လူ႔ေသြးရည္ၾကည္မွ ထုတ္လုပ္ေသာ အသည္းေရာင္အသား၀ါ ဘီပိုး ကာကြယ္ေဆးမ်ားမွ တစ္ဆင့္ အျခားေရာဂါမ်ားအျပင္ HIV ေရာဂါမ်ား ကူးစက္ႏိုင္သည့္ အတြက္ အဆိုပါေဆး ထုတ္လုပ္မႈကို ပိတ္ပင္ ရပ္နားသင့္သည္ဟု ကုလသမဂၢ အသိအမွတ္ျပဳ အတုိင္ပင္ခံ သမားေတာ္ႀကီး ပါေမာကၡ ခင္ေမာင္၀င္း(အသည္း) က ေျပာၾကားသည္။

ကမၻာတစ္ခုလံုးကုိ ၿခံဳၿပီး သံုးသပ္ၾကည့္ရင္ေတာ့ “ကူးစက္ပံု ပံုစံ” ဟာ ၃ မ်ိဳး ခြဲျခားျပလို႔ ရတယ္။ ဒီပံုစံေတြကုိ သိနားလည္ဖို႔လိုတဲ့ အေၾကာင္းကေတာ့ ဒီအသိဟာ ေရာဂါျဖစ္စဥ္ လမ္းေၾကာင္းကုိ ေလ့လာရာမွာလည္း အသံုးဝင္တယ္။ ကာကြယ္ေရးအတြက္ အစီအစဥ္မ်ား ဆြဲရာမွာလည္း အေထာက္အကူျပဳတယ္။ ဘယ္ပံုစံနဲ႔ ကူးရင္ ဘယ္ေလာက္ ကူးစက္ႏိုင္မယ္၊ ဘယ္သူေတြ အမ်ားဆံုး ထိမယ္ဆိုတာကို သိႏိုင္တယ္။

ဆစ္ဖလစ္ ျပန္႔ပြားမႈကေတာ့ AIDS ေလာက္ မျမန္ဘူး။ ဒါဟာလည္း မ်က္ေမွာက္ေခတ္ရဲ႕ တိုးတက္မႈ တစ္ရပ္ျဖစ္တဲ့ ဆက္သြယ္ေရးနဲ႔ ကူးလူးဆက္ဆံေရး ေကာင္းမြန္လြယ္ကူ ျမန္ဆန္ျခင္း ေၾကာင့္ပဲ။ ဒါကေတာ့ အေကာင္းနဲ႔ အဆိုးဟာ အမ်ားအားျဖင့္ တစ္ခုတည္း ေပၚမလာဘူး။ ဒြန္တြဲျပီး လာတယ္ဆိုတာကို သတိရေစတဲ့ အခ်က္တစ္ခုပဲ။ အဲဒီအခ်ိန္ကလည္း အခု AIDS မွာ ျဖစ္သလိုပဲ ရုရွေတြဟာ ပိုလန္သားေတြဆီက ရတာလို႔ ဆိုတယ္။

မွာလိုတာက ကြန္ဒံုးသံုးပါ။ လိင္ဆက္ဆံရင္ ပါးစပ္ကို အသံုးမျပဳပါနဲ႔။ ဒီၾကြက္ႏို႔ေတြက လည္ေခ်ာင္း၊ စအိုလမ္းေၾကာင္းေတြ ထဲမွာပါ ေပါက္တတ္ ပါတယ္။ ကိုယ္႔ရဲ႕ လိင္ဆက္ဆံဘက္ကို မကူးမိေအာင္ သတိျပဳပါ။ ကုသဖို႔ အတြက္ ဒီၾကြက္ႏို႔ကို သက္သာေအာင္ေတာ့ လုပ္လို႔ရပါတယ္။ လံုး၀ေပ်ာက္ေအာင္ေတာ့ ကုသလို႔ မရေသးပါဘူး။ ဒီၾကြက္ႏို႔ေတြက စိတ္ဖိစီးမႈမ်ားရင္၊ အလုပ္ပင္ပန္းရင္ ပိုထတတ္ပါတယ္။ ခုခံအားေကာင္းေအာင္ေနပါ၊ အနားယူပါ။

