Rapid Test မွာ မိတ္ေဆြစစ္ခဲ့တဲ့ Strip test ေတြနဲ႔ စစ္ပါတယ္။ ဒီလို စစ္တာက အခ်ိန္တိုအတြင္း ပိုးရွိ/မရွိကို သိႏိုင္ပါတယ္။ ေငြကုန္ေၾကးက်လည္း နည္းပါတယ္။ ဒီ Strip ေတြက အေျဖမွန္ကန္မႈ ၉၅-၉၈% ေက်ာ္ ရွိပါတယ္။ ဒီမွာစစ္လို႔ Negative ဆိုရင္ စိတ္ခ်ရပါတယ္။ ဒီမွာ စစ္လို႔ Positive ျပရင္ ဒုတိယ အဆင့္ Confirmatory Test ကို ဆက္ျပီး စစ္ရပါတယ္။

လက္ရွိ HIV/AIDS မွာ အသံုးျပဳေနတဲ့ ေဆး၀ါးေတြဟာ လူနာရဲ႕ ေသြးထဲက active ျဖစ္ေနတဲ့ ဗိုင္းရပ္ ပမာဏကို နည္းပါးေစဖို႔ ပစ္မွတ္ထားတာေၾကာင့္ ေဆး၀ါးရပ္ လိုက္တာနဲ႔ ဗိုင္းရပ္ေတြ လ်င္ျမန္ စြာမ်ားလာႏိုင္ပါတယ္။ Protratin မွာေတာ့ အဲဒီ အာနိသင္ကိုေခ်ဖ်က္ ႏုိင္ျခင္းရွိမရွိနဲ႔ ကိုယ္ခႏၶာထဲကေန ဗိုင္းရပ္ ကင္းစင္ ေအာင္ ျပဳလုပ္ႏိုင္ စြမ္းရွိမရွိကုိ သုေတသီေတြ ေလ့လာ ေနပါတယ္။

လြန္ခဲ့တဲ့ သံုးလေက်ာ္ေက်ာ္ေလာက္ကေတာ့ အေပ်ာ္အပါး လုိက္စားမိပါတယ္။ အေဖာ္ေတာ့ သံုးပါတယ္။ ခုအေရျပား (ေျခသလံုး ႏွင့္ လက္ျဖန္) မွာ ယားနာ လိုလိုေပါက္ေန ပါတယ္။ တစ္ကိုယ္ရည္ သန္႔ရွင္းေရးလဲ ေန႔တိုင္း လုပ္ပါတယ္။ ဒါနဲ႔ က်ေနာ္ ေသြးစစ္ၾကည့္ပါတယ္။ အေျဖမွာေတာ့ မရွိဘူး (non-reactive) လို႔ေရးထားပါတယ္။

SIV ေရာဂါပိုးသည္ HIV ႏွင့္ အလားတူ ေရာဂါပိုး တစ္မ်ိဳးျဖစ္ၿပီး အဆိုပါ ေရာဂါပိုး မ၀င္ေရာက္ႏိုင္ရန္ ကာကြယ္ေဆးကို ထုတ္ေဖာ္ စမ္းသပ္ခဲ့ၾကျခင္း ျဖစ္သည္။ အဆိုပါ ကာကြယ္ေဆးထိုးခဲ့သည့္ ေမ်ာက္မ်ား အနက္ ၅၀% မွာ ေရာဂါ ကူးစက္မခံရေၾကာင္း Oregon Health and Science University မွ သုေတသီ Louis Picker မွ ေျပာၾကားခဲ့သည္။

Genital herpes လိင္လမ္းေရယံု ကိုျဖစ္ေစတာက HSV-2 နဲ႔၊ Oral herpes ပါးစပ္ေရယံုကိုျဖစ္ေစတာက HSV-1 ျဖစ္တယ္။ မတူပါ။ ၂ မ်ိဳးလံုးကေန ကူးေစႏိုင္ပါတယ္။ အျပန္အလွန္ ကူးစက္ႏိုင္တယ္။ ဒီပိုးမ်ိဳးက ျမင္ေန ရတဲ့ ေရယံုအနာမရွိလဲ ေသြးထဲမွာ ပါေနရင္လဲ ကူးေစႏိုင္ေသးပါတယ္။ Zovirax (Acyclovir) ေဆးေသာက္ျပီး ကာကြယ္ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ရာႏွဳန္းျပည့္မကာကြယ္ပါ။

ဂရိ နိုင္ငံမွာ HIV ကူးစက္နႈန္း ျမင့္မား ေနတာကို ထိန္းခ်ဳပ္ဖို႔ ဒီဥပေဒကို မနွစ္က ျပဌာန္း ျပီးသား ျဖစ္ေပမယ့္ နိုင္ငံတကာ လြတ္ျငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္ အဖဲြ႕က ကန္႔ကြက္ တိုက္ပဲြ ဆင္ခဲ့လို႔ ေနာက္ျပန္ဆုတ္ သြားခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

