လံႈ႕ေဆာင္ေရး (ကင့္ပိန္း) ဟာ “It Starts With Me; We can stop HIV ကြ်န္ေတာ္-က်မက စပါမည္၊ HIV ကိုတားႏိုင္သည္” ျဖစ္ျပီး၊ Terrence Higgins Trust အဖြဲ႔ကေန ကူညီ ထားပါတယ္။ ျဖစ္ႏိုင္ေျခမ်ားတဲ့ အုပ္စုေတြကို အနည္းဆံုး ၁၂ လမွာ တခါ ေဆးစစ္ဘို႔ တိုက္တြန္း ပါတယ္။

“ေဆးေသာက္ဖို႔ လိုေနၿပီျဖစ္တဲ့ PLHIV တစ္ေယာက္အေနနဲ႔ ေဆးအတြက္ တစ္လက်ပ္ သံုးေသာင္း ၀န္းက်င္ ရရွိရင္ အသက္ မဆံုးရံႈး ႏိုင္ပါဘူး၊ ေနာက္ ေနေရး ထိုင္ေရး အတြက္ ႏွစ္ေသာင္းေလာက္ရွိရင္ သူတို႔ အတြက္ ေနစရာ အိမ္ေသးေသးေလး တစ္လံုးရႏိုင္ၿပီး သူတို႔ ေဆးကုဖို႔ အဆင္ေျပနိုင္တယ္” ဟု ဦးသီဟႀကိဳင္က PLHIV မ်ား၏ လိုအပ္ခ်က္ကို ေျပာျပသည္။

Unicef မွ သတင္း ထုတ္ျပန္ခ်က္မ်ား အရ အခုလက္ရွိ ျပည္တြင္းမွာ ေအအာရ္ဗီြ ေဆးျပား ေတြကို HIV ေရာဂါပိုး ရွိသူေပါင္း ၅၃၀၀၀ကို ေထာက္ပံ့ ႏိုင္ခဲ့ၿပီး ျဖစ္တယ္လုိ႔ သိရပါတယ္။ ဒါ့ေပမယ့္ ခန္႔မွန္းေျခ အားျဖင့္ လူေပါင္း ၁၂၅၀၀၀ ဦးခန္႔ဟာ ကုသမႈ ခံယူဖို႔ လိုအပ္ ေနတယ္လုိ႔ သိရပါတယ္။ ကမၻာ႔လုံး ဆိုင္ရာ ရန္ပုံေငြ အဖြဲ႕ႀကီးရဲ႕ ေထာက္ပံ့မႈ ပုံစံသစ္ အရ အိတ္ခ်္အိုင္ဗီြ အတြက္ လက္ရွိ ရႏိုင္တဲ့ ရန္ပုံေငြ ေတြက တစ္ႏွစ္ကို အေမရိကန္ ေဒၚလာ ၃၃ သန္း ရွိတယ္လုိ႔ သိရပါတယ္။

HIV ပိုးရိွ၊ မရိွ ေသြးစစ္လိုသူမ်ား ရိွပါကလည္း ၄င္းအသင္းသို႔ အခမဲ့ သြားေရာက္ စစ္ေဆးႏုိင္ၿပီး ေသြးလာေရာက္ စစ္သူမ်ားကုိ ခရီးစရိတ္ ျပန္ထုတ္ေပးေၾကာင္း ၄င္းက ေျပာ သည္။ ေသြးစစ္ လို၍ ျဖစ္ေစ၊ လွဴဒါန္းလို၍ ျဖစ္ေစ က်န္းမာရွင္သန္ ကူညီေရး မာဃေက်ာင္းတုိက္၊ (င) ရပ္ကြက္၊ သႏၲာ (၁၅) လမ္း၊ ေျမာက္ဥကၠလာပ၊ ဖုန္း-ဝ၉-၇၃၂၁၃၃၅ဝ သို႔ ဆက္သြယ္ႏုိင္ေၾကာင္း သိရသည္။

ပိုးရိွသူေတြနဲ႔ စမ္းသပ္ျပီးေနာက္မွာ ဒီအေျဖကို ထုတ္ခဲ့တာျဖစ္ျပီး၊ တေယာက္ကဆို ခုခံအား ထိန္းထားနိုင္ တဲ့ ေအအာဗီေဆး ေသာက္တာကို ရပ္လိုက္တာ ၁၀ နွစ္ေက်ာ္ သြားျပီလို႔ သိရပါတယ္။ ပိုးရိွေနျပီလို႔ သိတာနဲ႔ ၁၀ ပတ္ အတြင္းမွာ ထိထိေရာက္ေရာက္ ကုခဲ့ရင္ ခဏၾကာလို႔ ေဆးျဖတ္လိုက္လည္း က်န္းမာစြာ ေနနိုင္ေနမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

ေအအာရ္တီေဆး၀ါး ကုထံုးျဖင့္ ကုသရန္ လိုအပ္လ်က္ရွိသည့္ HIV ပိုးျဖင့္ အသက္ရွင္ေနထိုင္သူ ၄၀ ဦးခန္႔သည္ ကခ်င္ျပည္နယ္တြင္ လက္ရွိျဖစ္ပြားလ်က္ရွိေသာ တိုက္ပဲြ မ်ားေၾကာင့္ ဒုကၡသည္ စခန္းမ်ားသို႔ ထြက္ေျပး တိမ္းေရွာင္ေနရေၾကာင္း Myanmar Positive Group (MPG) ဥကၠ႒က ေျပာသည္။

