလႉေငြက်ပ္ ၈၁၃ သိန္း လက္ခံရရွိၿပီးျဖစ္သည္။ သုခရိပ္ျမံဳ လူငယ္ဖြံၿဖိဳးေရး ပရဟိတေဂဟာ၌ လက္ရွိတြင္မိဘမဲ့ အိပ္ခ်္အိုင္ဗီ-ေအ့ဒ္စ္ေ၀ဒနာသည္ ကေလး ၁၁ ဦးရွိ ေနေၾကာင္းႏွင့္ ယင္းေဂဟာမွာ ျပည္ႀကီး တံခြန္ျမိဳ႕နယ္၊ ဘံုပ်ံေတာရ၊ ျမ၀တီမင္းၾကီး တိုက္အတြင္းတြင္ တည္ရွိေၾကာင္း သိရသည္။

ထိုင္းႏိုင္ငံသည္ ၁၉၈၄တြင္ (၁.၁)သန္းေက်ာ္ ေရာဂါျဖစ္ပြားခဲ့ၿပီး (၅) သိန္းေက်ာ္ ေသဆုံးရာမွ အေလးထား ကာကြယ္မူေၾကာင့္ ၂၀၀၉ တြင္ ျဖစ္ပြားသူ (၅) သိန္းေက်ာ္ရွိၿပီး ေသဆုံးမူမွာ (၂၈၀၀၀) သာျဖစ္ေအာင္ ဟန္တား ကာကြယ္ႏိုင္မူအား ေလ့လာ အတုယူ သင့္ပါသည္။ တရား၀င္ ျပည္တန္ဆာ ရွိေနရာႏွင့္ တန္းတူ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ HIV ေရာဂါျဖစ္ပြားမႈအား ႏိုင္ငံေတာ္ အစုိးရေနျဖင့္ အမ်ဳိးသားေရး တာ၀န္တစ္ ရပ္အျဖစ္ ေဆာင္ရြက္သင့္ပါေၾကာင္း တင္ျပ လုိက္ရပါသည္။

ကမၻာ႕စီးပြားေရး ဖိုရမ္တြင္ ကမၻာလုံးဆိုင္ရာ က်န္းမာေရး ျပႆနာတစ္ခု ျဖစ္သည့္ AIDS ေရာဂါ တိုက္ဖ်က္ေရး အတြက္ မဟာ ဗ်ဳဟာမ်ားကို ေဆြးေႏြးၾကမည္ ျဖစ္ၿပီး ကမၻာ့ ႏိုင္ငံမ်ားမွ စီးပြားေရး ပညာရွင္၊ ႏိုင္ငံေရး ေခါင္းေဆာင္ မ်ားႏွင့္ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းရွင္ေပါင္း ၂၅၀၀ ေက်ာ္ တက္ေရာက္ ေဆြးေႏြးလ်က္ ရွိသည္။

အမိျမန္မာႏိုင္ငံႀကီး ဆင္းရ ဲဒုကၡထဲ ေရာက္ေနတဲ့ ကာလေတြမွာ ခိုကိုးရာ မဲ့ခဲ့တဲ့ ခေလးေတြ HIV ေရာဂါရခဲ့တဲ့ ခေလးေတြ ပညာေရး မရရွိႏိုင္တဲ့ ခေလးေတြ ကယ္သူမဲ့ ဘ၀မ်ားစြာ ရွိလာခဲ့ရပါတယ္။ သက္ႀကီး ရြယ္အိုမ်ားရဲ႕ ေထာက္တည္ရာမဲ့ ဘ၀ေတြနဲ႔ ဆင္းရဲဒုကၡ မ်ားစြာ ခံစားေနၾကရပါတယ္။ ထိုမ်ားစြာေသာ ဘ၀ေတြကို စာနာမႈႏွလံုးသားနဲ႔ လက္ေတြ႕ ကူညီမႈေတြနဲ႔ စာေရးဆရာမ ေဒၚသန္းျမင့္ေအာင္က ေန႔စဥ္ ကူညီေစာင့္ေရွာက္ေပးလို႔ အားကိုး ရာမဲ့ ဘ၀မ်ား ေအးခ်မ္းမႈ ရရွိခဲ့ၾကပါတယ္။