သူတို႔ နွစ္ဦး မတိုင္ခင္ အရင္ လူနာတဦး ကိုေတာ့ ရိုးတြင္း ျခင္ဆီ အစားထိုး ကုသျပီး ေနာက္ ဒါဟာ AIDS ကူသမႈ ဆိုျပီး ေဖၚျပ ေျပာဆို ခဲ့ဖူးပါတယ္။ ဘာလို႔လဲ ဆိုေတာ့ အဲဒီ သူကို အစားထိုး လိုက္တဲ့ ရိုးတြင္း ျခင္ဆီဟာ HIV ပိုးကို ခံနိုင္ရည္ ရိွတဲ့ လူကေန ဒါန ျပဳထားတဲ့ ရိုးတြင္း ျခင္ဆီ ျဖစ္လို႔ ပါတယ္။

အိပ္မက္ဆိုတဲ့ သေဘာက Intense activity တခုခု လုပ္ျခင္ေဇာၾကီးလို႔လဲ ျဖစ္ႏိုင္တယ္လို႔ ေယဘုယ်ေျပာႏိုင္တယ္။ အိပ္မက္တိုင္းက အဲလိုမ်ိဳး အျမဲတန္း မွန္တာေတာ့ မဟုတ္ပါ။ Subconscious minds မသိစိတ္မွာ ကိန္းေအာင္းေန တာလို႔ ယူဆခ်က္လဲရွိတယ္။ သိစိတ္ကေန ကိုယ့္ကိုယ္ကို (ဆင္ဆာ) မလုပ္ႏိုင္ပါဆိုတဲ့ အယူအဆနဲ႔ လုပ္ႏိုင္တယ္ အယူ အဆမွာ မတူတာ ရွိပါတယ္။ အတိတ္နိမိတ္ေကာက္ၾကတာကလဲ အရပ္စကား လူေျပာမ်ားတယ္။

HIV ပိုး ဆိုျပီး ေဆးစစ္ခ်က္ထြက္လာေတာ့ တုန္လႈပ္ၾကတာေပါ့။ မေၾကာက္တဲ့ သူကေတာ့ ကိုယ့္အျပစ္နဲ႔ ကိုယ္ေပါ့။ မဆင္ျခင္လို႔၊ မေစာင့္စည္းလို႔၊ အေပ်ာ္လြန္လို႔ ျဖစ္ၾက ရတာ။ ကမၻာေပၚမွာ ခုခါအား က်ဆင္း တဲ့ ေလးလံုးေရာဂါ AIDS ကို ေပ်ာက္ေအာင္ ကုသႏိုင္တဲ့ ေဆးက မေပၚေသးဘူး။ ၾကိဳးပမ္း ေဖာ္စပ္ၾကတုန္းပဲ ရွိပါေသးတယ္။ ေသေသ ခ်ာခ်ာ ေလ့လာၾကည့္ရင္ တကယ္ ေၾကာက္စရာ ေကာင္းတဲ့ ေရာဂါပါ။

အဆုိပါ ေရာဂါပုိးကို လြန္ခဲ့ေသာ ႏွစ္ႏွစ္က ဂ်ပန္ႏုိင္ငံရွိ ျပည့္တန္ဆာ အမ်ဳိးသမီး တစ္ဦးထံမွ ပထမဆံုး ရွာေဖြ ေတြ႕ရွိ ခဲ့ျခင္း ျဖစ္ၿပီး ၎ေရာဂါပုိးသည္ ခုခံအား က်ဆင္းမႈကို ပုိ၍ျဖစ္ပြား ႏုိင္ေျခ ရိွေၾကာင္း အေမရိကန္ အမ်ဳိးသား လိင္ က်န္းမာေရး ဆုိင္ရာ ၫြန္႔ေပါင္းအဖြဲ႕မွ ဝီလ်ံစမစ္က သတိေပး ေျပာၾကားခဲ့သည္။

ေခြ်း နဲ႔ မ်က္ရည္ကေန HIV ကိုမကူးေစပါ၊ ဒါေပမဲ့ အသဲေရာင္ (ဘီ) ကူးစက္ႏိုင္တယ္ ဆိုတဲ့ က်န္းမာေရး သတင္းတပုဒ္ ၂ဝဝ၇ ခုႏွစ္က ထြက္ပါတယ္။ Hepatitis B အသဲေရာင္ (ဘီ) ပိုးဟာ ေခြ်းကေနလည္း ကူးစက္ႏိုင္တယ္လို႔ ပါတယ္။

လံႈ႕ေဆာင္ေရး (ကင့္ပိန္း) ဟာ “It Starts With Me; We can stop HIV ကြ်န္ေတာ္-က်မက စပါမည္၊ HIV ကိုတားႏိုင္သည္” ျဖစ္ျပီး၊ Terrence Higgins Trust အဖြဲ႔ကေန ကူညီ ထားပါတယ္။ ျဖစ္ႏိုင္ေျခမ်ားတဲ့ အုပ္စုေတြကို အနည္းဆံုး ၁၂ လမွာ တခါ ေဆးစစ္ဘို႔ တိုက္တြန္း ပါတယ္။