“ကမာၻေပၚတြင္ လူေပါင္း (၃၅) သန္းခန္႔ HIV ပိုးကူးစက္မႈ ခံေနရပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာေတာ့ ၁၉၈၉ ခုႏွစ္က စၿပီး ခုခံအားက်ေရာဂါ တိုက္ဖ်က္ေရးေန႔ကို က်င္းပခဲ့ၾကၿပီး HIV ကူးစက္ ခံထားရသူေတြကို ခြဲျခားမဆက္ဆံဖို႔ ပိုးကူးစက္ခံရတဲ့ သူေတြ ARV ေဆးပံုမွန္ တိုက္ေကြ်းမယ္ဆိုရင္ သာမန္လူေတြလိုပဲ သက္တမ္းေစ့ေနႏိုင္ပါတယ္။ လူသားခ်င္း ကိုယ္ခ်င္းစာၿပီး ေဖးမကူညီၾကဖို႔လိုပါတယ္။” ဟု ခ႐ိုင္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴး ဦးတင္၀င္းေရႊက ေျပာသည္။

လ်ဳိ႕ဝွက္ေသြး စစ္ေပးျခင္း ဆိုသည္မွာ ေသြးစစ္ၿပီးထြက္ ရွိလာေသာ အေျဖကို လွ်ဳိ႕ဝွက္ေပးထားျခင္း ျဖစ္ၿပီး UNAIDS ၏ ၂၀၁၃ စစ္တမ္းမ်ား အရ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ HIV/AIDS ကူးစက္မႈႏႈန္းသည္ သာမန္ျပည္သူမ်ားၾကား အသက္ ၁၅ မွ ၄၉ ႏွစ္ၾကားတြင္ ၀ ဒသမ ၄၇ ရာခိုင္ႏႈန္း၊ အဓိက ဦးတည္အုပ္စု သံုးခုျဖစ္သည့္ မူးယစ္ေဆးသံုးစြဲသူမ်ားတြင္ ၁၈ ရာခိုင္ႏႈန္း၊ လိင္တူခ်စ္သူမ်ားတြင္ ၁၀ ရာခိုင္ႏႈန္း၊ လိင္လုပ္သားမ်ားတြင္ ရွစ္ရာခိုင္ႏႈန္း အထိကူးစက္မႈရွိေနေသာ္လည္း လာေရာက္ စစ္ေဆးမႈ နည္းပါးေနျခင္းျဖစ္သည္။

HIV/AIDS ေရာဂါ တုိက္ဖ်က္ရာမွာ လူတုိင္း ေသြးစစ္ေဆးလာႏုိင္မႈဟာ အဓိက အခ်က္အေနနဲ႔ ရွိေနၿပီး ဒီလုိေသြးစစ္ႏုိင္ဖုိ႔ အတြက္ HIV/AIDS တုိက္ဖ်က္ေရး အဖြဲ႕ေတြ အေနနဲ႔ ဦးစားေပး လႈံ႕ေဆာ္ သြားမယ္လုိ႔ သိရပါတယ္။

ခုခံအားက်ဆင္းမႈ ကူးစက္ေရာဂါ တိုက္ဖ်က္ေရးေန႔ အထိမ္းအမွတ္အျဖစ္နဲ႔ ရန္ကုန္ ကန္ေတာ္ႀကီး Mini Zoo မွာ အဆိုေတာ္ေတြရဲ႕ ေဖ်ာ္ေျဖပြဲနဲ႔ အတူ AIDS ေရာဂါနဲ႔ ကြယ္လြန္သြားသူေတြကို ေအာက္ေမ့သတိရ ဆုေတာင္းျခင္း၊ ဖဲႀကိဳးနီပံုစံ ဆီမီးထြန္းျခင္းနဲ႔ ေဆြးေႏြးပြဲ၊ ေတးသရုပ္ေဖာ္အကေတြနဲ႔ ဒီဇင္ဘာ ၇ ရက္ေန႔မွာ တင္ဆက္ခဲ့ပါတယ္။

နယ္စည္းမျခား ဆရာဝန္ မ်ားအဖဲြ႕သည္ ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ HIV/AIDS ဝန္ေဆာင္မႈမ်ားကို ပထမဆံုးေပးေဝေသာ အဖဲြ႕အစည္းျဖစ္ၿပီး HIV/AIDS ေဝဒနာရွင္ေပါင္း ၃၅ဝဝဝ ေက်ာ္ကို လက္ရိွတြင္ ကုသေပးလ်က္ရိွသည္။ တီဘီႏွင့္ HIV တဲြဖက္ကူးစက္ ခံထားရေသာ ေဝဒနာရွင္ ၃ဝဝဝ ေက်ာ္ကိုလည္း ကုသေပးလ်က္ရိွၿပီး ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ HIV/AIDS တုိက္ ဖ်က္ေရး တြင္ MSF မွ ဆက္လက္ ပါဝင္သြားမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

ဟယ္ရီႏွင့္ အတူ ပါဝင္ေဆာင္ရြက္ ၾကသည့္ ထိပ္တန္း စာရင္းဝင္ သူမ်ားကလည္း ကမၻာ့ အႏွံ႔အျပားရွိ HIV ေဝဒနာ ခံစားေနရ သူမ်ားအား အားေပးစကား ေျပာျခင္း၊ လိုအပ္သည္ မ်ားကို ရွာေဖြ ေထာက္ပံ့ ေပးျခင္းျဖင့္ HIV ေၾကာင့္ ရရွိလာခဲ့သည့္ အမည္းစက္ႏွင့္ အရွက္ တရားမ်ားကို ကာကြယ္ေပးရာ တြင္ တိုးတက္လာရန္ ေမွ်ာ္လင့္ ထားသည္ဟု ဆိုသည္။

