ျမန္မာ တစ္ႏို္င္ငံလံုးရွိ အနယ္နယ္ အရပ္ရပ္က (HIV) ေရာဂါပိုး ကူးစက္ခံ မိန္းကေလးေတြရဲ႕ အသက္ေမြး၀မ္းေက်ာင္း အတြက္ စက္ခ်ဳပ္ပညာ သင္တန္းကို ၾသဂုတ္လအတြင္း ဖြင့္မယ္လို႔ ေတာင္ဒဂံုရွိ HIV/AIDS ျပဳစုေစာင့္ေရွာက္ေရး ေဂ ဟာမွ သိရပါတယ္။ ဒီလိုသင္တန္းကို လက္မႈပညာနဲ႔ အသက္ေမြး၀မ္းေက်ာင္း ျပဳႏိုင္ေအာင္ သာမက စား၀တ္ေနေရး အတြက္ ရပ္တည္ရာမွာ အခက္အခဲ မရွိေအာင္စတဲ့ ရည္ရြယ္ခ်က္နဲ႔ ဖြင့္ေပးမယ္လို႔ သိရပါတယ္။
HIV ကူးစက္ခံရသူမ်ားအတြက္ Second Line အဆင့္ ARV ေဆး မလံုေလာက္
ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ ARV ေဆး၀ါး လိုအပ္ေနေသးသည့္ HIV ပိုးရွိသူ တသိန္းႏွစ္ေသာင္းေက်ာ္ အတြက္ ကမာၻလံုးဆိုင္ရာ ရန္ပံုေငြအဖြဲ႔ (Global Fund) ၏ စံအရ ၂၀၁၂ မွ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္အတြင္းတြင္ ေရာဂါပိုးရွိသူမ်ား၏ ၈၅ ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ ေဆး၀ါး တိုးျမႇင့္ ေပးႏိုင္ရန္ ရည္မွန္းထားေၾကာင္း က်န္းမာေရး၀န္ႀကီး႒ာနမွ သိရသည္။
ဆက္ဆံရာမွာ ပါးစပ္ကိုသံုးရင္ ရႏိုင္တဲ့ ကူးစက္ေရာဂါေတြ
Genital herpes လိင္လမ္းေရယံု ကိုျဖစ္ေစတာက HSV-2 နဲ႔၊ Oral herpes ပါးစပ္ေရယံုကိုျဖစ္ေစတာက HSV-1 ျဖစ္တယ္။ မတူပါ။ ၂ မ်ိဳးလံုးကေန ကူးေစႏိုင္ပါတယ္။ အျပန္အလွန္ ကူးစက္ႏိုင္တယ္။ ဒီပိုးမ်ိဳးက ျမင္ေန ရတဲ့ ေရယံုအနာမရွိလဲ ေသြးထဲမွာ ပါေနရင္လဲ ကူးေစႏိုင္ေသးပါတယ္။ Zovirax (Acyclovir) ေဆးေသာက္ျပီး ကာကြယ္ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ရာႏွဳန္းျပည့္မကာကြယ္ပါ။
ျမန္မာႏိုင္ငံ ခုခံအား က်ဆင္းမႈ ကူးစက္ေရာဂါ ဆိုင္ရာ အမ်ဳိးသား မဟာဗ်ဴဟာ စီမံကိန္း အသိပညာေပး
ျမန္မာႏုိင္ငံ (HIV) ျဖင့္ ေနထုိင္သူမ်ား အသင္း(ကြန္ရက္) ဥကၠ႒က ျမန္မာ ႏိုင္ငံ၏ ခုခံအား က်ဆင္းမႈ ကူးစက္ေရာဂါ ဆိုင္ရာ အမ်ဳိးသား မဟာဗ်ဴဟာ စီမံကိန္းမ်ား ေအာင္ျမင္မႈ ရရွိေစရန္ အတြက္ လူထု အေျချပဳ အဖြဲ႕အစည္း မ်ား၏ ေဆာင္ရြက္ခ်က္မ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍ ေဆြးေႏြးၿပီး တက္ေရာက္ လာၾကသူမ်ားမွလည္း အႀကံျပဳ ေဆြးေႏြး ခဲ့ၾကေၾကာင္း သိရသည္။
တစ္ႏိုင္ငံလံုးရိွ HIV ကူးစက္ခံထားရသူ အမ်ဳိးသမီးမ်ားအတြက္ စက္ခ်ဳပ္ အတတ္ပညာ သင္တန္းဖြင့္မည္