ကပ္ေရာဂါတိုက္ရာမွာ သိပၸံပညာ / ေဆးပညာကို လံုးလံုးပံု အားကိုးျပီး လုပ္လုိ႔ မရဘူး။ ဥပမာ ေရာဂါေပ်ာက္ေအာင္ ကုသေရးနဲ႔ ကာကြယ္ေရးအတြက္ သိပၸံအပိုင္းကေနျပီး ျပည့္စံုစြာ (သို႔) ေက်နပ္ ဖြယ္ေကာင္းေလာက္ေအာင္ ဖန္တီးတီထြင္ ေပးႏုိင္ေပမယ့္ လည္း ေရာဂါကုိ အျပီးအျပတ္ ရွင္းလို႔ မရခဲ့ပါဘူး။ (ဆစ္ဖလစ္ကိုသာ ၾကည့္ပါ) လူေတြရဲ႕ အျပဳအမႈ၊ လူေနမႈ၊ ဆက္ဆံေရး၊ ယဥ္ေက်းမႈနဲ႔ ဓေလ့ထံုးစံ စတဲ့ လူမႈေရး က႑နဲ႔ ႏိုင္ငံေရး က႑တို႔ဟာ အေရးၾကီးတဲ့ အပိုင္းေတြ ျဖစ္ပါတယ္။

ခုခံအားက်လာရင္ ျပင္ပက ေရာဂါအစံု လူထဲ၀င္လာပါတယ္။ အဲဒီအထဲမွာ တီဘီပိုးလဲ ၀င္ပါတယ္။ ဒီေတာ့ ပိုးရွိသူမွာ တီဘီေရာဂါနဲ႔ တြဲေနတတ္ပါတယ္။ လူအေတာ္မ်ားမ်ားက ပိုးရွိတာကို မသိေနေတာ့ တီဘီေရာဂါလို႔ ထင္ျပီး တီဘီေဆးေသာက္ရင္း မသကၤာလို႔ ေသြး စစ္ၾကည့္မွ HIV ပိုးရွိေနမွန္း သိၾကရပါတယ္။ ဆိုလိုတာက တီဘီနဲ႔ ေအအိုင္ဒီအက္ ေရာဂါႏွစ္ခုက ဒြန္တြဲေနတတ္ပါတယ္။ လကၡဏာအားျဖင့္ သိပ္မတူညီၾကပါဘူး။ ေခ်ာင္းဆိုးတာ၊ ပိန္တာကေတာ့ ႏွစ္ခုစလံုးမွာ ရွိတတ္ပါတယ္။

သိရသေလာက္ေတာ့ ျမန္မာနဲ႔ ဗီယက္နမ္မွာ ပလိပ္ေရာဂါဟာ စိတ္မခ်ရေသးတဲ့ လူထုက်န္းမာေရး ျပႆနာအျဖစ္ အခုထိ တည္ဆဲျဖစ္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ ကာကြယ္ေရး ကိစၥေတြကို သတိရွိစြာနဲ႔ ဆက္လက္လုပ္ဖို႔ လိုေသးတယ္လုိ႔ ယူဆရတယ္။ ၁၄၉၃ ခုနွစ္ဟာ ကမၻာ့သမိုင္းမွာ ထင္ရွားတဲ့ ႏွစ္တစ္ႏွစ္ပါ။

AIDS ဗိုင္းရပ္စ္ပိုး ဝင္ျပီး သူေတြရဲ႕ ကိုယ္ (ေသြး) ထဲမွာ ဒီ ဗိုင္းရပ္စ္ကို တုိက္ဖ်က္ဖို႔ အတြက္ ထုတ္ထားတဲ့ Antibody “ပဋိပစၥည္း” ရွိတယ္၊ ဒီ ပဋိပစၥည္းကို တစ္နည္းနည္းနဲ႔ မ်က္ျမင္ သက္ေသျဖစ္လာေအာင္ ေဖာ္ထုတ္ရန္ ျဖစ္တယ္။ တစ္နည္း ဆုိရင္ေတာ့ ဒီပဋိပစၥည္းဟာ ဗိုင္းရပ္စ္ကို ကိုယ္စားျပဳတဲ့ သေကၤတပဲ ျဖစ္တယ္။ ယခု သံုးေနတာကေတာ့ နည္း ၂ မ်ိဳး ရွိတယ္။