HIV/AIDS ကူးစက္ခံေနရသူ အမ်ားစုဟာ အသက္ (၁၄) ႏွစ္ကေန (၂၅) ႏွစ္အတြင္းျဖစ္ၿပီး လိင္ဆက္ဆံမႈကေန အမ်ားဆုံး ကူးစက္ခံေနရကာ ေန႔စဥ္ (၁၉) ဦးႏႈန္းခန္႔ ကူးက္ခံရမႈေတြ ရွိေနတယ္လုိ႔ သိရပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ HIV/AIDS ကူးစက္ခံေနရသူ တစ္သိန္းရွစ္ေသာင္း ငါးေထာင္၀န္းက်င္မွာ ART ေဆးကုထုံး လိုအပ္မႈရွိသူဟာ တစ္သိန္းႏွစ္ေသာင္းေက်ာ္ရွိၿပီး ART ေဆးကုထုံးကိုေတာ့ (၅၄) ရာခုိင္ႏႈန္းသာ ေထာက္ပံ့မႈ ရရွိေနတယ္လုိ႔ သိရပါတယ္။

HIV/AIDS နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ၀ါးတန္းဆိပ္ကမ္း ျပည္တြင္းျပည္ပ ကုန္တင္ ကုန္ခ်ဌာနခြဲ (၂) က လုပ္သား ၁၀၀ ေက်ာ္ကို ေသြးေဖာက္ စစ္ေဆးမႈေတြျပဳလုပ္ေပးခဲ့သလုိ ပန္းဆိုးတန္းဆိပ္ကမ္းမွာလည္း HIV/AIDS အေၾကာင္း အသိပညာေပး လက္ကမ္း စာေစာင္ ေတြနဲ႔ ကြန္ဒံုးေတြ ကိုလည္း ျဖန္႔ေ၀ခဲ့ၾကပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ အခုႏွစ္အတြင္း HIV ပိုးအသစ္ထပ္မံ ကူးစက္ခံရသူ ေန႔စဥ္ ၁၈ ဦးနီးပါးအထိ ရွိေနၿပီး တစ္ႏိုင္ငံလံုးမွာ အသစ္ထပ္မံ ကူးစက္ခံရသူ ၆၅၇၀ ခန္႔ရွိတယ္လို႔ အမ်ဳိးသား ခုခံအားက်ဆင္းမႈ ကူးစက္ေရာဂါ တုိက္ဖ်က္ေရး စီမံခ်က္ NAP ရဲ႕ အခ်က္အလက္ေတြကို ကိုးကားၿပီး ပုဂၢလိက သတင္းစာ တစ္ေစာင္က ေရးသားေဖာ္ျပထားပါတယ္။

ကာကြယ္ျခင္းသည္ ကုသျခင္းထက္ ေကာင္းသည္ဟု ဆို႐ိုး စကားရွိသလို ေရာဂါပိုး ခႏၶာတြင္းသို႔ ဝင္ေရာက္ ကူးစက္မခံရခင္က ႀကိဳတင္ ကာကြယ္ထားေလ့ ရွိေသာ အသိပညာ ဗဟုသုတႏွင့္ အေလ့အက်င့္ ေကာင္းမ်ားရွိေနပါက ပိုမို၍ လံုၿခံဳစိတ္ခ်ရတဲ့ ဘဝကို ပိုင္ဆိုင္မွာမို႔ လိင္အေပ်ာ္အပါးေရွာင္ပါ။ မိမိ၏ဇနီး၊ ခင္ပြန္းအေပၚသစၥာရွိပါ။ တစ္လင္တစ္မယား စနစ္ကို က်င့္သံုးပါ။ မေရွာင္ႏိုင္လွ်င္ ကြန္ဒံုး (Condom) သံုးပါဟု အႀကံျပဳေျပာဆို လိုက္ရပါသည္။

AIDS ေရာဂါဆိုင္ရာ အထူးျပဳ ေလ့လာမႈတစ္ခုတြင္ ေဖာ္ထုတ္ေတြ႕ရွိမႈအရ HIV ဗိုင္းရပ္စ္သည္ ေသဆံုးႏိုင္ေျခ ျပင္းအားအဆင့္ က်ဆင္းလာသလို လူအခ်င္းခ်င္း ကူးစက္ႏိုင္မႈ ရာခုိင္ႏႈန္းသည္လည္း ယခင္ကာလမ်ားကထက္ ေလ်ာ့နည္းလာသည္ကို အတည္ျပဳႏုိင္ခဲ့သည္။

HIV ေရာဂါပိုး ဆက္လက္ ရပ္တည္ ႏိုင္ဖို႔မွာ ပ်က္စီး ယိုယြင္း မႈေတြ ျဖစ္ေပၚ လာတဲ့ အတြက္ မ်ိဳးပြားႏႈန္း ပိုက်ဆင္း လာၿပီး ခုခံအားက် ေရာဂါ ျဖစ္ပြားမႈ အဆင့္ထိ ေရာက္ဖို႔ အခ်ိန္ ပိုၾကာ လာတယ္လို႔ သုေတသီေတြက ရွာေဖြ ေတြ႕ရွိ ခဲ့ၾက တာပါ။