လက္ရွိတြင္ HIV/AIDS ျပဳစုေေစာင့္ေရွာက္ေရးေဂဟာ ဖြင့္လွစ္ထားသည့္ ျပည္သူ႔ လႊတ္ေတာ္ ကုိယ္စားလွယ္ ေဒၚျဖဴျဖဴသင္းက ေတာင္ဒဂုံရွိေဂဟာတြင္ သင္တန္းမ်ားဖြင့္လွစ္ ထားေသာ္လည္း ယခုျပဳလုပ္မည့္ သင္တန္းသည္ တစ္ႏုိင္ငံလုံးမွ HIVပုိး ကူးစက္ခံထားရသူ မည္သူမဆုိ တက္ေရာက္ သင္ၾကားႏိုင္မည္ ျဖစ္ေၾကာင္းေျပာသည္။
HIV/AIDS ေ၀ဒနာရွင္မ်ားအတြက္ ေအအာတီ စင္တာအသစ္မ်ား တိုးခ်ဲ႕မည္
လာမည့္ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ အကုန္တြင္ အစိုးရေဆး႐ံုႀကီး ၆၅ ခုႏွင့္ ခုခံက် ကာလသားေရာဂါ တိုက္ဖ်က္ေရးအဖြဲ႔ ေဆးခန္း ခုနစ္ခုအထိ တိုးခ်ဲ႕လုပ္ေဆာင္ရန္ စီစဥ္ထားေၾကာင္းႏွင့္ ယင္းေအအာတီ စင္တာမ်ားတြင္ ေျခာက္လမွ တစ္ႏွစ္အထိ ေအအာတီေဆး၀ါးျဖင့္ ကုသမႈ ခံယူၿပီးေသာ လူနာမ်ားအား ၿမိဳ႕နယ္အဆင့္ Decentralized ART မ်ားသို႔ လႊဲေျပာင္းေပးၿပီး ဆက္လက္ကုသမႈ ခံယူေစမည္ျဖစ္ေၾကာင္းႏွင့္ ယခုႏွစ္အတြင္း Decentralized ART sites ၃၀ အထိ ဖြင့္လွစ္သြားမည္ျဖစ္ၿပီး ၂၀၁၅ ခုႏွစ္တြင္ ၁၀၁ ခုအထိ တိုးခ်ဲ႕သြားရန္ လ်ာထားေၾကာင္းလည္း သိရသည္။
ျမန္မာ့က်န္းမာေရး အလားအလာေကာင္း
“ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ဒီဆိုးရြားတဲ့ ေရာဂါေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အေျခေန တိုးတက္ေအာင္ လုပ္ရမယ့္ လုပ္ရပ္ေတြက အမ်ား ႀကီး က်န္ပါေသးတယ္။ ဒီအထဲမွာ အေရးအပါဆံုးသူေတြက သူနာျပဳေတြ သားဖြားဆရာေတြနဲ႔ တျခား က်န္းမာေရး ဝန္ထမ္းေတြပါ။ သူတို႔က HIV/AIDS ေဝဒနာရွင္ေတြအတြက္ အေကာင္းဆံုး လုပ္ေပးႏုိင္တာကို ႏိုင္ငံ တိုင္းလိုလုိမွာ ေတြ႔ ရေလ့ရွိပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ေတာ့ ဆရာဝန္က လံုလံုေလာက္ေလာက္ မရွိတဲ့ ေက်းလက္ေဒသေတြမွာ သူတို႔က သိပ္အေရးပါပါတယ္။
လိင္လုပ္သားမ်ားကို ART ေဆး ဦးစားေပး တိုးျမႇင့္ေပးရန္ ေတာင္းဆို
လိင္လုပ္သားမ်ားအေပၚ ခြဲျခား ႏွိမ့္ခ် အႏိုင္က်င့္မႈမ်ား ကင္းရွင္း၍ တန္းတူ အခြင့္အေရးမ်ား ရရွိေစရန္၊ HIV ထိခိုက္ ကင္းစင္ေသာ လူမႈဘဝ ပတ္ဝန္းက်င္ တစ္ခု ေပၚေပါက္ လာေစရန္အတြက္ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ ဧၿပီလတြင္ ႏိုင္ငံတြင္း ေဒသ ႀကီး ၁၀ ခုမွ လိင္လုပ္သား ၃၅ ဦးျဖင့္ SWiM ကြန္ရက္ကို စတင္ ဖြဲ႕စည္းခဲ့ ၿပီး ယခုႏွစ္ ျပဳလုပ္သည့္ ေတာ္ဝင္ခေရအဖြဲ႕ (လိင္လုပ္ငန္းျဖင့္ အသက္ေမြးဝမ္းေက်ာင္း ျပဳသူမ်ား ကြန္ရက္) ၏ ဒုတိယ အႀကိမ္ေျမာက္ ႏွစ္ပတ္လည္ အခမ္းအနား ကို ျပည္နယ္ႏွင့္ တိုင္းေဒသႀကီး ၁၃ ခုမွ ေဒသ ကိုယ္စားလွယ္ ၈၀ ေက်ာ္ တက္ေရာက္ခဲ႔ေၾကာင္း အဆိုပါ ကြန္ရက္ထံမွ သိရသည္။