သုေတသီ ေတြက Radioimmunotherapy (RIT) လို႔ေခၚတဲ့ နည္းပညာ ကိုသုံးျပီး ေဆးေသာက္ျပီး လူနာမ်ားရဲ႕ ေသြး ထဲမွာ ရွိေနတဲ့ HIV ပိုး ကူးစက္ ခံထားရတဲ့ ဆဲလ္ေတြကို ဖ်က္ဆီးလိုက္ ျခင္းျဖင့္ HIV ကူးစက္ ေရာဂါကို ေပ်ာက္ ကင္းေအာင္ ကုသႏိုင္ဖို႔ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ လမ္းစရွိတဲ့ မဟာဗ်ဴဟာ တစ္ခု ျဖည့္ဆည္းေပး လိုက္ျပန္ပါျပီ။ ဒီသုေတသန ရလာဒ္ေတြကို ေျမာက္အေမရိက ဓာတ္ေရာင္ျခည္ အသင္းၾကီး (Radio logi cal Society of North America – RSNA) ရဲ႕ ႏွစ္ပတ္လည္ ညီလာခံမွာ တင္ျပ ခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

AIDS ေရာဂါ ဗိုင္းရပ္စ္ကို ျပင္သစ္က အရင္ေတြ႕တာလား အေမရိကန္က အရင္ေတြ႕တာလား ဆုိတဲ့ ျပႆနာကေတာ့ အျငင္းပြားလို႔ မျပတ္ေသးဘူး။ ဒီ တအံုအံုေႏြးေႏြး ကိစၥကို ပိုျပီး ႐ႈပ္ေထြးလာေစတာ ကေတာ့ သတင္းစာေတြထဲ အမွတ္မထင္ မေမွ်ာ္လင့္ပဲ ပါလာတဲ့ သတင္းေတြေၾကာင့္ပဲ။ ပထမ သတင္းစာ တစ္ေစာင္က ျပင္သစ္ေတြက AIDS ဗိုင္းရပ္စ္ကုိ ေတြ႕ထားျပီလို႔ ဆိုေနတယ္။ ေနာက္ “New Scientist” ဆိုတဲ့ မဂၢဇင္းထဲမွ Gallo တို႔ရဲ႕ HTLV iii ဟာ AIDS ဗိုင္းရပ္စ္ ျဖစ္တယ္ ဆိုတဲ့သတင္း ပါလာျပန္တယ္။

HIV သည္ သာမန္အားျဖင့္ HIV-1 ႏွင့္ HIV-2 ဟူ၍ ႏွစ္မ်ိဳးသာ ကြဲျပားေလ့ ရွိၿပီး HIV-1 က သက္ေရာက္မႈ ပိုမိုျပင္းထန္ သည္။ ထို႔ေၾကာင့္လည္း AIDS ေရာဂါ ျဖစ္ပြားေစၿပီး လူကို ေသေၾကသည္အထိ အႏၱရာယ္ေပးေသာ အဓိက ဗုိင္းရပ္စ္ အျဖစ္ ယူဆထားၾကသည္။ 02_AG/A က ေသေစေလာက္သည့္ သက္ေရာက္မႈ အပိုင္းတြင္ ပိုမိုျပင္းထန္ၿပီး ကူးစက္မႈတြင္လည္း ပို၍လြယ္ကူေၾကာင္း သိရွိရသည္။

အစီအစဥ္ ေရးဆြဲရာတြင္ အသင္း၏ ရည္မွန္းခ်က္ တိက်ခိုင္ၿမဲရမည္။ ရည္မွန္းခ်က္ လြဲေခ်ာ္ေသြဖီမႈ မ႐ွိရန္ အထူး သတိျပဳရမည္။ မိမိတို႔ လုပ္ေဆာင္ရမည့္ လုပ္ငန္း တာ၀န္ကို ကၽြမ္းက်င္ပိုင္ႏိုင္စြာ အေကာင္ အထည္ေဖၚႏိုင္သည့္ စြမ္းရည္ ျပည့္၀ေစရမည္။