“မေလးရွားႏုိင္ငံမွာ ရွိတဲ့ ျမန္မာ၊ ကခ်င္တုိင္းရင္းသား အကုန္လုံး ပါဝင္ပါတယ္။ အခုလုိမ်ိဳးသြားရတာ တအားကုိ ကုသုိလ္ရပါတယ္။ ဘုရား ရွိခုိးေက်ာင္းေတြ သြားၾကတယ္။ ၿပီးေတာ့ အလုပ္သမား ေတြကမ်ားေတာ့ မနက္ ၁နာရီ ထုိးမွာ ဘုရားေက်ာင္း တက္ၾကတယ္။ အဲဒါကေတာ့ ေမ့မရတဲ့ အမွတ္တရပါပဲ။ အခုလုိမ်ိဳး တစ္ေန႔လုံး တစ္ညလုံး ဘုရားရွိခုိးခဲ့ရတာ ပထမဦးဆုံး အႀကိမ္ပါပဲ” လုိ႔ ကဗ်ာဘြဲ႕မွဴးက ေျပာျပပါတယ္။

ဒဂံုျမိဳ႕သစ္ေတာင္ပိုင္းနဲ ့ေျမာက္ပိုင္းေတြမွာ ေအအိုင္ဒီအက္စ္ ေ၀ဒနာ႐ွင္ေတြအတြက္ ကူညီေစာင့္ေ႐ွာက္ေရး ေဂဟာေတြ ဖြင့္လွစ္ျပီး အကူအညီေပးေနေပမယ့္ လူနာ အေရအတြက္ မ်ားလာျပီး ေနရာ မလံုေလာက္ေတာ့တဲ့ အတြက္ တိုးခ်ဲ႕ဖြင့္လွစ္ဖို ့စီစဥ္တာလို႔ အန္အယ္လ္ဒီ အိတ္ခ်္အိုင္ဗြီ၊ ေအအုိင္ဒီအက္စ္ အကူအညီေပးေရးအဖြဲ႕က တာ၀န္႐ွိသူ ေဒၚျဖဴျဖဴသင္းက ေျပာပါတယ္။

ကမၻာေပၚရွိ HIV ကူးစက္မႈေလ်ာ့ခ်ႏိုင္သည့္ ႏိုင္ငံ (၁၀) နိုင္ငံတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ ပါ၀င္လာႏိုင္သည္ဟု ဒီဇင္ဘာ (၂) ရက္ေန႔ ျပည္သူ႔ရင္ျပင္၌ က်င္းပျပဳလုပ္ခဲ့ေသာ ကမၻာ့ AIDS အထိိမ္းအမွတ္ေန႔တြင္ UNAIDS မွတာ၀န္ရွိသူ တစ္ဦးက ေျပာၾကားလိုက္သည္။

“ေဆးမေသာက္ရေတာ့ ေရရွည္မွာ ရပ္တည္ဖို႔ မလြယ္ေတာ့ဘူးေလ။ ဘာျဖစ္လို႔လဲ ဆုိေတာ့ သူက ကိုယ္ခံအားက ေျပာမယ္ဆုိရင္ တေန႔တႀကိမ္ က် က်လာတာကိုး။ အဲဒီေတာ့ ကိုယ္ခံအားက်မယ္ ဆိုရင္ သူမ်ားတန္းတူ မလုပ္ႏိုင္ဘူး။ မလုပ္ႏိုင္ရင္ တပ္က ထြက္ရေတာ့မယ္။ တပ္က သိသြားရင္ေတာ့ ထြက္ရတာကေတာ့ သိပ္ေတာ့ ဘာမွ မေျပာပေလာက္ေပမဲ့ ဘာျဖစ္မလဲဆိုရင္ အရွက္ကြဲမွာေပါ့ေနာ္၊ လူၾကားထဲမွာ။”

က်န္းမာေရးဝန္ႀကီး ဌာန၏ ထုတ္ျပန္ေသာ စာရင္းမ်ားအရ ျမန္မာႏုိ္င္ငံ၌ HIV ပိုးရွိသူ အေရအတြက္မွာ ႏွစ္သိန္းခန္႔ရွိၿပီး ARTေဆးကုသမႈခံယူရန္ လုိအပ္သူအေရ အတြက္မွာ တစ္သိန္း ေလးေသာင္း ခန္႔ရွိေၾကာင္း သိရသည္။

ထိုင္းႏုိင္ငံ ေလာ့ဘူရီၿမိဳ႕ AIDS ကေလးမ်ား ေဂဟာကို ၈. ၁၀. ၂၀၁၂ ေန႔က ေရႊတြံေတး ဆရာေတာ္ စာေရးဆရာမ သန္းျမင့္ေအာင္ မာကိုပိုလို ကုမၸဏီ ဒါ႐ုိတ္တာအဖြဲ႔တို႔ သြားေရာက္ခဲ့ ၾကၿပီး ေထာက္ပံ့ေငြမ်ား လွဴဒါန္း ခဲ့ၾကတယ္။