လိင္အလုပ္သမမ်ား လူ႔အခြင့္အေရး တန္းတူရရန္ ေတာင္းဆို
ျမန္မာႏိုင္ငံ အႏွံ႔ရွိ ေဒသဆိုင္ရာ HIV/ AIDS ကူးစက္မႈ ကာကြယ္ေရး၊ ကုသေရးႏွင့္ ျပဳစုေစာင့္ေရွာက္ေရး လုပ္ငန္း မ်ားကို လုပ္ကိုင္ေနသည့္ ေဒသဆိုင္ရာ ကြန္ရက္အဖြဲ႔ ၁၇ ခုႏွင့္ ရပ္ရြာလူထု အေျချပဳအဖြဲ႔ ၃၆ ဖြဲ႔တို႔မွ စုစုေပါင္းအဖြဲ႔၀င္ ၈၀ ေက်ာ္ တက္ေရာက္သည့္ ေတာ္၀င္ခေရ၏ ဒုတိယအႀကိမ္ေျမာက္ ႏွစ္ပတ္လည္ အစည္းအေ၀းတြင္ အခ်က္ ၄ ခ်က္ကို လက္မွတ္ ေရးထိုး ေတာင္းဆိုလိုက္သည္။
HIV ကူးစက္ခံထားရသူ အမ်ဳိးသမီးမ်ား အတြက္ အသက္ေမြး၀မ္းေက်ာင္း သင္တန္း ဖြင့္မည္
အနယ္နယ္ အရပ္ရပ္ရွိ HIV ပုိးကူးစက္ခံထားရသူ အမ်ဳိးသမီးမ်ား အတြက္ အသက္ေမြး၀မ္းေက်ာင္း ျပဳႏုိင္ရန္ စက္ခ်ဳပ္သင္တန္းကုိ ၾသဂုတ္လ အတြင္း ဖြင့္လွစ္ႏုိင္ရန္ စီစဥ္ထားသည္ဟု HIV, AIDS ျပဳစု ေစာက္ေရွာက္ေရး ေဂဟာ ဖြင့္လွစ္ထားသူ ျပည္သူ႔ လႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္ ေဒၚျဖဴျဖဴသင္းက မဇၩိမ ကုိေျပာသည္။
ျပည့္တန္ဆာေတြကို အကာအကြယ္ေပးဖို႔ ေတာင္းဆို
လိင္အေရာင္း အဝယ္လုပ္တဲ့ ေနရာမွာ ေရာင္းတဲ့သူကိုပဲ ဖမ္းျပီး ဝယ္တဲ့သူကို ဖမ္းဆီးတာမ်ိဳး မရိွ ေသးပါဘူး။ ဒီဥပေဒကို အစိုးရ ဘက္ကလည္း ျပင္ဖို႔ မရိွဘူးလို႔ လႊတ္ေတာ္မွာ ျပီးခဲ့တဲ့ ရက္ပိုင္းက ေျပာထား ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ကြန္ဒံုးကို သက္ေသခံ အျဖစ္ ရဲက ဖမ္းဆီးျပီး အခ်ိဳ႕ တရားရံုးေတြမွာ ရံုးတင္ေနတဲ့ အတြက္ လိင္လုပ္သားေတြ HIV ကူးစက္ ျပန္႔ပြားဖို႔ အတြက္ အႏၱရာယ္ ရိွေနတယ္လို႔ ဒီပဲြကို တက္ေရာက္ ေဆြးေႏြး သူေတြက ေျပာပါတယ္။
အေမးအေျဖ (၁၃၈) (၁၈ ႏွစ္ျပည့္မွ ဖတ္ပါ)
က်ေနာ့္မွာ ပိုးရွိသလားလို႔ပါ။ လြန္ခဲ့တဲ့ ၁ ႏွစ္တုန္းက ေဆးရံုမွာ ခြဲစိတ္မႈ တစ္ခုလုပ္ေတာ့ ေဆးစစ္ရပါတယ္။ အဲဒီေဆးရံုမွာ ေဆးစစ္ေတာ့ result ကုိတိတိက်က် နားမလည္လို႔ပါ။ HIV Ab ဆိုတဲ့ေနရာမွာေတာ့ non လို႔ေရးထားေတာ့ ပိုးမရွိဘူးလို႔ ယူဆရမွာလား ဆရာ။ အဲဒီတုန္းက ပိုးရွိ ခဲ့ရင္ ေဆးရံုက ေျပာမယ္လို႔ က်ေနာ္ ထင္ပါတယ္။ အဲဒါကို သိခ်င္တာပါ။

Follow me on: